Saamite

Wzór chemiczny: Ba&#9744;Ti<sup>4+</sup>Nb<sup>5+</sup>Na<sub>3</sub>Ti<sup>4+</sup>(Si<sub>2</sub>O<sub>7</sub>)<sub>2</sub>O<sub>2</sub>(OH)<sub>2</sub>(H<sub>2</sub>O)<sub>2</sub>

Saamit to bardzo rzadki minerał z grupy seidozyt-nacaphit, odkryty w masywie Chibiny na Półwyspie Kolskim w Rosji.

## Charakterystyka Saamit jest złożonym krzemianem tytanu, niobu, sodu i baru, należącym do grupy seidozyt-nacaphit. Występuje w postaci niewielkich, blaszkowatych lub listewkowych kryształów, zwykle o rozmiarach nieprzekraczających 0.5 mm, tworzących agregaty lub rozetki. Kryształy są przezroczyste do przeświecających, o szklistym połysku. ## Właściwości fizyczne Minerał charakteryzuje się twardością około 5 w skali Mohsa. Ma białą rysę i gęstość wynoszącą 3.31 g/cm³. Wykazuje doskonałą łupliwość w jednym kierunku. ## Barwy i odmiany Saamit jest bezbarwny do bladożółtego. Nie wyróżniono jego odmian. ## Historia i nazwa Nazwa minerału pochodzi od ludu Saamów (Sami), rdzennych mieszkańców Półwyspu Kolskiego, gdzie minerał został odkryty. Został zatwierdzony jako nowy gatunek minerału przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2017 roku. Miejscem typowym jest góra Kukiswumczorr w masywie Chibiny w Rosji. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i niewielkie rozmiary kryształów, saamit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego i kolekcjonerskiego dla wyspecjalizowanych zbieraczy minerałów mikroskopowych.

Właściwości

Twardość Mohsa
5
Połysk
Vitreous
Rysa
White
Gęstość
3.31
Łupliwość
Perfect on {001}
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Transparent to translucent
Układ krystaliczny
Triclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja saamitu jest możliwa niemal wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod analitycznych, takich jak spektroskopia Ramana czy analiza chemiczna z użyciem mikrosondy elektronowej (EDS/WDS). Wizualnie jest praktycznie niemożliwy do odróżnienia od wielu innych bezbarwnych, blaszkowatych minerałów występujących w tym samym środowisku. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi minerałami z grupy seidozyt-nacaphit, takimi jak jinshajiangit czy perraultit, a także z innymi krzemianami występującymi w pegmatytach agpaitowych. Pewne rozróżnienie wymaga specjalistycznych badań laboratoryjnych. ## Formy kryształów Saamit tworzy cienkie, blaszkowate lub listewkowe kryształy, często spłaszczone. Zazwyczaj występują one w formie promienistych lub chaotycznych agregatów i rozetek.

Środowisko występowania

## Geneza Saamit powstaje w silnie zróżnicowanych, alkalicznych pegmatytach agpaitowych. Jest minerałem późnego etapu krystalizacji, tworzącym się w pustkach i szczelinach. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi rzadkimi minerałami pegmatytów masywu Chibiny, takimi jak lorenzenit, euryt, mikroklin, nefelin, sodalit, aegiryn, mosandryt-(Ce), lamprofyllit i lomonosowit. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania saamitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - góra Kukiswumczorr w masywie Chibiny, na Półwyspie Kolskim w obwodzie murmańskim w Rosji.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jako minerał mikroskopowy, o wartości saamitu decyduje przede wszystkim jakość i bogactwo agregatów krystalicznych na matrycy skalnej. Najbardziej cenione są okazy z dobrze wykształconymi, ostrymi i nieuszkodzonymi kryształami tworzącymi estetyczne rozetki lub grupy. Ważna jest również asocjacja z innymi rzadkimi minerałami. ## Popularne stanowiska Jedyne źródło okazów to masyw Chibiny w Rosji. Okazy są niezwykle trudne do zdobycia i pojawiają się na rynku kolekcjonerskim sporadycznie, głównie w obiegu wśród specjalistów od minerałów systematycznych i mikromontów.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie sprężonym powietrzem w celu usunięcia kurzu. Ze względu na niewielkie rozmiary kryształów i ich delikatność, należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi narzędziami mechanicznymi. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z chemikaliami, kwasami i detergentami. Kryształy są kruche i wrażliwe na uszkodzenia mechaniczne. Nie należy poddawać ich czyszczeniu ultradźwiękowemu. ## Przechowywanie Okazy saamitu, jako minerały mikroskopowe, powinny być przechowywane w specjalistycznych pudełkach typu "micromount", chroniących przed kurzem, wstrząsami i wilgocią. Należy unikać ekspozycji na ekstremalne zmiany temperatury.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej