Yaroslavite
Wzór chemiczny: Ca<sub>3</sub>Al<sub>2</sub>F<sub>10</sub>(OH)<sub>2</sub>·H<sub>2</sub>O
Jarosławit to rzadki uwodniony fluorek glinu i wapnia, tworzący drobne, bezbarwne lub białe kryształy i agregaty.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 3.5
- Połysk
- Vitreous
- Rysa
- White
- Gęstość
- 2.92
- Łupliwość
- Perfect on {010}
- Przełam
- Uneven
- Przezroczystość
- Transparent to translucent
- Układ krystaliczny
- Orthorhombic
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Identyfikacja jarosławitu w warunkach amatorskich jest praktycznie niemożliwa ze względu na jego wygląd i niewielkie rozmiary. Zazwyczaj występuje w postaci białych, ziemistych nalotów lub bardzo drobnych kryształów. Pewne rozpoznanie wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) lub analiza chemiczna (EDS/WDS). ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z wieloma innymi wtórnymi minerałami fluorkowymi, takimi jak kriolit, ralstonit, pachnolit czy gearksutyt, a także z kalcytem lub gipsem. Odróżnienie od nich bez specjalistycznego sprzętu jest niewykonalne. Kluczowe jest sprawdzenie współwystępujących minerałów i geologicznego kontekstu znaleziska. ## Formy kryształów Jarosławit krystalizuje w układzie rombowym. Tworzy bardzo małe, cienkie, tabliczkowe kryształy o sześciobocznym zarysie. Najczęściej spotykany jest w formie promienistych lub sferolitycznych agregatów, a także zbitych, ziemistych lub kredopodobnych mas.
Środowisko występowania
## Geneza Jarosławit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach wietrzenia (utleniania) złóż polimetalicznych, zwłaszcza tych bogatych we fluoryt. Tworzy się w wyniku działania roztworów hydrotermalnych na skały zawierające glinokrzemiany i fluoryt. Może również powstawać w pegmatytach. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z fluorytem, kriolitem, ralstonitem, pachnolitem, gearksutytem, a także z kwarcem, kalcytem i minerałami ilastymi. ## Lokalizacje Najważniejsze i klasyczne stanowiska tego minerału znajdują się w Rosji, m.in. w rejonie Jarosławia (miejsce typowe) oraz na Uralu. Notowany był również w Czechach (Krupka w Rudawach), Niemczech (Saksonia) oraz w USA (Kolorado).
Rzadkość
Bardzo rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Najbardziej pożądane przez kolekcjonerów są okazy z widocznymi, dobrze wykształconymi mikrokryształami jarosławitu, tworzącymi promieniste agregaty lub rozetki na kontrastującej matrycy skalnej. Ponieważ minerał jest zazwyczaj biały lub bezbarwny, o jego wartości decyduje przede wszystkim jakość i forma kryształów, a nie kolor. Duże, bogate skupienia na matrycy są znacznie cenniejsze niż sypki materiał lub zbite masy. ## Popularne stanowiska Okazy pochodzące z lokalizacji typowej w Rosji oraz z historycznych stanowisk w Czechach i Niemczech są cenione przez kolekcjonerów specjalizujących się w systematyce minerałów.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy jarosławitu należy czyścić bardzo ostrożnie, wyłącznie za pomocą miękkiego pędzelka do usuwania kurzu. Z uwagi na jego reaktywność z wodą i kwasami, należy unikać wszelkiego czyszczenia na mokro. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą, która może uszkodzić lub rozpuścić minerał. Niewskazany jest również kontakt z kwasami i innymi chemikaliami. Jako minerał stosunkowo miękki i kruchy, jest podatny na uszkodzenia mechaniczne. ## Przechowywanie Kolekcjonerskie okazy jarosławitu, zwłaszcza te z dobrze wykształconymi mikrokryształami, powinny być przechowywane w szczelnych, zamykanych pudełkach typu "micromount", które chronią je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami mechanicznymi.