Ronpetersonite

Wzór chemiczny: BaW⁶⁺O₄

Ronpetersonit to ekstremalnie rzadki minerał z grupy szelitów, będący wolframianem baru, znajdowany w postaci mikroskopijnych ziaren w nefelinitach.

## Charakterystyka Ronpetersonit jest niezwykle rzadkim minerałem, zatwierdzonym przez IMA w 2016 roku. Występuje w postaci bardzo małych, anhedralnych (nie wykazujących własnych ścian) ziaren, o rozmiarach nieprzekraczających 20 mikrometrów. Ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów, jego cechy wizualne nie są możliwe do oceny gołym okiem. Obserwowany w świetle odbitym ma szarą barwę i wykazuje słabe, wewnętrzne refleksy. ## Właściwości fizyczne Twardość ronpetersonitu została oszacowana na około 4 w skali Mohsa na podstawie analogii z innymi wolframianami. Gęstość obliczona na podstawie wzoru chemicznego i parametrów komórki elementarnej wynosi 6,85 g/cm³. Minerał ten jest kruchy i charakteryzuje się szklistym połyskiem. ## Historia i nazwa Nazwa minerału honoruje Ronalda C. Petersona, profesora mineralogii na Queen's University w Kingston, w Kanadzie, za jego wkład w mineralogię i krystalografię. Został odkryty w próbkach pochodzących z wulkanu Bellerberg w górach Eifel, w Niemczech, a jego opis opublikowano w 2017 roku. ## Zastosowania Ronpetersonit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego ani komercyjnego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, jako ekstremalnie rzadki przedstawiciel wolframianów.

Właściwości

Twardość Mohsa
4
Barwa
colourless
Połysk
Vitreous
Rysa
white
Gęstość
6.363
Łupliwość
neither cleavage nor fracture could be determined
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Transparent
Układ krystaliczny
Tetragonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja ronpetersonitu jest niemożliwa bez zaawansowanych technik analitycznych. Wymaga użycia mikroskopu elektronowego ze spektrometrem dyspersji energii (EDS/WDS) do analizy składu chemicznego oraz dyfrakcji rentgenowskiej (XRD) do potwierdzenia struktury krystalicznej. W świetle odbitym jest szary i nieprzezroczysty. ## Odróżnianie od podobnych Ronpetersonit jest strukturalnie powiązany z szelitem (CaWO₄) i stolzytem (PbWO₄). Odróżnienie od nich opiera się wyłącznie na analizie chemicznej, która wykazuje dominację baru. Wizualnie, na poziomie mikroskopowym, może być nie do odróżnienia od innych drobnych, szarych minerałów. ## Formy kryształów Jak dotąd obserwowano go wyłącznie w formie anhedralnych, zaokrąglonych ziaren o wielkości do 20 µm, występujących jako inkluzje w innych minerałach, głównie w leucycie.

Środowisko występowania

## Geneza Ronpetersonit powstaje w późnych stadiach krystalizacji magmy w środowiskach skrajnie niedosyconych krzemionką i bogatych w pierwiastki niekompatybilne, takie jak bar i wolfram. Jego występowanie jest związane z wulkanizmem alkalicznym. ## Asocjacje mineralne Minerał ten znaleziono w pustkach w obrębie law nefelinitowych. Współwystępuje z takimi minerałami jak leucyt, nefelin, augit, apatyt, magnetyt, a także rzadszymi minerałami, jak baddeleit, zirconolit i walstromit. Ziarna ronpetersonitu są najczęściej znajdowane jako inkluzje w kryształach leucytu. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania (lokalizacja typowa) ronpetersonitu na świecie jest wulkan Bellerberg, część kompleksu wulkanicznego Laacher See w górach Eifel, w Nadrenii-Palatynacie, w Niemczech.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jako minerał mikroskopowy, ronpetersonit nie jest oceniany pod kątem typowych kryteriów, takich jak kolor, przejrzystość czy rozmiar kryształu. Wartość okazu leży w potwierdzonej analitycznie obecności minerału oraz w bogactwie i estetyce towarzyszących mu minerałów z danej lokalizacji. Okaz z czytelnie zidentyfikowanym (np. na zdjęciu SEM) i dobrze wyeksponowanym ziarnem ronpetersonitu będzie najbardziej pożądany przez wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów mikroskopowych. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest lokalizacja typowa - wulkan Bellerberg w Niemczech. Okazy stamtąd, nawet bez widocznego gołym okiem ronpetersonitu, są cenione ze względu na możliwość jego obecności oraz występowanie innych rzadkich minerałów.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na mikroskopijny rozmiar i występowanie w postaci inkluzji w skale macierzystej, pojedyncze ziarna ronpetersonitu nie są izolowane ani czyszczone. Okaz skały macierzystej można czyścić delikatnie sprężonym powietrzem lub, jeśli to konieczne, miękkim pędzelkiem. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu skały z chemikaliami, zwłaszcza silnymi kwasami i zasadami, które mogłyby uszkodzić zarówno ronpetersonit, jak i otaczające go minerały. Nie należy stosować myjek ultradźwiękowych. ## Przechowywanie Okazy zawierające ronpetersonit powinny być przechowywane w stabilnych warunkach, z dala od kurzu i wilgoci. Najlepiej trzymać je w specjalistycznym pudełku kolekcjonerskim (tzw. "micromount box"), aby chronić delikatne asocjacje mineralne.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej