Sainfeldite

Wzór chemiczny: Ca₅(As₅+O₄)₂(As₅+O₃OH)₂·₄H₂O

Sainfeldyt to rzadki, uwodniony arsenian wapnia, tworzący bezbarwne lub bladoróżowe kryształy, ceniony przez kolekcjonerów minerałów rzadkich.

## Charakterystyka Sainfeldyt jest uwodnionym arsenianem wapnia należącym do grupy hureaulitu. Tworzy zazwyczaj niewielkie, pryzmatyczne lub tabliczkowe kryształy, które mogą być zebrane w promieniste lub igiełkowe agregaty. Okazy są najczęściej bezbarwne, rzadziej przybierają delikatny, bladoróżowy odcień. Ze względu na swoją rzadkość i atrakcyjne formy krystaliczne jest minerałem poszukiwanym przez wyspecjalizowanych kolekcjonerów. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się twardością wynoszącą 4 w skali Mohsa, co czyni go stosunkowo miękkim. Ma szklisty połysk i jest przezroczysty do przeświecającego. Jego gęstość wynosi około 3.04 g/cm³, a przełam jest nierówny. ## Barwy i odmiany Sainfeldyt występuje w ograniczonej gamie kolorystycznej. Dominują okazy bezbarwne, ale spotykane są również subtelnie zabarwione na blady róż. Nie wyróżnia się jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Minerał został opisany po raz pierwszy w 1964 roku. Jego nazwa upamiętnia Paula Sainfelda (1886-1975), francuskiego kolekcjonera minerałów, który dostarczył pierwsze próbki do badań. Miejscem typowym, z którego pochodziły te okazy, jest kopalnia Gabe Gottes w Sainte-Marie-aux-Mines we Francji. ## Zastosowania Sainfeldyt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest wyłącznie naukowe i kolekcjonerskie.

Właściwości

Twardość Mohsa: 4
Połysk: Szklisty
Rysa: Biała
Gęstość: 3.04
Przełam: Nieregularny/Nierówny
Przezroczystość: Przezroczysty,Prześwitujący
Układ krystaliczny: Monokliniczny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Sainfeldyt można rozpoznać po jego charakterystycznych, bezbarwnych lub bladoróżowych, pryzmatycznych kryształach, często tworzących promieniste agregaty. Jego stosunkowo niska twardość (4 w skali Mohsa), szklisty połysk i biała rysa są pomocnymi cechami diagnostycznymi. Występowanie w asocjacji z innymi arsenianami w strefach utleniania złóż kruszcowych jest również ważną wskazówką. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi bezbarwnymi minerałami wtórnymi, takimi jak farmakolit czy gips. Od gipsu odróżnia go znacznie wyższa gęstość i twardość (gips ma twardość 2). Od farmakolitu, z którym często współwystępuje, odróżnienie bywa trudne bez zaawansowanych analiz, choć farmakolit częściej tworzy jedwabiste, włókniste agregaty. ## Formy kryształów Kryształy sainfeldytu są zazwyczaj pryzmatyczne, wydłużone lub krótkosłupowe, często zakończone płaskimi ścianami. Powszechnie występują w formie promienistych lub gwiaździstych agregatów, a także jako naskorupienia drobnych, igiełkowych kryształów na skale macierzystej.

Środowisko występowania

## Geneza Sainfeldyt jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania (wietrzenia) kruszcowych złóż hydrotermalnych, które są bogate w arsen. Tworzy się w wyniku reakcji roztworów zasobnych w arsen z minerałami wapnia lub skałami węglanowymi. ## Asocjacje mineralne Minerał ten często współwystępuje z innymi arsenianami, takimi jak farmakolit, picrofarmakolit, rauenthalit, a także z kalcytem, gipsem i tlenkami żelaza (np. goethytem). ## Lokalizacje Najważniejsze i klasyczne stanowisko sainfeldytu to kopalnia Gabe Gottes w Sainte-Marie-aux-Mines w regionie Grand Est we Francji. Znany jest również z innych lokalizacji na świecie, w tym z kopalni Tsumeb w Namibii, regionu Bou Azzer w Maroku oraz z kilku miejsc w Niemczech (np. w Schwarzwaldzie i Rudawach).

Rzadkość

Rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z dobrze wykształconymi, ostrymi i przezroczystymi kryształami, tworzące estetyczne, promieniste agregaty. Wyraźny, bladoróżowy kolor podnosi atrakcyjność okazu, choć jest on rzadszy niż wariant bezbarwny. Ważny jest również kontrast z matrycą skalną oraz brak uszkodzeń delikatnych kryształów. ## Popularne stanowiska Okazy pochodzące z lokalizacji typowej - Sainte-Marie-aux-Mines we Francji - mają szczególną wartość historyczną. Wysokiej jakości kryształy pochodzą również z kopalni Tsumeb w Namibii, która słynęła z wyjątkowych minerałów wtórnych.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy sainfeldytu należy czyścić z najwyższą ostrożnością. Do usuwania kurzu najlepiej używać miękkiego pędzelka lub sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości. W razie konieczności można użyć wody destylowanej, ale należy unikać długotrwałego moczenia. Po czyszczeniu na mokro okaz trzeba dokładnie osuszyć. ## Czego unikać Jako arsenian, sainfeldyt jest potencjalnie toksyczny przy połknięciu lub wdychaniu pyłu, dlatego należy unikać sytuacji prowadzących do jego pylenia i zawsze myć ręce po kontakcie z minerałem. Należy unikać kontaktu z kwasami i innymi chemikaliami. Jest to minerał stosunkowo miękki i kruchy, wrażliwy na uszkodzenia mechaniczne, zarysowania i uderzenia. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie sainfeldytu w osobnym, zamykanym pudełku klaserowym, aby chronić go przed kurzem, uszkodzeniami i kontaktem z innymi minerałami. Należy unikać ekspozycji na wilgoć i gwałtowne zmiany temperatury.