Vanadio-oxy-chromium-dravite

Wzór chemiczny: NaV³⁺₃(Cr³⁺₄Mg₂)(Si₆O₁₈)(BO₃)₃(OH)₃O

Wanadio-oksy-chrom-drawit to bardzo rzadki minerał z grupy turmalinów, wyróżniający się unikalnym składem chemicznym z wanadem i chromem.

## Charakterystyka Wanadio-oksy-chrom-drawit jest niezwykle rzadkim członkiem supergrupy turmalinów. Występuje w formie niewielkich, pryzmatycznych kryształów o heksagonalnym zarysie, nieprzekraczających 1.5 mm długości. Jego unikalność polega na złożonym składzie chemicznym, w którym wanad i chrom odgrywają kluczowe role. Zazwyczaj tworzy skupienia promieniste lub występuje jako pojedyncze, dobrze wykształcone kryształy. ## Właściwości fizyczne Kryształy tego minerału charakteryzują się szklistym połyskiem. Są kruche i wykazują nierówny przełam. Twardość w skali Mohsa wynosi 7.5, co jest typowe dla turmalinów. Gęstość obliczona na podstawie wzoru i parametrów komórki wynosi 3.28 g/cm³. ## Barwy i odmiany Minerał ten ma charakterystyczną ciemnozieloną do czarnej barwę, a na cienkich odłamkach prześwieca na zielono. Rysa jest szarozielona. Nie wyróżniono jego odmian. ## Historia i nazwa Nazwa minerału, zatwierdzona przez IMA w 2012 roku (IMA2012-034), nawiązuje do jego składu chemicznego - dominacji wanadu w pozycji X, tlenu w pozycji O(3) oraz chromu w pozycji Y, a także do jego strukturalnego związku z drawitem, innym minerałem z grupy turmalinów. Został odkryty w Republice Słownii. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i mikroskopijne rozmiary kryształów, wanadio-oksy-chrom-drawit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego i jest cennym nabytkiem dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów rzadkich (tzw. "micromounts").

Właściwości

Twardość Mohsa
7.5
Barwa
Emerald green
Połysk
Vitreous
Rysa
Pale green
Gęstość
3.3
Łupliwość
None
Przełam
Conchoidal
Przezroczystość
Translucent in thin fragments, Opaque
Układ krystaliczny
Trigonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja tego minerału jest możliwa niemal wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod analitycznych, takich jak spektroskopia z dyspersją energii (EDS/WDS) w celu potwierdzenia unikalnego składu chemicznego (obecności Na, V, Cr, Mg, Si, B). Wizualnie jest to ciemnozielony do czarnego turmalin o szklistym połysku. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi ciemnymi turmalinami, takimi jak schörl, drawit, chromo-alumino-powellit czy wanadio-drawit. Pewne rozróżnienie wymaga analizy chemicznej, ponieważ cechy fizyczne (kolor, twardość, pokrój) są bardzo podobne w obrębie całej grupy. ## Formy kryształów Tworzy słupkowe, pryzmatyczne kryształy o przekroju trygonalnym, często zakończone piramidą. Występują jako pojedyncze, euhedralne (dobrze wykształcone) kryształy lub w formie agregatów promienistych.

Środowisko występowania

## Geneza Wanadio-oksy-chrom-drawit powstaje w specyficznych warunkach metamorfizmu niskiego stopnia. Występuje w żyłach kwarcowo-kalcytowych przecinających łupki serycytowo-chlorytowe z grafitem. Jego powstanie wiąże się z obecnością pierwotnych skał osadowych bogatych w materię organiczną i minerały ciężkie, które dostarczyły wanadu i chromu. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z kwarcem, kalcytem, chlorytem, muskowitem (odmiana serycyt), tytanitem, rutylem, apatytem, pirytem oraz innymi turmalinami, takimi jak drawit i wanadio-drawit. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania tego minerału na świecie (lokalizacja typowa) jest opuszczony kamieniołom w pobliżu miejscowości Crni Vrh w górach Pohorje w Słowenii.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Atrakcyjność kolekcjonerska okazów wanadio-oksy-chrom-drawitu zależy przede wszystkim od jakości i wykształcenia kryształów. Najbardziej cenione są pojedyncze, ostro zakończone, błyszczące kryształy o wyraźnej pryzmatycznej formie, osadzone na kontrastującym podłożu (np. białym kwarcu lub kalcycie). Wielkość kryształów, nawet jeśli przekracza 1 mm, znacząco podnosi wartość okazu. Ważna jest również estetyka całego "micromountu". ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest lokalizacja typowa w Słowenii. Materiał z tego miejsca jest ekstremalnie ograniczony, a znalezienie nowego jest praktycznie niemożliwe, co czyni każdy okaz unikatowym.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie sprężonym powietrzem w celu usunięcia kurzu. Ze względu na kruchość i niewielkie rozmiary kryształów, należy unikać czyszczenia mechanicznego, w tym szczoteczek. Kontakt z wodą lub innymi płynami jest niewskazany. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z chemikaliami, zwłaszcza kwasami, które mogą uszkodzić minerał. Kryształy są kruche, więc należy chronić je przed uderzeniami i wibracjami. Nie należy poddawać ich czyszczeniu ultradźwiękowemu. ## Przechowywanie Okazy wanadio-oksy-chrom-drawitu, zazwyczaj w formie "micromounts", powinny być przechowywane w dedykowanych, zamykanych pudełkach perky box, które chronią je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami mechanicznymi. Należy unikać ekspozycji na bezpośrednie światło słoneczne, chociaż nie ma dowodów na jego blaknięcie.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej