Simonkolleite

Wzór chemiczny: Zn²⁺₅(OH)₈Cl₂·H₂O

Simonkolleit to rzadki minerał wtórny cynku, tworzący bezbarwne lub białe, heksagonalne kryształy o perłowym połysku.

## Charakterystyka Simonkolleit jest uwodnionym hydroksychlorkiem cynku, należącym do grupy minerałów rzadkich. Występuje w postaci niewielkich, tabliczkowych lub płytkowych kryształów o zarysie heksagonalnym. Najczęściej tworzy rozetowe lub wachlarzowate agregaty, a także powłoki i naloty. Poszczególne kryształy są zazwyczaj bardzo małe, rzadko przekraczając 1-2 mm, ale mogą tworzyć efektowne, lśniące skupienia na powierzchni skały macierzystej. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się niewielką twardością, wynoszącą 2.5 w skali Mohsa. Jest stosunkowo lekki, a jego kryształy są elastyczne. Posiada doskonałą łupliwość w jednym kierunku, co w połączeniu z perłowym połyskiem na płaszczyznach łupliwości jest jego cechą charakterystyczną. ## Barwy i odmiany Simonkolleit jest najczęściej bezbarwny lub biały. Może przyjmować odcienie bladozielone, niebieskozielone lub żółtawe, co jest zwykle spowodowane obecnością domieszek, np. jonów miedzi. Nie wyróżnia się jego nazwanych odmian. ## Historia i nazwa Minerał został po raz pierwszy opisany w 1985 roku przez Pete'a J. Dunna, Donalda R. Peacora, Alana J. Criddle'a i Chrisa J. Stanleya. Jego nazwa honoruje Wernera Simona (ur. 1929) i Kurta Kollego (ur. 1928), niemieckich kolekcjonerów minerałów z Warstein, którzy znaleźli pierwsze próbki tego minerału w kamieniołomie Richelsdorf w Niemczech. ## Zastosowania Simonkolleit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest wyłącznie obiektem zainteresowania kolekcjonerów rzadkich minerałów oraz naukowców.

Właściwości

Twardość Mohsa
1.5
Barwa
Colourless
Połysk
Pearly to vitreous
Rysa
White
Gęstość
3.20
Łupliwość
{0001}
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Transparent,Translucent
Układ krystaliczny
Trigonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Najważniejszymi cechami diagnostycznymi simonkolleitu są jego charakterystyczne, heksagonalne, tabliczkowe kryształy, często zebrane w rozetowe agregaty. Perłowy połysk na płaszczyznach podstawy, doskonała łupliwość w jednym kierunku oraz niska twardość są kluczowe dla identyfikacji. Gwałtownie reaguje z kwasem solnym. ## Odróżnianie od podobnych Simonkolleit bywa mylony z innymi wtórnymi minerałami cynku o podobnym wyglądzie, takimi jak hydrocynkit. Hydrocynkit jednak krystalizuje w układzie jednoskośnym i często wykazuje silną, niebieską fluorescencję w świetle UV, której simonkolleit nie posiada. Można go także pomylić z gipsem lub brucytem, ale odróżnia go od nich kształt kryształów i reakcja z kwasami. ## Formy kryształów Kryształy są cienkotabliczkowe, o heksagonalnym zarysie, często ułożone w wachlarzowate, rozetowe lub sferulityczne agregaty. Występuje również w formie drobnoziarnistych nalotów i skorup.

Środowisko występowania

## Geneza Simonkolleit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania (wietrzenia) złóż kruszców cynku. Tworzy się w wyniku działania roztworów bogatych w chlorki na inne minerały cynku, takie jak sfaleryt. Spotykany jest także jako produkt działalności pohutniczej, krystalizujący na starych hałdach i żużlach, gdzie cynk reaguje z wodą morską lub innymi źródłami chlorków. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z innymi wtórnymi minerałami cynku, takimi jak hydrocynkit, hemimorfit, smithsonit i aurichalcyt. Występuje także w towarzystwie sfalerytu, galeny, gipsu, kalcytu i kwarcu. ## Lokalizacje Najważniejsze stanowiska na świecie to m.in. kamieniołom Richelsdorf w Hesji (Niemcy), gdzie został odkryty, oraz kopalnia Lavrion w Attyce (Grecja), skąd pochodzą liczne, dobrze wykształcone okazy. Znajdowany jest również w kopalniach w Namibii (Tsumeb), Australii (Broken Hill), Włoszech (Sardynia) oraz w kilku lokalizacjach w USA (Arizona, Pensylwania).

Rzadkość

Rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z dobrze wykształconymi, ostrymi kryształami o wyraźnym heksagonalnym zarysie, tworzące estetyczne, rozetowe agregaty. Wysoko oceniane są próbki, na których lśniące, perłowe kryształy simonkolleitu kontrastują z ciemną skałą macierzystą. Wielkość kryształów i agregatów również znacząco podnosi wartość okazu, podobnie jak czystość (brak uszkodzeń) i atrakcyjne asocjacje z innymi minerałami. ## Popularne stanowiska Najsłynniejsze i najbardziej pożądane okazy simonkolleitu pochodzą z antycznych kopalń w rejonie Lavrion w Grecji. Cenione są również klasyczne okazy z miejsca odkrycia w Richelsdorf w Niemczech.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy simonkolleitu należy czyścić bardzo ostrożnie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Ze względu na jego reaktywność, należy unikać kontaktu z wodą, zwłaszcza z kwasami. Jeśli konieczne jest użycie płynu, zalecana jest czysta, dejonizowana woda lub alkohol, ale z najwyższą ostrożnością i szybkim osuszeniem. ## Czego unikać Minerał jest wrażliwy na chemikalia, szczególnie na kwasy, w których gwałtownie się rozpuszcza. Należy unikać myjek ultradźwiękowych, które mogą zniszczyć delikatne kryształy. Nie należy go podgrzewać ani wystawiać na długotrwałe działanie wilgoci. ## Przechowywanie Kolekcjonerskie okazy simonkolleitu najlepiej przechowywać w zamkniętych, suchych pojemnikach (np. typu "membrane box") lub w gablotach, aby chronić je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami mechanicznymi. Ze względu na jego miękkość, nie powinien być przechowywany w kontakcie z twardszymi minerałami.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej