Westerveldite

Wzór chemiczny: FeAs

Westerweldyt to rzadki arsenek żelaza, tworzący metaliczne, cynowobiałe ziarna, które na powietrzu pokrywają się różowobrązowym nalotem.

## Charakterystyka Westerweldyt jest arsenkiem żelaza o metalicznym wyglądzie. Zazwyczaj występuje w formie niewielkich, nieregularnych ziaren lub jako cienkie obwódki wokół innych minerałów, głównie nikielinu. Świeże powierzchnie mają cynowobiałą barwę i silny metaliczny połysk, jednak pod wpływem powietrza szybko matowieją i pokrywają się charakterystycznym, różowobrązowym lub brązowym nalotem. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest nieprzezroczysty i stosunkowo twardy, z twardością wynoszącą około 5.5 w skali Mohsa. Cechuje się dużą gęstością, sięgającą 7.55 g/cm³. Jest kruchy, a jego rysa ma czarną barwę. ## Barwy i odmiany Podstawową barwą westerweldytu jest cynowobiała. Na zwietrzałych powierzchniach obserwuje się wspomniany wcześniej nalot o odcieniach od różowobrązowego do brązowego. Nie wyróżnia się jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa minerału honoruje Jana Westervelda (1905–1962), profesora geologii na Uniwersytecie w Amsterdamie, który badał złoża rudne w rejonie, gdzie dokonano odkrycia. Westerweldyt został opisany jako nowy minerał w 1972 roku przez I.S. Oena, E.A.J. Burke'a i C. Kiefta na podstawie próbek pochodzących z kopalni La Gallega w Hiszpanii. ## Zastosowania Westerweldyt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest wyłącznie naukowe i kolekcjonerskie, jako rzadki składnik niektórych paragenez arsenkowych.

Właściwości

Twardość Mohsa
5.5
Połysk
Metallic
Rysa
Black
Gęstość
7.55
Łupliwość
None
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Opaque
Układ krystaliczny
Orthorhombic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja westerweldytu w warunkach amatorskich jest bardzo trudna. Wskazówkami mogą być: cynowobiała barwa, silny metaliczny połysk, szybkie matowienie do różowobrązowego koloru, duża gęstość oraz występowanie w towarzystwie innych arsenków niklu, kobaltu i żelaza. Pewne rozpoznanie wymaga zaawansowanych metod laboratoryjnych, takich jak analiza składu chemicznego (EDS) i dyfrakcja rentgenowska (XRD). ## Odróżnianie od podobnych Westerweldyt jest niemal niemożliwy do odróżnienia gołym okiem od innych metalicznych arsenków, takich jak löllingit (FeAs₂), maucheryt (Ni₁₁As₈) czy rammelsbergit (NiAs₂). Löllingit jest zazwyczaj bardziej srebrzystobiały i stabilniejszy. Nikielin (NiAs), z którym często tworzy zrosty, ma charakterystyczną miedzianoróżową barwę. ## Formy kryształów Dobrze wykształcone kryształy westerweldytu są ekstremalnie rzadkie. Minerał ten tworzy głównie anhedralne (nieforemne) ziarna o wielkości do kilkuset mikrometrów, często w formie obwódek reakcyjnych wokół ziaren nikielinu lub jako składnik złożonych agregatów wielomineralnych.

Środowisko występowania

## Geneza Westerweldyt powstaje w warunkach hydrotermalnych, zazwyczaj w obrębie zserpentynizowanych skał ultrazasadowych (serpentynitów), związanych z mineralizacją niklowo-miedziową. Tworzy się w paragenezach z innymi arsenkami i siarczkami. ## Asocjacje mineralne Minerał ten najczęściej współwystępuje z nikielinem, maucherytem, löllingitem, rammelsbergitem, gersdorffitem, chalkopirytem, pentlandytem, pirotynem oraz magnetytem. ## Lokalizacje Najważniejszym i typowym miejscem występowania jest kopalnia La Gallega w Ojén, w hiszpańskiej Andaluzji. Znany jest również ze złoża nicianego Vammala w Finlandii, z kompleksu alkalicznego Ilimaussaq na Grenlandii oraz z kilku wystąpień w Kanadzie (Ontario).

Rzadkość

Rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Westerweldyt jest minerałem cenionym głównie przez kolekcjonerów systematycznych i mikromonterów. O wartości okazu decyduje nie jego estetyka, lecz bogactwo występowania w próbce, potwierdzona tożsamość (najlepiej analizą) oraz obecność rzadkich minerałów towarzyszących. Najbardziej pożądane są próbki z dobrze widocznymi ziarnami lub agregatami z lokalizacji typowej. ## Popularne stanowiska Najbardziej klasyczne i cenione okazy pochodzą z kopalni La Gallega w Hiszpanii. Materiał do badań i kolekcji pozyskiwano również z Finlandii (Vammala) i Grenlandii (Ilimaussaq).

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Zaleca się czyszczenie wyłącznie na sucho, przy użyciu miękkiego pędzelka lub sprężonego powietrza do usunięcia kurzu. Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą i wszelkimi środkami chemicznymi, które mogą przyspieszyć proces utleniania. ## Czego unikać Minerał jest wrażliwy na wilgoć i atmosferę, które powodują jego matowienie i zmianę barwy. Należy unikać kontaktu z kwasami i innymi chemikaliami. Ze względu na zawartość arsenu, podczas obróbki mechanicznej (cięcia, szlifowania) należy unikać wdychania pyłu. ## Przechowywanie Okazy westerweldytu najlepiej przechowywać w suchych i stabilnych warunkach. Zalecane są szczelne pojemniki lub klasery z pochłaniaczem wilgoci, aby ograniczyć procesy utleniania i zachować naturalny połysk minerału.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej