Shinkolobweite

Wzór chemiczny: Pb²⁺₁.₃₃[U⁵⁺O(OH)(U⁶⁺O₂)₅O₄.₆₇(OH)₅.₃₃](H₂O)₅

Shinkolobweit to bardzo rzadki, wtórny minerał uranu o barwie od żółtej do pomarańczowożółtej, odkryty w Demokratycznej Republice Konga.

## Charakterystyka Shinkolobweit jest złożonym, uwodnionym tlenohydroksytlenkiem ołowiu i uranu. Występuje w postaci cienkich, tabliczkowych kryształów o heksagonalnym zarysie, które tworzą rozetowe lub wachlarzowate agregaty. Kryształy są bardzo małe, zwykle nie przekraczają 0.2 mm. Minerał jest przezroczysty do przeświecającego i wykazuje intensywną, żółtą do pomarańczowożółtej barwę. ## Właściwości fizyczne Kryształy mają szklisty połysk. Twardość w skali Mohsa jest szacowana na około 2, a gęstość obliczona wynosi 5.33 g/cm³. Minerał jest silnie radioaktywny ze względu na wysoką zawartość uranu. ## Barwy i odmiany Shinkolobweit występuje w jednolitych odcieniach od żółtego do pomarańczowożółtego. Nie wyróżniono żadnych jego odmian. ## Historia i nazwa Minerał został opisany w 2011 roku przez Jakuba Plášila i współpracowników. Jego nazwa pochodzi od miejsca odkrycia - słynnej kopalni uranu Shinkolobwe w prowincji Katanga w Demokratycznej Republice Konga. Kopalnia ta była historycznym źródłem uranu dla Projektu Manhattan. ## Zastosowania Ze względu na ekstremalną rzadkość, niewielkie rozmiary kryształów i silną radioaktywność, shinkolobweit nie ma żadnego zastosowania praktycznego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego i kolekcjonerskiego dla wyspecjalizowanych zbieraczy minerałów uranowych.

Właściwości

Twardość Mohsa: 2
Barwa: dark reddish brown
Połysk: Vitreous
Rysa: light bronze-yellow
Gęstość: 5.874
Łupliwość: perfect cleavage on {010}, imperfect cleavage on {100}
Przełam: Irregular/Uneven
Przezroczystość: Transparent
Układ krystaliczny: Orthorhombic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kluczowe cechy diagnostyczne to charakterystyczna forma agregatów (rozetowe, wachlarzowate), intensywna żółto-pomarańczowa barwa, współwystępowanie z innymi wtórnymi minerałami uranu oraz bardzo silna radioaktywność. Ostateczna identyfikacja wymaga zaawansowanych metod, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD). ## Odróżnianie od podobnych Shinkolobweit można pomylić z wieloma innymi wtórnymi minerałami uranu o podobnej barwie, takimi jak becquerelit, curit, schoepit czy compreignacit. Odróżnienie go na podstawie cech wizualnych jest praktycznie niemożliwe i wymaga analizy laboratoryjnej. Charakterystyczny pokrój cienkich, tabliczkowych kryształów w rozetowych skupieniach może być wskazówką. ## Formy kryształów Minerał tworzy cienkie, tabliczkowe kryształy o heksagonalnym zarysie, które łączą się w rozety, wachlarze i sferyczne agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Shinkolobweit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefie utleniania złóż uraninitu. Tworzy się w wyniku wietrzenia i przemian pierwotnych rud uranu w obecności wód bogatych w ołów. ## Asocjacje mineralne Na stanowisku typowym (kopalnia Shinkolobwe) współwystępuje z uraninitem, becquerelitem, schoepitem, curitem, kasolitem, soddyitem, torbernitem i metatorbernitem. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania shinkolobweitu na świecie jest kopalnia Shinkolobwe w prowincji Katanga, w Demokratycznej Republice Konga.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Atrakcyjność kolekcjonerska okazu zależy od wielkości i wykształcenia rozetowych agregatów, intensywności barwy oraz bogactwa występowania na matrycy skalnej. Najbardziej cenione są okazy z wyraźnie uformowanymi, nieuszkodzonymi wachlarzami kryształów, kontrastujące z podłożem. Ze względu na rzadkość, każdy, nawet mikroskopijny okaz jest wartościowy. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest historyczne stanowisko w Shinkolobwe w Demokratycznej Republice Konga. Kopalnia jest od dawna zamknięta i zalana, co sprawia, że nowe okazy nie są pozyskiwane, a na rynku krążą wyłącznie materiały ze starych zbiorów.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazów shinkolobweitu generalnie nie powinno się czyścić na mokro. Pył i drobne cząstki należy usuwać wyłącznie za pomocą miękkiego pędzelka lub gruszki fotograficznej. Ze względu na radioaktywność, wszelkie manipulacje należy przeprowadzać z najwyższą ostrożnością, unikając wdychania pyłu. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą i chemikaliami. Minerał jest wrażliwy na zmiany temperatury i wilgotności. Jako minerał wtórny, może ulegać dehydratacji lub dalszym przemianom w niestabilnym środowisku. Należy chronić go przed bezpośrednim światłem słonecznym. ## Przechowywanie Okazy muszą być przechowywane w specjalistycznych, szczelnych pojemnikach przeznaczonych dla minerałów radioaktywnych, najlepiej z dala od innych minerałów wrażliwych na promieniowanie. Pojemnik powinien być wyraźnie oznakowany symbolem radioaktywności i przechowywany w miejscu niedostępnym dla dzieci i zwierząt.