Wildenauerite

Wzór chemiczny: Zn<sup>2+</sup>(Fe<sup>3+</sup><sub>0.5</sub>Mn<sup>2+</sup><sub>0.5</sub>)<sub>2</sub>Mn<sup>2+</sup>Fe<sup>3+</sup>(PO<sub>4</sub>)<sub>3</sub>(OH)<sub>3</sub>(H<sub>2</sub>O)<sub>8</sub>

Wildenaueryt to bardzo rzadki, uwodniony fosforan cynku, żelaza i manganu, tworzący unikalne, ciemnozielone do czarnych, listewkowe kryształy.

## Charakterystyka Wildenaueryt jest złożonym, uwodnionym fosforanem cynku, żelaza i manganu, należącym do grupy strunzytu. Tworzy bardzo małe, listewkowe lub igiełkowe kryształy, które zazwyczaj nie przekraczają 1 mm długości. Kryształy te często występują w postaci promienistych lub splątanych agregatów, a także jako pojedyncze igły wrosłe w kwarc. Jego barwa jest charakterystyczna, od ciemnozielonej do niemal czarnej. ## Właściwości fizyczne Kryształy wildenauerytu wykazują szklisty połysk. Są kruche, a ich twardość w skali Mohsa wynosi 3. Ze względu na niewielki rozmiar kryształów, dokładne określenie gęstości jest trudne, jednak obliczona wartość wynosi 2,86 g/cm³. Minerał jest przeświecający, szczególnie w mniejszych fragmentach. ## Barwy i odmiany Minerał ten występuje w jednolitych barwach, od ciemnozielonej, przez zielonoczarną, do czarnej. Nie wyróżniono żadnych jego odmian. ## Historia i nazwa Wildenaueryt został odkryty w historycznej kopalni rud żelaza Christiana w Wildenau, w paśmie górskim Siegerland w Niemczech. Został zatwierdzony jako nowy minerał przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2016 roku (IMA2016-087). Jego nazwa pochodzi bezpośrednio od lokalizacji typowej - Wildenau. ## Zastosowania Wildenaueryt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest wyłącznie obiektem zainteresowania kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach oraz naukowców badających mineralogię fosforanów.

Właściwości

Twardość Mohsa
3
Połysk
Vitreous
Rysa
Pale green
Gęstość
2.86
Łupliwość
Good on {010}
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Translucent
Układ krystaliczny
Triclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Wildenaueryt rozpoznaje się na podstawie jego charakterystycznej formy - drobnych, listewkowych lub igiełkowych kryształów tworzących promieniste agregaty. Kluczowe cechy to również ciemnozielona do czarnej barwa, szklisty połysk oraz współwystępowanie z kwarcem i innymi fosforanami w specyficznym środowisku geologicznym. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi ciemnymi, igiełkowymi minerałami z grupy strunzytu lub innymi fosforanami. Ostateczne odróżnienie od minerałów takich jak strunzyt czy laueit wymaga zaawansowanych metod analitycznych, jak spektroskopia Ramana lub analiza chemiczna (EDS), ze względu na subtelne różnice w składzie i strukturze. ## Formy kryształów Kryształy są wydłużone i spłaszczone (listewkowe) wzdłuż osi [001] i mogą wykazywać prążkowanie. Zwykle tworzą promieniste, gwiaździste lub bezładnie splątane agregaty. Występują także jako pojedyncze kryształy wrosłe w pustkach skalnych, najczęściej w kwarcu.

Środowisko występowania

## Geneza Wildenaueryt jest minerałem wtórnym, który krystalizuje w warunkach niskotemperaturowej hydrotermalnej alteracji. Powstaje w pustkach i szczelinach w żyłach kwarcowo-syderytowych, które przecinają dewońskie piaskowce i łupki. Jego uformowanie jest wynikiem przemian wcześniejszych minerałów w obecności roztworów bogatych w fosfor. ## Asocjacje mineralne Minerał ten występuje w towarzystwie kwarcu, syderytu, hematytu, goethytu, a także innych rzadkich fosforanów, takich jak strengit, kakoksen, beraunit, strunzyt i laueit. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania wildenauerytu na świecie jest jego lokalizacja typowa - historyczna kopalnia Christiana w Wildenau, w regionie Siegerland, w Nadrenii Północnej-Westfalii w Niemczech.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione okazy wildenauerytu to te, które posiadają dobrze wykształcone, ostro zakończone kryształy tworzące estetyczne, promieniste agregaty. Kontrast z jasnym kwarcowym tłem znacząco podnosi atrakcyjność wizualną okazu. Ze względu na mikroskopijny charakter minerału, wielkość agregatów i pojedynczych kryształów również ma znaczenie, chociaż rzadko przekraczają one milimetr. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest kopalnia Christiana w Wildenau w Niemczech. Materiał z tej lokalizacji jest ekstremalnie rzadki i poszukiwany przez wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów systematycznych i mikrominerałów.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie bardzo ostrożnie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Ze względu na kruchość i niewielki rozmiar kryształów, należy unikać czyszczenia na mokro i myjek ultradźwiękowych. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wszelkimi chemikaliami, kwasami i detergentami. Kryształy są kruche i wrażliwe na uszkodzenia mechaniczne, dlatego należy chronić je przed uderzeniami i zarysowaniem. Nie należy podgrzewać okazu ani narażać go na gwałtowne zmiany temperatury. ## Przechowywanie Okazy wildenauerytu, jako mikrominerały, najlepiej przechowywać w specjalistycznych pudełkach typu "micromount", które chronią je przed kurzem i uszkodzeniami mechanicznymi. Należy unikać ekspozycji na bezpośrednie światło słoneczne, chociaż nie ma dowodów na jego blaknięcie.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej