Zincorietveldite

Wzór chemiczny: Zn<sup>2+</sup>(U<sup>6+</sup>O<sub>2</sub>)(S<sup>6+</sup>O<sub>4</sub>)<sub>2</sub>(H<sub>2</sub>O)<sub>5</sub>

Zincorietveldit to bardzo rzadki, wtórny minerał uranylu, będący cynkowym analogiem rietvelditu.

## Charakterystyka Zincorietveldit jest minerałem należącym do grupy minerałów uranylowych. Tworzy bardzo małe, listewkowate lub igiełkowe kryształy, które zazwyczaj występują w postaci promienistych agregatów lub rozet. Poszczególne kryształy rzadko przekraczają 0.2 mm długości. Ze względu na swój skład chemiczny, minerał ten jest silnie radioaktywny. ## Właściwości fizyczne Kryształy są elastyczne i wykazują słabą fluorescencję w świetle ultrafioletowym. Połysk jest szklisty do perłowego. Jest minerałem bardzo kruchym. ## Barwy i odmiany Zincorietveldit ma charakterystyczną, jasnożółtą do żółtozielonej barwę. Nie są znane jego odmiany. ## Historia i nazwa Minerał został zatwierdzony przez IMA w 2018 roku (IMA2018-016). Jego nazwa nawiązuje do składu chemicznego - jest to cynkowy (łac. *zincum*) analog minerału rietvelditu. Został odkryty na hałdach kopalni uranu Blue Lizard w hrabstwie San Juan, w stanie Utah, USA.

Właściwości

Twardość Mohsa
2
Połysk
Vitreous to Pearly
Rysa
Light yellow
Gęstość
3.55
Łupliwość
Perfect on {010}
Przełam
Unknown
Przezroczystość
Translucent
Układ krystaliczny
Orthorhombic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kluczowe cechy diagnostyczne to jasnożółta do żółtozielonej barwa, pokrój w formie małych, promienistych agregatów igiełkowych lub listewkowych kryształów oraz bardzo silna radioaktywność. Występuje w asocjacji z innymi wtórnymi minerałami uranu. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi wtórnymi minerałami uranylowymi o podobnej barwie i pokroju, takimi jak rietveldit, zippeit czy johannit. Rozróżnienie wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak analiza chemiczna (EDS/WDS) w celu potwierdzenia dominacji cynku nad żelazem (w odróżnieniu od rietvelditu) lub magnezem (w odróżnieniu od magnesiozippeitu). ## Formy kryształów Zincorietveldit tworzy wydłużone, listewkowate kryształy, które łączą się w promieniste, kuliste lub półkuliste agregaty i rozety.

Środowisko występowania

## Geneza Jest to minerał wtórny, powstający w strefach utleniania złóż uranu. Tworzy się w wyniku wietrzenia i przeobrażania pierwotnych minerałów uranowych (np. uraninitu) w obecności roztworów bogatych w siarczany i cynk. Powstaje w warunkach niskiej temperatury i ciśnienia, często jako naloty i powłoki na skałach macierzystych. ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z innymi wtórnymi minerałami uranylowymi i siarczanami. W lokalizacji typowej (kopalnia Blue Lizard) znaleziono go w towarzystwie gipsu, rietvelditu, fermiytu, meyeritu, metavoltaitu, opalu (odmiana hialit), pirytu i szeregu innych, nienazwanych jeszcze faz uranylowych. ## Lokalizacje Jedyną potwierdzoną i opisaną lokalizacją występowania zincorietvelditu na świecie jest jego miejsce odkrycia - kopalnia Blue Lizard, Red Canyon, hrabstwo San Juan, Utah, USA.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jako minerał mikroskopijny, o jakości okazu decyduje przede wszystkim bogactwo i estetyka agregatów krystalicznych na matrycy skalnej. Najbardziej pożądane są okazy z dobrze wykształconymi, wyraźnymi rozetami lub promienistymi skupieniami o intensywnej, żółtozielonej barwie, kontrastujące z podłożem. Wielkość kryształów, choć zawsze mała, również wpływa na wartość. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest kopalnia Blue Lizard w Utah, USA. Okazy z tej lokalizacji są unikatowe i stanowią definicję gatunku.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Minerał jest ekstremalnie kruchy i wrażliwy. Czyszczenie mechaniczne jest niewskazane. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć strumienia sprężonego powietrza z dużej odległości do usunięcia luźnych cząstek kurzu. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą i chemikaliami, które mogą rozpuścić lub uszkodzić delikatne kryształy. Minerał jest wrażliwy na zmiany temperatury i wilgotności. Jako minerał uranylowy, jest silnie radioaktywny i wymaga specjalistycznych środków ostrożności. Nie należy go przechowywać bez odpowiedniej osłony i wiedzy na temat postępowania z materiałami promieniotwórczymi. ## Przechowywanie Okazy muszą być przechowywane w specjalistycznych, ołowianych lub wykonanych z grubego szkła pojemnikach, aby zminimalizować emisję promieniowania. Pojemnik powinien być szczelny, aby chronić minerał przed wilgocią i zapobiec rozprzestrzenianiu się pyłu radonu. Przechowywać z dala od innych minerałów, które mogą być wrażliwe na promieniowanie.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej