Senegalite
Wzór chemiczny: Al<sub>2</sub>PO<sub>4</sub>(OH)<sub>3</sub>·H<sub>2</sub>O
Senegalit to rzadki uwodniony fosforan glinu, tworzący charakterystyczne, jasnozielone lub żółtawe kryształy o pokroju tabliczkowym lub krótkosłupkowym.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 5.5
- Połysk
- Szklisty, Żywiczny
- Rysa
- Biała
- Gęstość
- 2.53
- Łupliwość
- Dobra wg {010}
- Przełam
- Nierówny
- Przezroczystość
- Przezroczysty do przeświecającego
- Układ krystaliczny
- Rombowy
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Senegalit można rozpoznać po jego charakterystycznej, jasnozielonej barwie, tabliczkowym pokroju kryształów oraz występowaniu w formie promienistych agregatów. Szklisty połysk i stosunkowo wysoka twardość (jak na fosforan) są również pomocnymi cechami. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi wtórnymi fosforanami o zielonej barwie, takimi jak waryscyt czy wavellit. Od waryscytu odróżnia go wyższa twardość i inna forma kryształów (waryscyt rzadko tworzy wyraźne kryształy). Od wavellitu, który również tworzy promieniste agregaty, senegalit różni się pokrojem pojedynczych kryształów - wavellit ma formę igiełkową, podczas gdy senegalit tworzy kryształy tabliczkowe. ## Formy kryształów Kryształy senegalitu są rombowe, najczęściej o pokroju tabliczkowym, spłaszczone zgodnie z płaszczyzną {010}, lub krótkosłupkowym. Często występują w postaci wachlarzowatych lub sferulitycznych agregatów, a także jako rozety i naskorupienia.
Środowisko występowania
## Geneza Senegalit jest wtórnym minerałem fosforanowym, który powstaje w strefie utleniania złóż fosforytów. Tworzy się w wyniku wietrzenia i przeobrażania minerałów bogatych w glin i fosfor w warunkach niskiej temperatury i ciśnienia. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi wtórnymi fosforanami, takimi jak wavellit, crandallit i turkus. W lokalizacji typowej w Senegalu znaleziono go w towarzystwie wavellitu i crandallitu. ## Lokalizacje Najważniejszym i typowym miejscem występowania senegalitu jest złoże fosforytów Kouroudiako w regionie Tambacounda w Senegalu. Jest to jedyna potwierdzona i dobrze udokumentowana lokalizacja tego minerału na świecie, co czyni go niezwykle rzadkim.
Rzadkość
Bardzo rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z dobrze wykształconymi, ostrymi i przezroczystymi kryształami o intensywnej, zielonej barwie. Atrakcyjność podnoszą estetycznie uformowane, promieniste agregaty na kontrastującej matrycy skalnej. Ze względu na niewielkie rozmiary kryształów, senegalit jest popularnym obiektem w kolekcjach typu "micromount". ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów kolekcjonerskich jest lokalizacja typowa - Kouroudiako w Senegalu. Wszystkie dostępne na rynku okazy pochodzą z tego jednego miejsca.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy senegalitu należy czyścić bardzo ostrożnie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. W razie potrzeby można użyć wody destylowanej, ale należy unikać długotrwałego moczenia. Zawsze należy dokładnie wysuszyć okaz w temperaturze pokojowej. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z kwasami i innymi chemikaliami, które mogą uszkodzić powierzchnię kryształów. Minerał jest wrażliwy na wysoką temperaturę, która może prowadzić do jego odwodnienia i zniszczenia. Nie należy go również czyścić w myjkach ultradźwiękowych. ## Przechowywanie Kolekcjonerskie okazy senegalitu, zwłaszcza te w formie mikromontów, najlepiej przechowywać w zamykanych, wyściełanych pudełkach, aby chronić je przed kurzem i uszkodzeniami mechanicznymi. Należy unikać ekspozycji na bezpośrednie światło słoneczne i gwałtowne zmiany temperatury.