Roweite

Wzór chemiczny: Ca<sub>2</sub>Mn<sup>2+</sup><sub>2</sub>B<sub>4</sub>O<sub>7</sub>(OH)<sub>6</sub>

Roweit to rzadki boran wapnia i manganu, tworzący bezbarwne do jasnobrązowych, promieniste agregaty igiełkowych kryształów.

## Charakterystyka Roweit jest uwodnionym boranem wapnia i manganu. Występuje najczęściej w postaci promienistych lub sferulitycznych agregatów, które składają się z drobnych, igiełkowych lub listewkowych kryształów. Poszczególne kryształy rzadko osiągają rozmiary pozwalające na ich obserwację gołym okiem, a całe skupienia mają zazwyczaj średnicę kilku milimetrów. Minerał jest kruchy. ## Właściwości fizyczne Kryształy roweitu wykazują twardość 5 w skali Mohsa. Mają szklisty połysk i są przezroczyste do przeświecających. Gęstość minerału wynosi około 2,93 g/cm³. ## Barwy i odmiany Roweit jest zazwyczaj bezbarwny, biały, jasnożółty lub jasnobrązowy. Jego barwa zależy od domieszek i warunków krystalizacji. Nie wyróżnia się jego nazwanych odmian. ## Historia i nazwa Minerał został odkryty w kopalni Franklin w hrabstwie Sussex, w stanie New Jersey (USA). Opisali go w 1937 roku Charles Palache, Harry Berman i Clifford Frondel. Nazwa upamiętnia Johna J. Rowe'a (1871-1957), amerykańskiego kolekcjonera minerałów z Franklin, który jako pierwszy zwrócił uwagę na ten minerał. ## Zastosowania Roweit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest wyłącznie minerałem o znaczeniu naukowym i kolekcjonerskim, poszukiwanym ze względu na swoją rzadkość i klasyczną lokalizację występowania.

Właściwości

Twardość Mohsa
5
Połysk
Szklisty
Rysa
Biała
Gęstość
2.93
Łupliwość
Dobra wg {100} i {010}
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Przezroczysty do przeświecającego
Układ krystaliczny
Rombowy

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Roweit najłatwiej rozpoznać po jego charakterystycznej formie występowania - promienistych lub kulistych agregatach złożonych z drobnych, igiełkowych kryształów. Jego występowanie w asocjacji z minerałami złoża Franklin (franklinit, willemit, cynkit) jest silną wskazówką diagnostyczną. Jasna barwa (od bezbarwnej po jasnobrązową) i szklisty połysk również są pomocne. ## Odróżnianie od podobnych Roweit może być mylony z innymi boranami lub krzemianami tworzącymi promieniste agregaty, takimi jak pektolit czy natrolit. Od pektolitu odróżnia go niższa twardość i odmienne środowisko występowania (pektolit tworzy się w skałach wulkanicznych). Od zeolitów takich jak natrolit różni się przede wszystkim genezą - roweit jest produktem metamorfizmu, a nie procesów hydrotermalnych w pęcherzach pogazowych. ## Formy kryształów Kryształy roweitu są wydłużone wzdłuż osi [001] i mają pokrój igiełkowy lub listewkowy. Prawie zawsze występują w promienistych, sferulitycznych lub włóknistych skupieniach i agregatach. Rzadko tworzą pojedyncze, dobrze wykształcone kryształy.

Środowisko występowania

## Geneza Roweit jest minerałem pochodzenia metamorficznego. Powstaje w wyniku metamorfizmu kontaktowego lub regionalnego zmetamorfizowanych, stratoidalnych złóż rud cynku, manganu i żelaza, osadzonych w skałach węglanowych (marmurach). Tworzy się w żyłach i szczelinach przecinających te złoża. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z wieloma innymi rzadkimi minerałami, charakterystycznymi dla złoża Franklin w New Jersey. Do jego najczęstszych asocjacji należą: franklinit, willemit, cynkit, andradyt, rodochrozyt, baryt, a także inne borany jak sussexyt i fluoboryt. ## Lokalizacje Najważniejszym i klasycznym miejscem występowania roweitu, skąd pochodzą najlepsze okazy, jest kopalnia Franklin w hrabstwie Sussex, New Jersey, USA. Znany jest również z pobliskiego złoża Sterling Hill. Poza USA, jego obecność odnotowano w kopalni Kombat w Namibii oraz w kilku miejscach w Szwecji (np. Långban).

Rzadkość

Rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z dobrze uformowanymi, kulistymi lub promienistymi agregatami o wyraźnej strukturze. Ważna jest wielkość tych agregatów oraz ich kontrast z matrycą skalną. Okazy bezbarwne lub o czystej, jasnej barwie są bardziej pożądane niż te o brudnym, brązowym odcieniu. Istotna jest również asocjacja z innymi rzadkimi minerałami z Franklin, takimi jak franklinit czy willemit. ## Popularne stanowiska Zdecydowanie najbardziej poszukiwane i klasyczne okazy roweitu pochodzą z jego lokalizacji typowej - kopalni Franklin w New Jersey, USA. Materiał z tego miejsca jest uważany za wzorcowy dla tego gatunku.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy roweitu należy czyścić bardzo ostrożnie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Ze względu na jego kruchość i możliwą reaktywność, nie zaleca się czyszczenia na mokro, a zwłaszcza z użyciem detergentów czy kwasów. Jeśli konieczne jest użycie płynu, należy stosować wyłącznie wodę destylowaną lub alkohol izopropylowy, aplikując je miejscowo i bardzo delikatnie. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z chemikaliami, w szczególności z kwasami, które mogą uszkodzić minerał. Roweit jest kruchy, więc trzeba chronić go przed uderzeniami, upadkami i wibracjami. Nie należy go podgrzewać ani poddawać nagłym zmianom temperatury. ## Przechowywanie Okazy roweitu najlepiej przechowywać w osobnych, wyściełanych pudełkach kolekcjonerskich, aby uniknąć otarć i uszkodzeń mechanicznych. Powinny być trzymane w stabilnych warunkach, z dala od wilgoci i bezpośredniego światła słonecznego, które jednak nie ma wpływu na jego barwę.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej