Yttrotungstite-(Ce)

Wzór chemiczny: Ce³⁺W⁶⁺₂O₆(OH)₃

Itrorotungstyt-(Ce) to rzadki wodorotlenek wolframu i ceru, tworzący drobne, żółte do zielonkawych kryształy i naloty.

## Charakterystyka Itrorotungstyt-(Ce) jest minerałem z grupy wolframianów, chemicznie klasyfikowanym jako wodorotlenek wolframu i ceru. Występuje w postaci bardzo małych, listewkowych lub tabliczkowych kryształów, które rzadko przekraczają 1 mm długości. Najczęściej tworzy promieniste agregaty, rozetki, a także ziemiste lub proszkowe naloty i powłoki na innych minerałach. ## Właściwości fizyczne Kryształy wykazują połysk diamentowy do żywicznego, podczas gdy agregaty są matowe lub ziemiste. Minerał jest przeświecający. Jego twardość w skali Mohsa wynosi około 3, a gęstość waha się od 6,5 do 6,6 g/cm³. ## Barwy i odmiany Itrorotungstyt-(Ce) ma charakterystyczną gamę barw, od kanarkowożółtej, przez żółtozieloną, do oliwkowozielonej. Nie wyróżniono jego odmian. ## Historia i nazwa Nazwa minerału nawiązuje do jego składu chemicznego - dominacji itru (yttrium) i wolframu (tungsten) w oryginalnym itrotungstycie. Przyrostek "-(Ce)" wskazuje, że w tym konkretnym minerale pierwiastkiem ziem rzadkich dominującym w określonej pozycji w strukturze krystalicznej jest cer (cerium). Został uznany przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 1987 roku.

Właściwości

Twardość Mohsa: 1
Barwa: Orange-yellow
Połysk: Adamantine, Resinous, Dull, Earthy
Rysa: Light yellow
Gęstość: 0
Łupliwość: On {100}, perfect.
Przełam: Uneven
Przezroczystość: Translucent
Układ krystaliczny: Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Minerał rozpoznaje się po jego charakterystycznej żółtej do zielonkawej barwie, występowaniu w formie drobnych, promienistych agregatów lub ziemistych nalotów oraz po środowisku występowania - strefach utlenienia złóż wolframu. Ze względu na niewielki rozmiar kryształów, ostateczna identyfikacja wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) lub analiza chemiczna (EDS/WDS). ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi wtórnymi minerałami wolframu o podobnych barwach, takimi jak szelit, stolzyt czy tungstyt. Odróżnienie od nich "gołym okiem" jest praktycznie niemożliwe i wymaga specjalistycznego sprzętu badawczego. Jego wysoka gęstość może być pomocną wskazówką, ale jest trudna do zmierzenia na tak małych próbkach. ## Formy kryształów Tworzy bardzo małe, listewkowe lub tabliczkowe kryształy, zazwyczaj zgrupowane w promieniste agregaty, rozetki lub sferulity. Często występuje w postaci ziemistych i proszkowych nalotów.

Środowisko występowania

## Geneza Itrorotungstyt-(Ce) jest wtórnym minerałem powstającym w strefach utlenienia (wietrzenia) hydrotermalnych złóż wolframu, szczególnie tych bogatych w pierwiastki ziem rzadkich. Tworzy się w wyniku przeobrażenia pierwotnych minerałów wolframu, takich jak wolframit czy szelit. ## Asocjacje mineralne Często współwystępuje z minerałami takimi jak kwarc, wolframit, szelit, ferberyt, a także innymi wtórnymi minerałami wolframu i ceru. ## Lokalizacje Najważniejsze i najlepiej udokumentowane stanowisko, będące jednocześnie lokalizacją typową, to kopalnia Kramat Pulai w stanie Perak w Malezji. Jest to główna lokalizacja, z której pochodzą okazy tego minerału.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Atrakcyjność kolekcjonerska okazu zależy od intensywności i czystości żółtej lub zielonej barwy, a także od bogactwa i widoczności nalotów na skale macierzystej. Najbardziej cenione są próbki z wyraźnie uformowanymi, choć wciąż mikroskopijnymi, agregatami krystalicznymi, a nie tylko z ziemistym nalotem. Ze względu na rzadkość, każdy dobrze udokumentowany okaz ma wartość dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów. ## Popularne stanowiska Jedynym znaczącym źródłem okazów kolekcjonerskich jest historyczna lokalizacja typowa - kopalnia Kramat Pulai w Malezji.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Z uwagi na kruchość i występowanie w formie drobnych nalotów, czyszczenie mechaniczne jest wysoce ryzykowne. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza do usunięcia kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi chemikaliami. ## Czego unikać Należy unikać myjek ultradźwiękowych, środków chemicznych (kwasów i zasad), wysokiej temperatury oraz wilgoci. Minerał jest bardzo miękki i kruchy, podatny na zarysowania i uszkodzenia mechaniczne. ## Przechowywanie Okazy itrotungstytu-(Ce) powinny być przechowywane w stabilnych warunkach, w zamkniętych pudełkach kolekcjonerskich, aby chronić je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami fizycznymi. Należy trzymać je z dala od minerałów, które mogłyby je zarysować.