Shinarumpite

Wzór chemiczny: [Co²⁺(H₂O)₆][(U⁶⁺O₂)(S⁶⁺O₄)₂(H₂O)]·₄H₂O

Shinarumpit to bardzo rzadki, uwodniony siarczan uranylu i kobaltu, tworzący przezroczyste, żółte kryształy tabliczkowe.

## Charakterystyka Shinarumpit jest uwodnionym siarczanem uranylu i kobaltu. Minerał ten tworzy bardzo małe, przezroczyste kryształy o pokroju tabliczkowym, osiągające rozmiary do 0.2 mm. Jego charakterystyczną cechą jest intensywnie żółta barwa. ## Właściwości fizyczne Kryształy shinarumpitu są bardzo miękkie, z twardością w skali Mohsa wynoszącą około 2.5. Są przezroczyste i wykazują białą rysę. Gęstość minerału została obliczona na 2.58 g/cm³. ## Barwy i odmiany Shinarumpit występuje w jednolitym, żółtym kolorze. Nie są znane jego odmiany barwne ani handlowe. ## Historia i nazwa Minerał został opisany w 2022 roku przez Anthony'ego R. Kampf'a i jego zespół. Nazwa pochodzi od formacji Shinarump, grupy skał osadowych z okresu triasu, w której znajduje się lokalizacja typowa minerału - kopalnia Scenic w hrabstwie San Juan w stanie Utah, USA. Formacja ta jest znana z występowania minerałów uranu. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i mikroskopijne rozmiary kryształów, shinarumpit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego i kolekcjonerskiego dla wyspecjalizowanych zbieraczy mikrominerałów.

Właściwości

Twardość Mohsa: 2.5-0
Połysk: Szklisty
Rysa: Biała
Gęstość: 2.58
Łupliwość: {100}
Przełam: Nieregularny/Nierówny
Przezroczystość: Przezroczysty
Układ krystaliczny: Monokliniczny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja shinarumpitu jest możliwa niemal wyłącznie w warunkach laboratoryjnych za pomocą zaawansowanych metod, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) i analiza chemiczna (EDS). W warunkach kolekcjonerskich rozpoznanie opiera się na analizie wizualnej pod mikroskopem (żółty kolor, tabliczkowy pokrój) i znajomości minerałów towarzyszących z lokalizacji typowej. ## Odróżnianie od podobnych Shinarumpit można pomylić z innymi wtórnymi minerałami uranu o żółtej barwie, takimi jak metaautunit, uranofan czy carnotyt. Odróżnienie wymaga specjalistycznej analizy, chociaż charakterystyczny tabliczkowy pokrój kryształów może być wskazówką diagnostyczną. ## Formy kryształów Minerał tworzy cienkie, tabliczkowe kryształy o pokroju listewek, często zgrupowane w niewielkie agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Shinarumpit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefie utleniania złóż uranu. Tworzy się w wyniku wietrzenia minerałów pierwotnych (uraninitu) w obecności siarczków (pirytu) i minerałów kobaltu. W lokalizacji typowej występuje w osadach piaszczysto-ilastych nasyconych wodami bogatymi w siarczany. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi wtórnymi siarczanami uranylu. W lokalizacji typowej znaleziono go w towarzystwie gipsu, metavoltynu, romeritu, siderotylu, kobaltomenitu, chalkantytu, epsomitu i halotrichitu. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania shinarumpitu na świecie jest jego lokalizacja typowa: kopalnia Scenic, położona na płaskowyżu Fry Mesa w dystrykcie górniczym White Canyon, w hrabstwie San Juan, w stanie Utah, USA.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jako mikrominerał, o wartości okazu decyduje przede wszystkim jakość i wielkość kryształów widocznych pod mikroskopem. Najbardziej pożądane są okazy z dobrze wykształconymi, ostrymi, przezroczystymi kryształami, tworzącymi estetyczne grupy na skale macierzystej. Kontrast z matrycą oraz obecność rzadkich minerałów towarzyszących również podnoszą wartość kolekcjonerską. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów shinarumpitu jest jego lokalizacja typowa w Utah, USA. Wszystkie dostępne na rynku kolekcjonerskim okazy pochodzą z tego jednego miejsca.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy shinarumpitu są ekstremalnie delikatne i zazwyczaj mikroskopijnej wielkości. Nie należy ich czyścić mechanicznie ani chemicznie. Wszelkie próby czyszczenia grożą bezpowrotnym zniszczeniem kryształów. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą, która może rozpuścić minerał. Kryształy są bardzo miękkie i wrażliwe na wszelkie wstrząsy, dotyk oraz zmiany temperatury i wilgotności. Jako minerał uranu, jest radioaktywny i należy obchodzić się z nim z zachowaniem odpowiednich środków ostrożności. ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać wyłącznie w specjalistycznych, szczelnych pojemnikach typu "micromount", chroniących przed uszkodzeniami mechanicznymi, kurzem i zmianami wilgotności. Należy trzymać je z dala od innych minerałów, które mogłyby ulec uszkodzeniu w wyniku promieniowania.