Wickenburgite

Wzór chemiczny: Pb<sup>2+</sup><sub>3</sub>CaAl<sub>2</sub>Si<sub>10</sub>O<sub>27</sub>·4H<sub>2</sub>O

Wickenburgit to rzadki, uwodniony krzemian ołowiu, wapnia i glinu, tworzący bezbarwne lub białe, tabliczkowe kryształy o perłowym połysku.

## Charakterystyka Wickenburgit jest złożonym, uwodnionym krzemianem ołowiu, wapnia i glinu. Występuje w postaci niewielkich, tabliczkowych lub listewkowych kryształów, które często tworzą promieniste agregaty lub rozetki. Kryształy są zazwyczaj bezbarwne do białych, czasami z bladożółtym odcieniem. Ze względu na swoją rzadkość i niewielkie rozmiary kryształów, jest to minerał znany głównie w kręgach wyspecjalizowanych kolekcjonerów. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się stosunkowo niską twardością, wynoszącą około 3.5 w skali Mohsa. Ma perłowy połysk, szczególnie widoczny na płaszczyznach łupliwości, oraz białą rysę. Jest przezroczysty do przeświecającego. Jego gęstość wynosi około 3.45 g/cm³. ## Barwy i odmiany Wickenburgit jest zazwyczaj bezbarwny lub biały. Niektóre okazy mogą wykazywać bladożółty lub kremowy odcień. Nie wyróżniono żadnych nazwanych odmian tego minerału. ## Historia i nazwa Minerał został odkryty w kopalni Potter-Cramer, niedaleko miejscowości Wickenburg w hrabstwie Maricopa w Arizonie, USA. Został opisany i nazwany w 1968 roku przez Sidneya A. Williamsa. Nazwa pochodzi od lokalizacji typowej, w pobliżu której został znaleziony. ## Zastosowania Wickenburgit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie.

Właściwości

Twardość Mohsa
3.5
Połysk
Perłowy
Rysa
Biała
Gęstość
3.45
Łupliwość
Doskonała w {0001}
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Przezroczysty do przeświecającego
Układ krystaliczny
Trygonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Cechami charakterystycznymi wickenburgitu są jego formy występowania - cienkie, tabliczkowe kryształy tworzące promieniste agregaty lub rozetki. Perłowy połysk na płaszczyznach łupliwości, biała barwa i współwystępowanie z innymi rzadkimi minerałami ołowiu są również ważnymi wskazówkami diagnostycznymi. ## Odróżnianie od podobnych Wickenburgit może być mylony z innymi białymi, tabliczkowymi krzemianami lub siarczanami, takimi jak gips czy baryt, jednak różni się od nich twardością i paragenezą. Od hydrocerusytu odróżnia go brak reakcji z kwasem solnym. Ostateczne potwierdzenie wymaga zaawansowanych metod analitycznych, jak np. dyfrakcja rentgenowska (XRD). ## Formy kryształów Kryształy są tabliczkowe, spłaszczone zgodnie z płaszczyzną {001}, i mają pseudoheksagonalny zarys. Zazwyczaj występują w postaci promienistych lub rozetkowych agregatów, a także jako cienkie żyłki i naskorupienia.

Środowisko występowania

## Geneza Wickenburgit jest minerałem wtórnym, tworzącym się w strefach utleniania (oksydacji) złóż polimetalicznych, szczególnie tych bogatych w ołów. Powstaje w warunkach niskotemperaturowych w pustkach i szczelinach skał, często w obecności innych wtórnych minerałów ołowiu. ## Asocjacje mineralne Minerał ten często współwystępuje z innymi rzadkimi minerałami wtórnymi. W lokalizacji typowej (kopalnia Potter-Cramer, Arizona) znaleziono go w towarzystwie takich minerałów jak cerusyt, anglesyt, fosgenit, dioptaz, wulfenit, mimetyn, a także rzadszych: shattuckit, willemit, hydrocerusyt i fornacyt. ## Lokalizacje Najważniejszym i klasycznym miejscem występowania wickenburgitu jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Potter-Cramer w pobliżu Wickenburga w Arizonie, USA. Znany jest również z kilku innych miejsc na świecie, w tym z kopalni Touissit w Maroku oraz z kopalni Clara w Schwarzwaldzie w Niemczech. Wszystkie te lokalizacje to strefy utleniania złóż kruszcowych.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z dobrze wykształconymi, ostrymi kryształami tworzącymi estetyczne, promieniste agregaty lub rozetki. Ważny jest kontrast z matrycą skalną oraz brak uszkodzeń. Wielkość kryształów jest kluczowa - okazy z większymi, dobrze zdefiniowanymi tabliczkami osiągają wyższe ceny. Czystość barwy (śnieżnobiała) również podnosi wartość okazu. ## Popularne stanowiska Zdecydowanie najbardziej pożądane i klasyczne okazy pochodzą z lokalizacji typowej w Arizonie (kopalnia Potter-Cramer). Są one uważane za wzorcowe dla tego gatunku minerału.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić bardzo ostrożnie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Dopuszczalne jest użycie wody destylowanej, ale należy unikać długotrwałego moczenia. Zawsze należy dokładnie wysuszyć okaz po czyszczeniu. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z kwasami i innymi chemikaliami, które mogą uszkodzić minerał. Ze względu na niską twardość, jest podatny na zarysowania i uszkodzenia mechaniczne. Nie należy go czyścić ultradźwiękami. Należy chronić go przed wysoką temperaturą. ## Przechowywanie Okazy wickenburgitu, jako że są kruche i często niewielkie, najlepiej przechowywać w zamykanych pudełkach klaserowych, oddzielone od twardszych minerałów. Chronić przed kurzem i bezpośrednim działaniem światła słonecznego.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej