Yushkinite

Wzór chemiczny: (Mg,Al)(OH)<sub>2</sub>V<sup>3.6+</sup>S<sup>2-</sup><sub>2</sub>

Juszynit to bardzo rzadki siarczek wanadu, charakteryzujący się blaszkowym pokrojem, metalicznym połyskiem i wyjątkową miękkością.

## Charakterystyka Juszynit jest minerałem o złożonej, warstwowej budowie chemicznej, należącym do siarczków. Tworzy charakterystyczne, cienkie blaszki i łuski, które często grupują się w rozetowe lub blaszkowe agregaty. Jego wygląd przywodzi na myśl mikę, lecz o metalicznym połysku. Powierzchnia świeżo odsłoniętych okazów ma barwę od brązowoczerwonej do fioletoworóżowej, często z tendencją do pokrywania się niebieskawym nalotem. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest nieprzezroczysty i odznacza się silnym, metalicznym połyskiem. Jest wyjątkowo miękki, jego twardość w skali Mohsa wynosi zaledwie 1, co oznacza, że można go zarysować paznokciem. Cienkie blaszki juszynitu są giętkie, lecz nieelastyczne - po zgięciu nie wracają do pierwotnego kształtu. Są również sieczne, co oznacza, że można je kroić nożem. Gęstość minerału wynosi około 3,05 g/cm³. ## Barwy i odmiany Juszynit występuje w odcieniach brązowoczerwonych i fioletoworóżowych. Na jego powierzchni z czasem może pojawić się niebieskawa lub fioletowa patyna. Nie wyróżnia się jego nazwanych odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Minerał został opisany w 1984 roku. Jego nazwa upamiętnia Nikołaja Pawłowicza Juszkina (1936-2012), wybitnego rosyjskiego mineraloga i dyrektora Instytutu Geologii Centrum Naukowego Komi Rosyjskiej Akademii Nauk. Odkrycia dokonano na obszarze grzbietu Paj-Choj w Rosji. ## Zastosowania Juszynit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, będąc cenionym nabytkiem ze względu na swoją rzadkość, unikalną strukturę i atrakcyjny wygląd.

Właściwości

Twardość Mohsa
1
Połysk
Metallic
Rysa
Red-brown
Gęstość
3.05
Łupliwość
Perfect on {0001}
Przezroczystość
Opaque
Układ krystaliczny
Trigonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kluczowymi cechami diagnostycznymi juszynitu są jego blaszkowy lub łuskowy pokrój, metaliczny połysk oraz charakterystyczna brązowoczerwona lub fioletoworóżowa barwa. Najważniejszym testem jest sprawdzenie twardości - jest to jeden z najmiększych minerałów, dający się zarysować paznokciem. Giętkie i sieczne właściwości jego blaszek są również bardzo charakterystyczne. ## Odróżnianie od podobnych Juszynit bywa mylony z blaszkowymi odmianami hematytu (spekularytem), który jest jednak znacznie twardszy (5,5-6,5 w skali Mohsa) i ma czerwoną rysę. Molibdenit ma podobną miękkość i pokrój, ale jego barwa jest ołowianoszara, a w dotyku jest tłusty. Miedź rodzima jest kowalna i ma inną barwę oraz rysę. ## Formy kryształów Juszynit krystalizuje w układzie trygonalnym. Najczęściej tworzy agregaty złożone z cienkich, heksagonalnych blaszek, które mogą układać się w formy przypominające rozety. Rzadziej spotykany jest w postaci pojedynczych, dobrze wykształconych kryształów tabliczkowych.

Środowisko występowania

## Geneza Juszynit jest minerałem pochodzenia hydrotermalnego. Powstaje w niskich temperaturach w żyłach kalcytowo-kwarcowych, przecinających skały osadowe, takie jak łupki ilaste i piaskowce. ## Asocjacje mineralne Minerał ten często występuje w towarzystwie innych minerałów żyłowych. Do najczęstszych asocjacji należą kalcyt, kwarc, bezbarwny i fioletowy fluoryt, a także siarczki takie jak piryt, sfaleryt i galena. ## Lokalizacje Juszynit jest minerałem niezwykle rzadkim, znanym praktycznie tylko z jednego miejsca na świecie. Jest to jego lokalizacja typowa - rejon rzeki Siłowa-Jacha na grzbiecie Paj-Choj, w Nienieckim Okręgu Autonomicznym, w północnej części Rosji. Jest to jedyne źródło pozyskiwania okazów tego minerału.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Wartość kolekcjonerska juszynitu zależy przede wszystkim od bogactwa występowania na okazie oraz od wielkości i formy agregatów. Najbardziej cenione są okazy z wyraźnymi, dużymi rozetami lub gęstymi skupieniami blaszek o intensywnej, fioletoworóżowej barwie. Atrakcyjność podnosi również estetyczne połączenie z innymi minerałami, zwłaszcza z kontrastującym białym kalcytem lub fioletowym fluorytem. ## Popularne stanowiska Jedynym miejscem na świecie, z którego pochodzą okazy kolekcjonerskie juszynitu, jest jego lokalizacja typowa na grzbiecie Paj-Choj w Rosji. Okazy z tego miejsca stanowią standard dla tego minerału i są poszukiwane przez kolekcjonerów rzadkich gatunków minerałów.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Juszynit jest niezwykle delikatny i wymaga bardzo ostrożnego obchodzenia się. Czyszczenie powinno być ograniczone do absolutnego minimum. Dopuszczalne jest jedynie ostrożne usunięcie kurzu za pomocą miękkiego pędzelka lub strumienia sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości. Należy unikać wszelkiego kontaktu z wodą i innymi płynami. ## Czego unikać Minerał jest ekstremalnie wrażliwy na uszkodzenia mechaniczne z powodu swojej miękkości i doskonałej łupliwości. Należy unikać kontaktu z chemikaliami, kwasami, detergentami i wodą, które mogą uszkodzić jego powierzchnię. Nie wolno stosować myjek ultradźwiękowych. Należy go również chronić przed wysoką temperaturą. ## Przechowywanie Okazy juszynitu najlepiej przechowywać w zamykanych, wyściełanych pudełkach typu "micromount", aby chronić je przed kurzem, uszkodzeniami fizycznymi i zmianami wilgotności. Podczas przenoszenia należy używać pęsety, chwytając okaz za skałę macierzystą, a nie bezpośrednio za delikatne blaszki minerału.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej