Siidraite

Wzór chemiczny: Pb²⁺₂Cu¹⁺(OH)₂I¹⁻₃

Siidrait to rzadki halogenek ołowiu i miedzi, tworzący drobne, tabliczkowe kryształy o intensywnie czerwonej barwie i diamentowym połysku.

## Charakterystyka Siidrait jest bardzo rzadkim minerałem z grupy halogenków, chemicznie złożonym jodkiem wodorotlenowym ołowiu i miedzi. Występuje w postaci bardzo małych, tabliczkowych lub listewkowych kryształów, rzadko przekraczających 0.2 mm. Tworzy także rozetowe lub sferyczne agregaty. Jego najbardziej charakterystyczną cechą jest intensywna, czerwona do pomarańczowoczerwonej barwa oraz silny, niemal diamentowy połysk. ## Właściwości fizyczne Kryształy siidraitu są elastyczne i dają się zginać. Twardość jest niska, szacowana na około 2 w skali Mohsa. Minerał charakteryzuje się wysoką gęstością, wynoszącą 6.33 g/cm³, co jest typowe dla minerałów zawierających ołów. Połysk jest diamentowy do żywicznego. ## Barwy i odmiany Siidrait występuje w odcieniach od czerwonego i pomarańczowoczerwonego do czerwonobrązowego. Rysa minerału ma barwę pomarańczowożółtą. Nie wyróżniono żadnych nazwanych odmian. ## Historia i nazwa Minerał został odkryty w produktach ekshalacji wulkanicznych (fumarolach) wulkanu Tołbaczyk na Kamczatce w Rosji. Został opisany i zatwierdzony jako nowy gatunek minerału przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2013 roku. Nazwa honoruje Oskara Iwanowicza Siidrę (ur. 1984), rosyjskiego krystalografa i mineraloga z Uniwersytetu w Petersburgu, za jego wkład w badania minerałów z ekshalacji wulkanicznych.

Właściwości

Twardość Mohsa: 2
Barwa: Yellow
Połysk: Adamantine
Rysa: Yellow
Gęstość: 6.505
Łupliwość: Perfect on {0001}
Przełam: Micaceous
Przezroczystość: Translucent
Układ krystaliczny: Orthorhombic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Siidrait jest rozpoznawalny na podstawie swojego unikalnego środowiska występowania (fumarole wulkaniczne), intensywnej czerwonej barwy, diamentowego połysku oraz charakterystycznej formy małych, tabliczkowych kryształów. Ze względu na rozmiary, identyfikacja wymaga użycia mikroskopu stereoskopowego. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi rzadkimi, czerwonymi minerałami z fumaroli wulkanu Tołbaczyk, takimi jak ilinskite czy avdoninite. Ostateczne odróżnienie wymaga zaawansowanych metod analitycznych, jak spektroskopia Ramana lub dyfrakcja rentgenowska (XRD), ze względu na podobieństwo wizualne i współwystępowanie. ## Formy kryształów Kryształy są bardzo małe, zwykle poniżej 0.2 mm. Przybierają formę cienkich, sześciobocznych tabliczek lub wydłużonych listewek. Często tworzą wachlarzowate, rozetowe lub sferyczne agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Siidrait jest minerałem pochodzenia wulkanicznego. Powstaje w procesie sublimacji z gazów wulkanicznych w strefach aktywnych fumaroli, w temperaturach około 100-150°C. Krystalizuje na powierzchniach skał wulkanicznych, takich jak bazaltowa skorupa lawowa. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi rzadkimi produktami ekshalacji wulkanicznych. W lokalizacji typowej (wulkan Tołbaczyk) znaleziono go w towarzystwie takich minerałów jak jodargiryt, ilinskit, belloit, cotunnit, chalkantyt oraz siarka rodzima. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania siidraitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - fumarola Jadovitaja na drugim stożku północnego wybuchu Wielkiej Szczeliny Tołbaczyka, wulkan Tołbaczyk, Kamczatka, Rosja.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazów siidraitu, które są wyłącznie mikrominerałami, ocenia się na podstawie kilku kryteriów. Najważniejsza jest wielkość i jakość uformowania kryształów - im większe, ostrzejsze i lepiej wykształcone tabliczki, tym okaz jest cenniejszy. Pożądane są bogate skupienia i agregaty o intensywnym, czerwonym kolorze, kontrastujące z jasną matrycą skalną. Istotna jest również asocjacja z innymi rzadkimi minerałami z tej lokalizacji. ## Popularne stanowiska Jedyne źródło okazów siidraitu to jego miejsce odkrycia: wulkan Tołbaczyk na Kamczatce. Wszystkie dostępne na rynku kolekcjonerskim próbki pochodzą z tego jednego, specyficznego stanowiska.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na ekstremalną rzadkość, niewielkie rozmiary i delikatność, okazy siidraitu praktycznie nie podlegają czyszczeniu. Wszelkie próby mechanicznego lub chemicznego czyszczenia mogą bezpowrotnie zniszczyć próbkę. Należy je pozostawić w stanie nienaruszonym na oryginalnej matrycy skalnej. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z jakimikolwiek chemikaliami, w tym z wodą. Kryształy są bardzo miękkie i kruche, podatne na uszkodzenia mechaniczne. Należy chronić je przed wysoką temperaturą, bezpośrednim światłem słonecznym i zmianami wilgotności. ## Przechowywanie Okazy siidraitu powinny być przechowywane wyłącznie w specjalistycznych, zamykanych pudełkach typu "micromount", które chronią je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami fizycznymi. Ekspozycja jest możliwa tylko pod mikroskopem.