Rubinite

Wzór chemiczny: Ca<sub>3</sub>Ti<sup>3+</sup><sub>2</sub>Si<sub>3</sub>O<sub>12</sub>

Rubinit to rzadki, tytanowy granat o czerwonobrązowej barwie, odkryty w meteorycie Allende.

## Charakterystyka Rubinit jest minerałem z grupy granatów, wyróżniającym się obecnością tytanu na trzecim stopniu utlenienia (Ti³⁺). Tworzy niewielkie, pojedyncze ziarna, zwykle o rozmiarach nieprzekraczających kilku mikrometrów, występujące w obrębie inkluzji w meteorycie Allende. Ze względu na mikroskopijne rozmiary kryształów, jego cechy wizualne są trudne do oceny bez specjalistycznego sprzętu. Obserwowane ziarna mają intensywną, czerwonobrązową barwę. ## Właściwości fizyczne Jako członek grupy granatów, rubinit charakteryzuje się wysoką twardością, szacowaną na około 7 w skali Mohsa. Jego połysk jest opisywany jako szklisty. Gęstość, obliczona na podstawie składu chemicznego i parametrów komórki elementarnej, wynosi 3.84 g/cm³. ## Barwy i odmiany Minerał ten występuje w jednolitym, czerwonobrązowym kolorze. Nie są znane żadne jego odmiany barwne ani handlowe. ## Historia i nazwa Rubinit został oficjalnie uznany za nowy minerał przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2017 roku (IMA2017-081). Jego nazwa pochodzi od nazwiska Alana E. Rubina, amerykańskiego koszochemika z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles, w uznaniu jego wkładu w badania meteorytów. Minerał został zidentyfikowany w trakcie badań inkluzji wapniowo-glinowych (CAI) w słynnym meteorycie Allende, który spadł w Meksyku w 1969 roku. ## Zastosowania Rubinit nie ma żadnego zastosowania praktycznego ani komercyjnego. Jego znaczenie jest czysto naukowe, ponieważ dostarcza informacji o warunkach panujących we wczesnym Układzie Słonecznym, w których formowały się pierwsze stałe związki chemiczne.

Właściwości

Twardość Mohsa
7
Połysk
Szklisty
Gęstość
3.84
Łupliwość
Brak
Przełam
Muszlowy
Przezroczystość
Prześwitujący do nieprzezroczystego
Układ krystaliczny
Regularny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja rubinitu jest możliwa wyłącznie przy użyciu zaawansowanych technik analitycznych, takich jak mikrosonda elektronowa (do analizy składu chemicznego) i dyfrakcja elektronowa (do określenia struktury krystalicznej). Jego charakterystyczną cechą jest unikalny skład chemiczny z dominującą rolą trójwartościowego tytanu. Wizualnie, w zgładach petrograficznych, można go rozpoznać po czerwonobrązowej barwie i współwystępowaniu z innymi minerałami w inkluzjach CAI. ## Odróżnianie od podobnych Rubinit jest chemicznie podobny do innych tytanowych granatów, takich jak eringaite i menzerite-(Y). Odróżnienie wymaga precyzyjnej analizy ilościowej składu chemicznego, zwłaszcza zawartości tytanu, cyrkonu, itru i skandu. ## Formy kryształów Minerał ten występuje w postaci anhedralnych (nieprawidłowo wykształconych) ziaren o mikroskopijnych rozmiarach, zwykle od 1 do 10 mikrometrów. Ziarna te są częścią większych agregatów mineralnych w obrębie inkluzji.

Środowisko występowania

## Geneza Rubinit jest minerałem pochodzenia pozaziemskiego. Powstał w wyniku krystalizacji lub kondensacji w bardzo wysokich temperaturach i warunkach silnie redukcyjnych w mgławicy słonecznej, jeszcze przed uformowaniem się planet. Jest jednym z pierwotnych minerałów składowych inkluzji wapniowo-glinowych (CAI), które są jednymi z najstarszych ciał stałych powstałych w Układzie Słonecznym. ## Asocjacje mineralne Rubinit występuje w ścisłej asocjacji z innymi minerałami typowymi dla inkluzji CAI w meteorycie Allende. Najczęściej towarzyszą mu diopsyd, spinel, hibonit, perowskit oraz inne rzadkie minerały, takie jak eringaite, panguit, kangit i davisyt. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania rubinitu na świecie jest meteoryt Allende, który spadł w stanie Chihuahua w Meksyku. Minerał ten został zidentyfikowany w inkluzjach CAI oznaczonych jako A-WP1 i FUN-1.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Rubinit nie występuje w formie okazów kolekcjonerskich. Jego wartość jest czysto naukowa. Jedyną możliwością posiadania tego minerału jest nabycie fragmentu meteorytu Allende, w którym potwierdzono analitycznie obecność rubinitu w mikroskopijnych inkluzjach. W takim przypadku wartość okazu jest determinowana przez wielkość i jakość samego fragmentu meteorytu, a nie przez cechy wizualne rubinitu.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na mikroskopijne rozmiary i występowanie w postaci inkluzji w innym materiale, pojedyncze ziarna rubinitu nie są przedmiotem czyszczenia. Okazy meteorytu Allende zawierające rubinit należy traktować z najwyższą ostrożnością. ## Czego unikać Należy unikać wszelkich chemikaliów, ultradźwięków oraz czyszczenia mechanicznego, które mogłyby uszkodzić delikatną strukturę okazu macierzystego (meteorytu). Meteoryty chondrytowe, takie jak Allende, są wrażliwe na wilgoć i zmiany temperatury. ## Przechowywanie Okazy meteorytu Allende powinny być przechowywane w stabilnych warunkach, najlepiej w zamkniętych pojemnikach z pochłaniaczem wilgoci, z dala od bezpośredniego światła słonecznego i źródeł ciepła, aby zapobiec ich degradacji.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej