Weilerite

Wzór chemiczny: BaAl<sub>3</sub>(S<sup>6+</sup>O<sub>4</sub>)(As<sup>5+</sup>O<sub>4</sub>)(OH)<sub>6</sub>

Weilerite to zdyskredytowana nazwa minerału, historycznie opisująca bogaty w bar, arsen i siarczany minerał z supergrupy alunytu.

## Charakterystyka Weilerite nie jest obecnie uznawany za odrębny gatunek mineralny przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA). Nazwa ta odnosi się do materiału, który jest członkiem szeregu izomorficznego w obrębie grupy beudantytu, stanowiąc ogniwo pośrednie bogate w bar, arsen i grupy siarczanowe. Zazwyczaj występuje w postaci bardzo drobnych kryształów o pokroju pseudorombowym lub pseudokubicznym, tworzących niewielkie druzy, naskorupienia lub ziarniste agregaty. Ze względu na swój status, okazy określane jako weilerite są w rzeczywistości innymi, formalnie uznanymi minerałami z tej grupy, takimi jak arsenianowy svanbergit lub barianowy beudantyt. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest stosunkowo miękki i kruchy. Jego połysk waha się od szklistego do żywicznego, a w przypadku agregatów ziemistych może być matowy. Gęstość jest stosunkowo wysoka ze względu na obecność baru w strukturze. ## Barwy i odmiany Okazy historycznie opisywane jako weilerite przybierają różne barwy, najczęściej żółtawe, zielonkawe, szarobiałe lub brązowe. Kolor zależy od precyzyjnego składu chemicznego i obecności domieszek. Ponieważ nie jest to formalny minerał, nie wyróżnia się jego odmian; sama nazwa "weilerite" funkcjonuje jako określenie konkretnej odmiany chemicznej w obrębie grupy. ## Historia i nazwa Nazwa pochodzi od miejsca pierwotnego znalezienia – kopalni Michael w miejscowości Weiler (okolice Lahr, Schwarzwald, Niemcy). Minerał został opisany w 1966 roku przez Kurta Walentę. Później został zdyskredytowany, gdy dokładniejsze badania wykazały, że jest to jedynie członek złożonego szeregu roztworu stałego, a nie unikalny minerał końcowy. ## Zastosowania Ze względu na rzadkość występowania i niejasny status taksonomiczny, weilerite nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania kolekcjonerów specjalizujących się w systematyce minerałów oraz naukowców badających grupę alunytu.

Właściwości

Twardość Mohsa
4.5
Połysk
Szklisty, Żywiczny
Rysa
Biała
Gęstość
3.97
Łupliwość
Dobra na {0001}
Przełam
Nierówny, Muszlowy
Przezroczystość
Prześwitujący do nieprzezroczystego
Układ krystaliczny
Trigonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja wizualna jest praktycznie niemożliwa. Małe rozmiary kryształów i występowanie w formie naskorupień utrudniają obserwację. Pewne rozpoznanie wymaga zaawansowanych analiz chemicznych (np. EDS) w celu określenia proporcji baru, ołowiu, wapnia, strontu oraz grup arsenianowych, siarczanowych i fosforanowych. ## Odróżnianie od podobnych Jest niemożliwy do odróżnienia gołym okiem od innych członków supergrupy alunytu, takich jak beudantyt (dominujący ołów), corkit (ołów i fosforan), svanbergit (stront i fosforan), hinsdalit (ołów i fosforan) czy gorceixyt (bar i fosforan). Różnice polegają wyłącznie na dominującym kationie i anionie w strukturze krystalicznej. ## Formy kryształów Tworzy drobne, trygonalne kryształy, które często mają wygląd sześcianów lub romboedrów. Najczęściej spotykany w postaci mikrokrystalicznych naskorupień, skupień ziemistych lub sferoidalnych agregatów.

Środowisko występowania

## Geneza Jest to minerał wtórny, powstający w strefach utleniania (żelaznych czapach) złóż kruszców, głównie polimetalicznych. Jego uformowanie wymaga jednoczesnej obecności źródła baru (najczęściej z wietrzenia barytu), arsenu (z utleniania arsenopirytu lub innych siarczków arsenu) oraz siarki (z pirytu lub innych siarczków). ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z innymi minerałami wtórnymi strefy utleniania, takimi jak baryt, goethyt, kwarc, a przede wszystkim z innymi członkami supergrupy alunytu (beudantytem, corkitem, hinsdalitem). Czasami towarzyszą mu również mimeten i piromorfit. ## Lokalizacje Historyczna, typowa lokalizacja to kopalnia Michael w Weiler, Lahr, Schwarzwald w Niemczech. Materiały o podobnym składzie chemicznym są znajdowane w strefach utleniania na całym świecie, jednak są one klasyfikowane pod prawidłowymi, uznanymi nazwami minerałów.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Dla kolekcjonerów specjalistycznych, wartość okazu leży w jego historycznym znaczeniu i pochodzeniu z typowej lokalizacji. Najbardziej pożądane są próbki z widocznymi, choćby mikroskopijnymi, dobrze wykształconymi kryształami na kontrastującym podłożu (matriksie). Kolor i estetyka naskorupienia również odgrywają rolę. ## Popularne stanowiska Jedynym istotnym z historycznego i kolekcjonerskiego punktu widzenia stanowiskiem jest kopalnia Michael w Schwarzwaldzie (Niemcy), skąd pochodzą oryginalne okazy opisane jako weilerite.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie letnią wodą destylowaną i bardzo miękką szczoteczką. Należy unikać myjek ultradźwiękowych, które mogą uszkodzić drobne kryształy i kruche agregaty. ## Czego unikać Minerał jest wrażliwy na kwasy, które mogą go uszkodzić. Jako minerał stosunkowo miękki i kruchy, jest podatny na uszkodzenia mechaniczne – należy unikać uderzeń i zarysowań. Ze względu na zawartość arsenu, zaleca się mycie rąk po kontakcie z okazem. ## Przechowywanie Przechowywać w stabilnych warunkach, z dala od kurzu, wilgoci i bezpośredniego światła słonecznego. Najlepiej trzymać go w zamkniętym pudełku klaserowym, aby chronić delikatne kryształy.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej