Trigodomeykite

Wzór chemiczny: Cu<sub>3</sub>As

Trigodomeykite to rzadki arsenek miedzi, który krystalizuje w układzie trygonalnym, w odróżnieniu od podobnych minerałów.

## Charakterystyka Trigodomeykite jest rzadkim minerałem z grupy arsenków, składającym się głównie z miedzi i arsenu. Jego nazwa nawiązuje do trygonalnej symetrii kryształów oraz do związku z domeykitem, innym arsenkiem miedzi. Zazwyczaj występuje w formie masywnych skupień lub jako ziarna wtopione w skałę macierzystą. Poszczególne kryształy są niezwykle rzadkie i mają niewielkie rozmiary. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się metalicznym połyskiem. Jest nieprzezroczysty. Jego twardość w skali Mohsa wynosi 3-3.5, a gęstość jest dość wysoka i mieści się w przedziale 8.09-8.11 g/cm³. ## Barwy i odmiany Świeże powierzchnie trigodomeykite mają barwę od białej cynowej do stalowoszarej. Z czasem, pod wpływem powietrza, jego powierzchnia matowieje i może pokrywać się ciemniejszym nalotem, przybierając odcienie od żółtawego do brązowawego. ## Historia i nazwa Trigodomeykite został po raz pierwszy opisany w 1982 roku przez J. F. A. T. de Araujo, J. A. G. Almeide i G. A. F. M. Barreto. Jego nazwa pochodzi od "trygonalnego domeykitu", co wskazuje na jego układ krystalograficzny i chemiczne podobieństwo do domeykitu. Jako miejsce typowe (locus typicus) uznaje się kopalnię Córrego da Panela w Parelhas, w stanie Rio Grande do Norte w Brazylii.

Właściwości

Twardość Mohsa
3-3.5
Połysk
Metaliczny
Rysa
Szaro-czarna
Gęstość
8.09-8.11
Łupliwość
Brak
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Nieprzezroczysty
Układ krystaliczny
Trygonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja trigodomeykite jest trudna bez specjalistycznego sprzętu. Wstępnie można go rozpoznać po metalicznym połysku, dużej gęstości oraz białej lub stalowoszarej barwie na świeżym przełamie. Charakterystyczne jest też szybkie matowienie powierzchni. Pewne rozpoznanie wymaga analizy chemicznej (EDS) i rentgenowskiej (XRD). ## Odróżnianie od podobnych Trigodomeykite jest bardzo podobny do innych arsenków miedzi, takich jak domeykit i algodonit. Odróżnienie ich na podstawie cech wizualnych jest praktycznie niemożliwe. Kluczową cechą diagnostyczną, od której pochodzi nazwa, jest jego trygonalny układ krystalograficzny, podczas gdy domeykit krystalizuje w układzie regularnym. Algodonit ma podobne właściwości, ale inny stosunek miedzi do arsenu. ## Formy kryształów Kryształy trigodomeykite są niezwykle rzadkie i mikroskopijnej wielkości. Zazwyczaj tworzy on masywne, ziarniste lub zbite skupienia w towarzystwie innych minerałów.

Środowisko występowania

## Geneza Trigodomeykite jest minerałem pochodzenia hydrotermalnego. Powstaje w żyłach kruszcowych, zazwyczaj w wyniku procesów mineralizacyjnych związanych z działalnością magmową. Występuje w asocjacji z innymi arsenkami i siarczkami miedzi. ## Asocjacje mineralne Minerał ten często współwystępuje z innymi arsenkami miedzi, takimi jak domeykit i algodonit. W miejscu typowym (Brazylia) znaleziono go w towarzystwie kwarcu, chalkopirytu, bornitu, kowellinu, chalkozynu, arsenu rodzimego, srebra rodzimego, kutnohorytu i annabergitu. ## Lokalizacje Poza miejscem odkrycia w kopalni Córrego da Panela w Brazylii, trigodomeykite został potwierdzony w niewielu lokalizacjach na świecie. Jedno z ważniejszych stanowisk to kopalnia Talmessi w Iranie, znana z występowania rzadkich arsenków. Notowany był również w kopalni Svornost w Jáchymovie w Czechach.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jako minerał ekstremalnie rzadki, każdy potwierdzony analitycznie okaz trigodomeykite jest cenny dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów. Najbardziej pożądane są okazy bogate w ten minerał, z wyraźnie widocznymi, nieutlenionymi partiami o metalicznym połysku. Wyjątkową wartość miałyby okazy z widocznymi, choćby mikroskopijnymi, kryształami. Ważna jest również dobrze udokumentowana lokalizacja. ## Popularne stanowiska Najbardziej klasyczną i pożądaną lokalizacją jest miejsce typowe - kopalnia Córrego da Panela w Brazylii. Okazy z kopalni Talmessi w Iranie są również cenione przez kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Z uwagi na rzadkość i potencjalną delikatność, czyszczenie mechaniczne nie jest zalecane. W razie konieczności, można użyć sprężonego powietrza do usunięcia kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą i chemikaliami. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą, kwasami i innymi chemikaliami, które mogą reagować z arsenkami miedzi. Minerał jest wrażliwy na utlenianie, dlatego powinien być chroniony przed wilgotnym powietrzem, które przyspiesza jego matowienie. Ze względu na zawartość arsenu, należy unikać wdychania pyłu podczas ewentualnej obróbki. ## Przechowywanie Okazy trigodomeykite najlepiej przechowywać w suchych warunkach, w zamkniętych pojemnikach lub gablotach z kontrolowaną wilgotnością, aby zminimalizować proces utleniania i zachować naturalny połysk. Zaleca się przechowywanie z dala od innych minerałów, które mogłyby go zarysować.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej