Wattevilleite

Wzór chemiczny: Na₂Ca(S⁶⁺O₄)₂·₄H₂O

Wattevilleit to rzadki, uwodniony siarczan sodu i wapnia, tworzący drobne, igiełkowe kryształy i naloty, zwykle w kopalniach soli.

## Charakterystyka Wattevilleit jest rzadkim minerałem z grupy siarczanów, chemicznie uwodnionym siarczanem sodu i wapnia. Występuje najczęściej w postaci delikatnych, włóknistych lub igiełkowych skupień, tworząc naloty i skorupy. Pojedyncze kryształy są bardzo małe, wydłużone i mają tendencję do formowania promienistych agregatów. Ze względu na swoją kruchość i rozpuszczalność w wodzie, jest minerałem trudnym do zachowania w kolekcjach. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest bardzo miękki i kruchy. Charakteryzuje się szklistym połyskiem. Jest przezroczysty do przeświecającego. Jego niewielka twardość i doskonała łupliwość sprawiają, że jest wyjątkowo delikatny w dotyku. ## Barwy i odmiany Wattevilleit jest zazwyczaj bezbarwny lub biały. Nie wyróżnia się jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa minerału została nadana na cześć Oscara de Watteville (1824-1901), francuskiego dyrektora do spraw nauki w Ministerstwie Edukacji Publicznej. Minerał został po raz pierwszy opisany w 1879 roku przez Edouarda Jannettaza na podstawie próbek z Hallstatt w Austrii.

Właściwości

Twardość Mohsa: 2.5
Barwa: White
Połysk: Vitreous
Rysa: White
Gęstość: 1.81
Łupliwość: Perfect on {100}
Przełam: Uneven
Przezroczystość: Translucent
Układ krystaliczny: Orthorhombic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Cechami charakterystycznymi wattevilleitu są jego występowanie w postaci delikatnych, igiełkowych lub włóknistych agregatów, szklisty połysk oraz środowisko występowania - kopalnie soli lub ewaporaty. Kluczową cechą jest jego rozpuszczalność w wodzie. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi rozpuszczalnymi siarczanami, takimi jak mirabilit, tenardyt czy gips. Od gipsu odróżnia go znacznie większa rozpuszczalność w wodzie. Odróżnienie od innych siarczanów sodu często wymaga analizy chemicznej (XRD, EDS), ponieważ ich właściwości fizyczne są bardzo zbliżone. ## Formy kryształów Tworzy drobne, igiełkowe lub włosowate kryształy, często zebrane w promieniste lub splątane agregaty. Występuje również w formie skorup i nalotów na innych minerałach.

Środowisko występowania

## Geneza Wattevilleit jest minerałem pochodzenia ewaporacyjnego. Powstaje w wyniku wytrącania z roztworów bogatych w siarczany sodu i wapnia w wysychających basenach solnych. Jest również spotykany jako produkt działalności wulkanicznej (fumarole) lub jako minerał wtórny w kopalniach. ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z innymi minerałami ewaporatowymi, takimi jak halit, tenardyt, blödit, syngenit, gips i mirabilit. ## Lokalizacje Najważniejsze stanowiska tego minerału to Hallstatt w Austrii (miejsce typowe), kopalnia soli w Bex w Szwajcarii, a także niektóre kopalnie w Niemczech (np. w Dolnej Saksonii). Znany jest również z kilku lokalizacji w USA, m.in. z hrabstwa San Bernardino w Kalifornii.

Rzadkość

Rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu wattevilleitu zależy przede wszystkim od bogactwa i estetyki krystalizacji. Najbardziej cenione są okazy z dobrze wykształconymi, obfitymi skupieniami igiełkowych kryształów, tworzącymi puszyste agregaty. Ważna jest także asocjacja z innymi minerałami, która może podnieść atrakcyjność wizualną okazu. Ze względu na rzadkość, każdy dobrze zachowany okaz ma wartość kolekcjonerską.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Minerał jest rozpuszczalny w wodzie, dlatego absolutnie nie wolno go czyścić na mokro. Do usuwania kurzu można użyć bardzo ostrożnie miękkiego pędzelka lub sprężonego powietrza z dużej odległości. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi płynami, które go rozpuszczą. Jest wrażliwy na wilgoć w powietrzu, która może prowadzić do jego powolnej degradacji. Należy chronić go przed zmianami temperatury i uszkodzeniami mechanicznymi. ## Przechowywanie Okazy wattevilleitu muszą być przechowywane w suchych warunkach. Najlepiej trzymać je w szczelnie zamykanych pojemnikach (np. typu "membrane box") lub w gablotach z pochłaniaczem wilgoci (żelem krzemionkowym).