Saccoite

Wzór chemiczny: Ca<sub>2</sub>Mn<sup>3+</sup><sub>2</sub>F(OH)<sub>8</sub>·0.5(S<sup>6+</sup>O<sub>4</sub>)

Saccoit to bardzo rzadki minerał z grupy hydroksyhalogenków, tworzący mikroskopijne, pomarańczowobrązowe kryształy o pokroju tabliczkowym.

## Charakterystyka Saccoit jest uwodnionym hydroksyfluorkiem wapnia i manganu z dodatkową grupą siarczanową. Występuje w postaci niezwykle małych, tabliczkowych lub listewkowych kryształów, które rzadko przekraczają 0.2 mm długości. Kryształy te tworzą rozetkowe lub promieniste agregaty, a także cienkie naloty i powłoki na skałach macierzystych. Ze względu na swój rozmiar, cechy wizualne są dostrzegalne jedynie pod dużym powiększeniem. ## Właściwości fizyczne Kryształy saccoitu wykazują pomarańczowobrązową barwę i szklisty połysk. Są przezroczyste do przeświecających. Twardość i gęstość nie zostały precyzyjnie zmierzone z powodu niewielkich rozmiarów i rzadkości materiału. Minerał nie wykazuje fluorescencji w świetle ultrafioletowym. ## Historia i nazwa Minerał został zatwierdzony przez IMA w 2017 roku. Jego nazwa honoruje włoskiego kolekcjonera minerałów, Franco Sacco (ur. 1944), w uznaniu jego wkładu w mineralogię, w tym za znalezienie pierwszych próbek nowego minerału. Został odkryty w kopalni N'Chwaning II w Południowej Afryce. ## Zastosowania Saccoit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest wyłącznie naukowe i kolekcjonerskie, jako unikatowy i nowo odkryty gatunek mineralny.

Właściwości

Połysk
Vitreous
Rysa
Pale orange-brown
Łupliwość
Perfect on {0001}
Przełam
Micaceous
Przezroczystość
Transparent to translucent
Układ krystaliczny
Trigonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja saccoitu jest możliwa niemal wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod analitycznych, takich jak spektroskopia Ramana czy analiza chemiczna w mikrosondzie elektronowej (EDS/WDS). Wizualnie, w terenie lub w kolekcji, rozpoznanie jest niemożliwe. Charakterystyczne (choć nie unikalne) są pomarańczowobrązowe, rozetkowe agregaty mikroskopijnych kryształów. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi wtórnymi minerałami manganu o podobnej barwie i formie występowania, takimi jak sturmanit czy ettringit, które również występują w kopalniach Kalahari. Pewne rozróżnienie wymaga specjalistycznych badań laboratoryjnych. ## Formy kryształów Saccoit tworzy bardzo małe, cienkie, tabliczkowe kryształy o heksagonalnym zarysie, często wydłużone i spłaszczone. Kryształy te łączą się w promieniste lub rozetkowe agregaty, a także tworzą cienkie powłoki.

Środowisko występowania

## Geneza Saccoit jest minerałem wtórnym, powstającym w niskotemperaturowych warunkach hydrotermalnych. Tworzy się w pustkach i szczelinach w obrębie złóż rud manganu, prawdopodobnie w wyniku przeobrażenia wcześniejszych minerałów manganowych pod wpływem roztworów bogatych w siarczany i fluor. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi rzadkimi minerałami manganu, takimi jak ettringit, sturmanit, hausmannit, hematyt, a także z gipsem i barytem. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania saccoitu na świecie (lokalizacja typowa) jest kopalnia N'Chwaning II, położona na polu manganowym Kalahari w pobliżu miasta Kuruman w Republice Południowej Afryki.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazów saccoitu ocenia się przede wszystkim na podstawie bogactwa i estetyki mikroskopijnych agregatów. Najbardziej cenione są próbki z dobrze wykształconymi, wyraźnymi rozetkami kryształów, kontrastującymi z matrycą skalną. Wielkość kryształów, chociaż zawsze mikroskopijna, również ma znaczenie - większe i lepiej uformowane igiełki są bardziej pożądane. Ważna jest także asocjacja z innymi rzadkimi minerałami. ## Popularne stanowiska Wszystkie znane okazy kolekcjonerskie pochodzą z jednego miejsca - kopalni N'Chwaning II w RPA. Jest to jedyne źródło tego minerału na rynku.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie bardzo ostrożnie, używając sprężonego powietrza do usuwania kurzu. Jakikolwiek kontakt z wodą lub chemikaliami jest niewskazany ze względu na mikroskopijny rozmiar i delikatność kryształów. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wszelkimi płynami, środkami chemicznymi, a także ultradźwiękami. Okazy są bardzo wrażliwe na uszkodzenia mechaniczne - nawet dotyk może zniszczyć delikatne agregaty kryształów. Należy chronić przed wysoką temperaturą i wilgocią. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów wyłącznie w specjalistycznych, zamykanych pudełkach typu "micromount", które chronią przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami mechanicznymi. Ekspozycja powinna odbywać się z dala od bezpośredniego światła słonecznego i źródeł wibracji.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej