Wallkilldellite-(Fe)

Wzór chemiczny: Ca₂Fe²⁺₃(As⁵⁺O₄)₂(OH)₄·₉H₂O

Wallkilldellit-(Fe) to rzadki arsenian wapnia i żelaza, tworzący heksagonalne kryształy o brązowej do brązowożółtej barwie.

## Charakterystyka Wallkilldellit-(Fe) jest uwodnionym arsenianem wapnia i żelaza, należącym do grupy wallkilldellitu. Minerał ten tworzy niewielkie, heksagonalne, tabliczkowe kryształy, często zgrupowane w rozety lub sferyczne agregaty. Jego barwa waha się od brązowej do brązowożółtej. Jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania złóż kruszcowych. ## Właściwości fizyczne Kryształy wallkilldellitu-(Fe) są bardzo miękkie, z twardością w skali Mohsa wynoszącą 2-3. Mają połysk szklisty do żywicznego i są przeświecające. Gęstość minerału wynosi około 3,0 g/cm³. Wykazuje wyraźną łupliwość w jednej płaszczyźnie. ## Barwy i odmiany Minerał ten występuje w odcieniach od brązu do brązowożółtego. Nie wyróżniono jego odrębnych odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Wallkilldellit-(Fe) został po raz pierwszy opisany w 1999 roku przez G. Favreau, J. E. Dietricha, G. Ghilini, P. G. Orlandi, J. L. Meisser i M. Ciriotti. Jego nazwa nawiązuje do składu chemicznego - jest to analog wallkilldellitu z dominującym żelazem (Fe) w miejsce manganu. Nazwa grupy pochodzi od rzeki Wallkill w pobliżu Franklin, New Jersey, USA, gdzie odkryto pierwszy minerał z tej serii. ## Zastosowania Wallkilldellit-(Fe) nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Ma znaczenie wyłącznie naukowe i kolekcjonerskie jako rzadki minerał wtórny.

Właściwości

Twardość Mohsa: 2-3
Połysk: Vitreous , Resinous
Rysa: Light brown
Gęstość: 3.0
Łupliwość: {0001}
Przezroczystość: Translucent
Układ krystaliczny: Hexagonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Wallkilldellit-(Fe) można rozpoznać po jego charakterystycznych, małych, heksagonalnych kryształach tworzących rozetkowe agregaty. Kluczowe cechy to brązowożółta barwa, niska twardość, szklisty lub żywiczny połysk oraz jasnobrązowa rysa. Występuje w paragenezie z innymi wtórnymi minerałami arsenowymi. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi minerałami z grupy wallkilldellitu, takimi jak wallkilldellit-(Mn). Rozróżnienie wymaga zaawansowanych analiz chemicznych (EDS/WDS) w celu określenia dominującego pierwiastka (żelaza lub manganu). Może również przypominać inne wtórne arseniany o podobnej barwie, jednak forma kryształów i agregatów jest często cechą wyróżniającą. ## Formy kryształów Tworzy cienkie, tabliczkowe kryształy o zarysie heksagonalnym. Kryształy te często łączą się w charakterystyczne, rozetkowe lub sferulityczne agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Jest to minerał wtórny, formujący się w strefach utleniania (gossanach) złóż polimetalicznych bogatych w arsen. Powstaje w wyniku wietrzenia pierwotnych minerałów kruszcowych, zwłaszcza arsenopirytu i innych siarczków i arsenków żelaza. ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z innymi minerałami wtórnymi, takimi jak farmakosyderyt, skorodyt, beudantyt, jarosyt, goethyt, a także z kwarcem. ## Lokalizacje Najważniejszym i typowym miejscem występowania są kopalnie Roua (Clue de Roua) w Daluis, w departamencie Alpy Nadmorskie we Francji. Jest to bardzo rzadki minerał, a jego występowanie potwierdzono jedynie w kilku miejscach na świecie.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione okazy to te z dobrze wykształconymi, ostrymi kryształami tworzącymi estetyczne, rozetkowe agregaty. Ważny jest również kontrast z matrycą skalną oraz brak uszkodzeń mechanicznych. Ze względu na niewielkie rozmiary kryształów, okazy widoczne gołym okiem są szczególnie poszukiwane. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem wysokiej jakości okazów kolekcjonerskich jest lokalizacja typowa - kopalnie Roua we Francji. Okazy z tego miejsca są standardem dla tego minerału.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić bardzo ostrożnie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Ze względu na niską twardość i potencjalną reaktywność, należy unikać mycia w wodzie, a zwłaszcza stosowania ultradźwięków. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z chemikaliami, kwasami i detergentami. Minerał jest wrażliwy na zarysowania i uderzenia. Jako minerał uwodniony, może być wrażliwy na zmiany temperatury i wilgotności, które mogą prowadzić do jego dehydratacji i zniszczenia. ## Przechowywanie Okazy wallkilldellitu-(Fe) powinny być przechowywane w stabilnych warunkach, w zamkniętych pojemnikach lub gablotach, z dala od bezpośredniego światła słonecznego i źródeł ciepła. Najlepiej przechowywać go osobno, aby uniknąć otarć przez twardsze minerały.