Terrywallaceite

Wzór chemiczny: Ag₁+Pb₂+(Sb₃+,Bi₃+)₃S₂-₆

Rzadki siarkosól ołowiu, srebra, antymonu i bizmutu, tworzący metaliczne, igiełkowe kryształy w złożach hydrotermalnych.

## Charakterystyka Terrywallaceit jest złożonym siarkosolem o metalicznym połysku i stalowoszarej do czarnej barwie. Występuje najczęściej w postaci niewielkich, igiełkowych lub listewkowych kryształów, które tworzą splątane lub promieniste agregaty. Poszczególne kryształy rzadko osiągają duże rozmiary, a okazy mają zazwyczaj postać bogatych skupień wrosłych w skałę macierzystą lub narosłych na innych minerałach. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest nieprzezroczysty i odznacza się silnym, metalicznym połyskiem. Jego twardość w skali Mohsa wynosi 3.5-4, co czyni go stosunkowo miękkim. Gęstość obliczona na podstawie składu chemicznego i parametrów komórki elementarnej to około 5.86 g/cm³, jest więc minerałem ciężkim. ## Barwy i odmiany Terrywallaceit jest jednobarwny - jego kolor waha się od stalowoszarego do niemal czarnego. Nie wyróżnia się żadnych odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Minerał został oficjalnie uznany przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2010 roku. Jego nazwa honoruje Terrance C. Wallace'a, Jr. (ur. 1956), amerykańskiego mineraloga i profesora nauk geologicznych, za jego wkład w mineralogię. Został odkryty w kopalni Uchucchacua w Peru. ## Zastosowania Terrywallaceit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, jako rzadki i dobrze zdefiniowany gatunek mineralny.

Właściwości

Twardość Mohsa: 3.5-4
Połysk: Metallic
Rysa: Black
Gęstość: 5.86
Łupliwość: Good on {010}
Przełam: Uneven
Przezroczystość: Opaque
Układ krystaliczny: Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Cechami charakterystycznymi są: metaliczny połysk, stalowoszara barwa, czarna rysa oraz wysoka gęstość. Występowanie w postaci igiełkowych lub listewkowych agregatów jest typowe. Kluczową wskazówką diagnostyczną jest jego pochodzenie z kopalni Uchucchacua w Peru i współwystępowanie z innymi rzadkimi siarkosolami. ## Odróżnianie od podobnych Prawidłowa identyfikacja terrywallaceitu jest niezwykle trudna bez zaawansowanych metod analitycznych. Wizualnie jest on praktycznie niemożliwy do odróżnienia od wielu innych siarkosoli o podobnym wyglądzie i występujących w tym samym środowisku, takich jak benavidésyt, fizélyit, andoryt czy uchucchacuait. Pewne rozpoznanie wymaga analizy chemicznej (np. EDS) w celu potwierdzenia obecności i proporcji Ag, Pb, Sb i Bi. ## Formy kryształów Kryształy są wydłużone, igiełkowe lub listewkowe, często wykazują prążkowanie na ścianach. Zazwyczaj tworzą bezładne, splątane skupienia, a także promieniste lub subrównoległe agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Terrywallaceit powstaje w wyniku procesów hydrotermalnych w niskich i średnich temperaturach. Jest składnikiem polimetalicznych żył kruszcowych, gdzie krystalizuje wraz z innymi siarczkami i siarkosolami. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z szeroką gamą innych minerałów hydrotermalnych. W lokalizacji typowej (kopalnia Uchucchacua) znaleziono go w towarzystwie benavidésytu, fizélyitu, miargirytu, pirargirytu, uchucchacuaitu, andorytu, galeny, sfalerytu, pirytu, alabandynu, kalcytu i rodochrozytu. ## Lokalizacje Najważniejszym i najbardziej znanym na świecie miejscem występowania terrywallaceitu jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Uchucchacua, prowincja Oyon, region Lima w Peru. Jest to główne źródło okazów kolekcjonerskich.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione okazy to te, które posiadają bogate, gęste skupienia igiełkowych kryształów na kontrastującym podłożu, na przykład na kwarcu lub rodochrozycie. Wysoko oceniane są również próbki z dobrze zdefiniowanymi, choćby niewielkimi, pojedynczymi kryształami. Wartość okazu znacznie wzrasta, gdy towarzyszą mu inne rzadkie minerały, takie jak uchucchacuait czy benavidésyt. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem wartościowych okazów kolekcjonerskich jest kopalnia Uchucchacua w Peru. Okazy z tej lokalizacji są standardem dla tego minerału.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie na sucho, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Kontakt z wodą, zwłaszcza z kranu, jest niewskazany. W absolutnej konieczności można użyć niewielkiej ilości wody destylowanej i natychmiast dokładnie osuszyć okaz. ## Czego unikać Należy unikać myjek ultradźwiękowych, wszelkich środków chemicznych, kwasów i detergentów. Minerał jest stosunkowo miękki i kruchy, dlatego trzeba chronić go przed uderzeniami i zarysowaniem. Długotrwała ekspozycja na wysoką wilgotność może prowadzić do powolnego utleniania. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w suchym miejscu, w zamkniętych, wyściełanych pudełkach, aby chronić je przed uszkodzeniami mechanicznymi i kurzem. Najlepiej trzymać go z dala od minerałów, które mogą reagować z siarką.

Powiązane minerały

Źródła

IMA Mineral List (CNMNC)

Czytaj więcej