Waterhouseite

Wzór chemiczny: Mn<sup>2+</sup><sub>7</sub>(PO<sub>4</sub>)<sub>2</sub>(OH)<sub>8</sub>

Waterhouseit to rzadki, uwodniony fosforan manganu, tworzący pomarańczowo-brązowe, tabliczkowe kryształy o szklistym połysku.

## Charakterystyka Waterhouseit jest uwodnionym fosforanem manganu, który występuje w postaci niewielkich, tabliczkowych lub listewkowych kryształów, często zgrupowanych w rozetkowe lub wachlarzowate agregaty. Typowe okazy mają intensywną, pomarańczowo-brązową do ciemnobrązowej barwę. Jest minerałem przezroczystym, co w połączeniu ze szklistym połyskiem nadaje mu żywy wygląd, szczególnie w przypadku dobrze wykształconych kryształów. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się twardością 4 w skali Mohsa, co czyni go stosunkowo miękkim. Jego gęstość wynosi około 3.55 g/cm³. Połysk jest szklisty, a przełam muszlowy. Posiada słabo widoczną łupliwość w dwóch kierunkach. ## Barwy i odmiany Waterhouseit występuje w jednolitym zakresie barw, od pomarańczowo-brązowej do ciemnobrązowej. Nie wyróżniono dla niego żadnych nazwanych odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa minerału honoruje dr. Waltera Lawry'ego Waterhouse'a (1887-1969), australijskiego mykologa i patologa roślin z Uniwersytetu w Sydney. Został on zatwierdzony jako nowy gatunek minerału przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 1997 roku. Opisali go australijscy mineralodzy Peter Elliott, Allan Pring, U. Kolitsch i T. D. Slade. ## Zastosowania Ze względu na swoją rzadkość i niewielkie rozmiary kryształów, waterhouseit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest wyłącznie obiektem zainteresowania kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach lub minerałach fosforanowych.

Właściwości

Twardość Mohsa
4
Połysk
Vitreous
Rysa
Yellowish brown
Gęstość
3.55
Łupliwość
on (100), indistinct on (001)
Przełam
Conchoidal
Przezroczystość
Transparent
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Waterhouseit można rozpoznać po jego charakterystycznej pomarańczowo-brązowej barwie, tabliczkowej formie kryształów, które często tworzą rozetkowe agregaty, oraz szklistym połysku. Pomocna w identyfikacji jest również żółtobrązowa rysa. Jego występowanie w paragenezie z innymi minerałami manganu w złożach żelaza jest również ważną wskazówką. ## Odróżnianie od podobnych Minerał ten może być mylony z innymi fosforanami manganu o podobnej barwie, takimi jak dickinsonit czy fillowit. Odróżnienie go wymaga często zaawansowanych metod badawczych, jak dyfrakcja rentgenowska (XRD), ze względu na podobieństwo właściwości fizycznych. Kluczowe jest dokładne zbadanie formy kryształów i paragenezy mineralnej. ## Formy kryształów Kryształy waterhouseitu są zazwyczaj cienkie, tabliczkowe lub listewkowe, spłaszczone zgodnie z płaszczyzną (100). Często występują w postaci wachlarzowatych lub rozetkowych skupień, gdzie poszczególne kryształy promienisto rozchodzą się od wspólnego centrum.

Środowisko występowania

## Geneza Waterhouseit jest minerałem wtórnym, który tworzy się w strefach utleniania złóż rud żelaza i manganu. Powstaje w wyniku przeobrażenia pierwotnych minerałów fosforanowych w środowisku bogatym w mangan. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi wtórnymi minerałami fosforanowymi i tlenkami. W lokalizacji typowej (Iron Monarch w Australii) znaleziono go w towarzystwie shigiitu, gatehouseitu, arszenoklazy, hematytu, barytu i kwarcu. ## Lokalizacje Najważniejszym i jednocześnie typowym miejscem występowania waterhouseitu jest kopalnia Iron Monarch w regionie Iron Knob w Południowej Australii. Jest to jak dotąd jedyna potwierdzona lokalizacja, w której zidentyfikowano ten minerał, co czyni go niezwykle rzadkim w skali globalnej.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z dobrze wykształconymi, ostrymi kryształami tworzącymi estetyczne, rozetkowe lub wachlarzowate agregaty. Ważna jest intensywność i atrakcyjność pomarańczowo-brązowej barwy oraz przezroczystość kryształów. Okazy na kontrastującej matrycy, na przykład z hematytem, są szczególnie pożądane. Ze względu na rzadkość, każdy dobrze zdefiniowany okaz jest wartościowy. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów waterhouseitu jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Iron Monarch w Australii Południowej. Wszystkie dostępne na rynku kolekcjonerskim okazy pochodzą z tego jednego miejsca.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy waterhouseitu należy czyścić bardzo ostrożnie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Jeśli konieczne jest czyszczenie na mokro, zaleca się użycie wody destylowanej i unikanie długotrwałego namaczania. Po czyszczeniu okaz należy dokładnie osuszyć. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z kwasami i innymi agresywnymi chemikaliami, które mogą uszkodzić minerał. Ze względu na stosunkowo niską twardość, jest podatny na zarysowania, dlatego trzeba chronić go przed kontaktem z twardszymi minerałami. Należy również unikać ultradźwiękowych myjek czyszczących. ## Przechowywanie Okazy waterhouseitu najlepiej przechowywać w osobnych, wyściełanych pudełkach klaserowych, aby zapobiec otarciom i uszkodzeniom mechanicznym. Chronić przed kurzem i wilgocią. Nie wymaga specjalnej ochrony przed światłem.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej