Sperlingite

Wzór chemiczny: (H<sub>2</sub>O)K(Mn<sup>2+</sup>Fe<sup>3+</sup>)(Al<sub>2</sub>Ti<sup>4+</sup>)(PO<sub>4</sub>)<sub>4</sub>[O(OH)][(H<sub>2</sub>O)<sub>9</sub>(OH)]·4H<sub>2</sub>O

Sperlingit to ekstremalnie rzadki minerał z grupy fosforanów, odkryty w Namibii, tworzący mikroskopijne, żółtobrązowe kryształy.

## Charakterystyka Sperlingit jest uwodnionym fosforanem potasu, manganu, żelaza, glinu i tytanu. Występuje w postaci niezwykle małych, tabliczkowych lub listewkowych kryształów, osiągających rozmiar do 0.2 mm. Kryształy te są przezroczyste i wykazują żółtobrązową barwę. Ze względu na ekstremalną rzadkość i mikroskopijne rozmiary, jest to minerał o znaczeniu wyłącznie naukowym i kolekcjonerskim. ## Właściwości fizyczne Twardość sperlingitu nie została określona ze względu na wielkość i rzadkość próbek. Minerał charakteryzuje się szklistym połyskiem. Gęstość obliczona na podstawie wzoru chemicznego i parametrów komórki elementarnej wynosi 2.31 g/cm³. ## Barwy i odmiany Sperlingit obserwowany był jedynie w jednej gamie kolorystycznej: od żółtej do żółtobrązowej. Nie wyróżniono żadnych jego odmian. ## Historia i nazwa Minerał został oficjalnie uznany przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2021 roku pod numerem IMA2021-023. Jego nazwa honoruje prof. dr. Franka Sperlinga (ur. 1965), niemieckiego chemika i mineraloga-amatora, w uznaniu jego wkładu w badania mineralogiczne, w tym analizę nowych gatunków minerałów z Namibii. Został odkryty na farmie Sandamap North 115 w regionie Erongo w Namibii.

Właściwości

Połysk
Vitreous
Rysa
Light yellow
Gęstość
2.31
Łupliwość
Perfect on {010}
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Transparent
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja sperlingitu jest możliwa wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod analitycznych, takich jak spektroskopia Ramana oraz analiza chemiczna z wykorzystaniem mikrosondy elektronowej (EDS/WDS). Wizualne rozpoznanie w terenie lub nawet w kolekcji jest niemożliwe ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów. ## Odróżnianie od podobnych Na podstawie wyglądu jest nieodróżnialny od wielu innych mikroskopijnych minerałów wtórnych o podobnej barwie. Pewne rozróżnienie wymaga specjalistycznego sprzętu laboratoryjnego. ## Formy kryształów Kryształy sperlingitu mają formę cienkich, listewkowych lub tabliczkowych płytek, często zgrupowanych w niewielkie agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Sperlingit jest minerałem wtórnym, który powstał w wyniku procesów hydrotermalnych lub wietrzenia w obrębie pegmatytu granitowego bogatego w fosforany. Krystalizuje w niewielkich pustkach i szczelinach skalnych. ## Asocjacje mineralne Minerał ten występuje w towarzystwie innych fosforanów, takich jak eosphoryt, strengit, rockbridgeit, hureaulit, a także z kwarcem, skaleniem mikroklinowym i muskowitem. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania sperlingitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - farma Sandamap North 115, znajdująca się w dystrykcie Dâures, w regionie Erongo w Namibii.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jako minerał mikromontażowy, o jakości okazu decyduje przede wszystkim obecność dobrze wykształconych, choćby mikroskopijnych, kryształów, które można zidentyfikować na matrycy skalnej. Każdy potwierdzony analitycznie okaz jest niezwykle cenny z naukowego punktu widzenia. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest lokalizacja typowa w Namibii. Materiał z tego miejsca jest ekstremalnie trudny do zdobycia.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na mikroskopijny rozmiar i ekstremalną rzadkość, okazy sperlingitu nie powinny być czyszczone w żaden mechaniczny ani chemiczny sposób. Każda próba czyszczenia grozi bezpowrotną utratą lub uszkodzeniem minerału. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z jakimikolwiek chemikaliami, ultradźwiękami, a także zmian temperatury i wilgotności. Okazy powinny być chronione przed kurzem i wibracjami. ## Przechowywanie Sperlingit musi być przechowywany w specjalistycznym, szczelnym pojemniku typu "micromount", zabezpieczonym przed wstrząsami i czynnikami zewnętrznymi. Najlepiej trzymać go w stabilnych warunkach pokojowych, z dala od światła słonecznego.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej