Seelite
Wzór chemiczny: Mg(U⁶⁺O₂)₂(As³⁺O₃,As⁵⁺O₄)₂·7H₂O
Seelit to rzadki, wtórny minerał uranylu i arsenu, tworzący charakterystyczne, żółte, igiełkowe kryształy i promieniste agregaty.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 3
- Barwa
- Canary yellow to bright yellow
- Połysk
- Vitreous
- Rysa
- White
- Gęstość
- 3.70
- Przełam
- Irregular/Uneven
- Przezroczystość
- Translucent
- Układ krystaliczny
- Monoclinic
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Cechami charakterystycznymi seelitu są jego kanarkowo-żółta barwa, igiełkowa forma kryształów oraz tendencja do tworzenia promienistych agregatów. Ważną cechą jest również silna, zielona fluorescencja w świetle ultrafioletowym (zarówno krótko-, jak i długofalowym). ## Odróżnianie od podobnych Seelit może być mylony z innymi wtórnymi minerałami uranu o podobnej barwie i formie, takimi jak uranofan, metaautunit czy zeuneryt. Rozstrzygające dla identyfikacji jest badanie składu chemicznego (konieczność analizy EDS/WDS w celu potwierdzenia obecności magnezu i arsenu) oraz środowisko występowania. ## Formy kryształów Kryształy są wydłużone, igiełkowe lub włoskowe. Zazwyczaj tworzą promieniste, gwiaździste lub kuliste agregaty, a także naskorupienia i naloty na skale macierzystej.
Środowisko występowania
## Geneza Seelit jest wtórnym minerałem powstającym w strefach utleniania (wietrzenia) złóż kruszców uranu, w obecności minerałów arsenu. Tworzy się w pustkach i szczelinach skalnych w wyniku działania wód powierzchniowych na pierwotne rudy uranu. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi wtórnymi minerałami uranu i arsenu. Najczęściej towarzyszą mu uraninit, kwarc, hematyt, arsenian uranylu, uranofan, schoepit, trögerit i zeuneryt. ## Lokalizacje Najważniejsze i klasyczne lokalizacje dla tego minerału to kopalnia Schmiedestollen w Wittichen w Schwarzwaldzie (Badenia-Wirtembergia, Niemcy), która jest jego lokalizacją typową. Znany jest również z kilku innych miejsc w Niemczech (np. kopalnia Sophia koło Wittichen) oraz z Jáchymova w Czechach.
Rzadkość
Bardzo rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z dobrze wykształconymi, wyraźnymi agregatami promienistymi o intensywnej, żółtej barwie, kontrastujące z ciemną skałą macierzystą. Ze względu na mikroskopijny charakter kryształów, kluczowa jest ich obfitość i estetyczne rozmieszczenie na matrycy. Okazy z lokalizacji typowej (Wittichen) są szczególnie poszukiwane. ## Popularne stanowiska Zdecydowanie najbardziej pożądane okazy pochodzą z kopalń w rejonie Wittichen w niemieckim Schwarzwaldzie. Są one uważane za klasyczne dla tego minerału.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy seelitu są niezwykle delikatne i kruche. Czyszczenie mechaniczne jest niewskazane. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości w celu usunięcia kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą. ## Czego unikać Seelit jest minerałem uranu i jest radioaktywny - należy ograniczać bezpośrednią ekspozycję i zawsze myć ręce po kontakcie. Należy unikać wszelkich chemikaliów, ultradźwięków oraz wysokiej temperatury. Jako minerał uwodniony, może ulec zmianom w zbyt suchym środowisku. ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać w zamkniętych, stabilnych pojemnikach (np. typu "micromount"), aby chronić je przed uszkodzeniami mechanicznymi i kurzem. Przechowywać z dala od miejsc stałego przebywania ludzi ze względu na radioaktywność.