Rickturnerite

Wzór chemiczny: Pb<sup>2+</sup><sub>7</sub>O<sub>4</sub>[Mg(OH)<sub>4</sub>](OH)Cl<sub>3</sub>

Rickturneryt to niezwykle rzadki minerał ołowiu i magnezu o intensywnej, pomarańczowoczerwonej barwie, znany tylko z jednego miejsca na świecie.

## Charakterystyka Rickturneryt jest wtórnym minerałem ołowiu, magnezu, chloru i tlenu, tworzącym charakterystyczne, cienkie naloty i powłoki. Występuje w postaci bardzo małych, subhedralnych (częściowo wykształconych) lub anhedralnych (niewykształconych) kryształów, których wielkość nie przekracza 100 mikrometrów. Jego najbardziej wyróżniającą cechą jest intensywna, jaskrawa barwa, od pomarańczowoczerwonej do czerwonej. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się połyskiem diamentowym do żywicznego lub tłustego. Jest przeświecający. Jego twardość w skali Mohsa nie została określona ze względu na niewielkie rozmiary kryształów. Gęstość, obliczona na podstawie składu chemicznego i parametrów komórki elementarnej, wynosi 6,93 g/cm³, jednak nie została zmierzona empirycznie. ## Barwy i odmiany Rickturneryt występuje w jednolitych, jaskrawych odcieniach czerwieni i pomarańczu. Nie są znane żadne jego odmiany barwne ani handlowe. ## Historia i nazwa Nazwa minerału honoruje dr. Ricka W. Turnera (ur. 1942), geologa pracującego dla British Columbia Geological Survey w Kanadzie. Został on oficjalnie uznany przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2010 roku. Miejscem typowym (i jedynym znanym) jest niewielkie, nienazwane wystąpienie rud ołowiu, cynku i srebra w pobliżu kopalni Blue Bell w Riondel, Kolumbia Brytyjska, Kanada. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i mikroskopijne rozmiary, rickturneryt nie ma żadnego zastosowania komercyjnego ani przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego oraz jest cennym nabytkiem dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów mikrominerałów.

Właściwości

Połysk
Adamantine to greasy
Rysa
Yellow-orange
Gęstość
6.93
Przezroczystość
Translucent
Układ krystaliczny
Tetragonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja rickturnerytu opiera się na jego unikalnej, jaskrawej pomarańczowoczerwonej barwie, specyficznym środowisku występowania (strefa utleniania złóż Pb-Zn w kontakcie z żużlem) oraz współwystępujących minerałach. Ze względu na mikroskopijne rozmiary kryształów, ostateczne potwierdzenie tożsamości wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) lub mikroanaliza rentgenowska (EDS). ## Odróżnianie od podobnych Rickturneryt można pomylić z innymi wtórnymi minerałami ołowiu o podobnej barwie, takimi jak minia (tlenek ołowiu) czy krokoit (chromian ołowiu). Odróżnia go jednak specyficzny skład chemiczny (obecność magnezu i chloru), tetragonalna forma kryształów oraz parageneza mineralna. W przeciwieństwie do często dobrze wykształconych, pryzmatycznych kryształów krokoitu, rickturneryt tworzy jedynie mikroskopijne, anhedralne ziarna i naloty. ## Formy kryształów Tworzy powłoki i cienkie warstewki zbudowane z anhedralnych lub subhedralnych ziaren o wielkości do 100 μm. Kryształy te wypełniają niewielkie pustki i szczeliny w skale.

Środowisko występowania

## Geneza Rickturneryt jest minerałem wtórnym o bardzo specyficznej genezie. Powstaje w strefie utleniania złoża kruszców ołowiu i cynku. Jego formowanie się jest wynikiem reakcji wód przesiąkających przez hałdy historycznego żużla hutniczego z marmurem dolomitycznym. Jest to zatem przykład minerału powstałego na styku procesów naturalnych i działalności człowieka (antropogenicznej). ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z innymi wtórnymi minerałami ołowiu, takimi jak paralaurionit, leadhillit, cerusyt i anglezyt, a także z reliktami pierwotnej rudy, głównie galeny. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania rickturnerytu na świecie jest jego lokalizacja typowa w pobliżu kopalni Blue Bell w Riondel, w prowincji Kolumbia Brytyjska w Kanadzie.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości W przypadku tak rzadkiego mikrominerału, głównym kryterium wartości kolekcjonerskiej jest bogactwo okazu - czyli obfitość i intensywność barwy nalotu rickturnerytu na matrycy skalnej. Wysoko cenione są próbki, na których minerał kontrastuje z innymi, dobrze zdefiniowanymi minerałami towarzyszącymi. Wielkość obszaru pokrytego minerałem jest ważniejsza niż rozmiar pojedynczych, mikroskopijnych kryształów. ## Popularne stanowiska Wszystkie znane okazy pochodzą z jednego miejsca - lokalizacji typowej w Kolumbii Brytyjskiej w Kanadzie. Minerał ten praktycznie nie jest dostępny na otwartym rynku i trafia głównie do zbiorów instytucjonalnych oraz najbardziej wyspecjalizowanych kolekcjonerów rzadkich minerałów.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy rickturnerytu są niezwykle delikatne i powinny być traktowane z najwyższą ostrożnością. Jedyną bezpieczną metodą usuwania kurzu jest użycie sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości. Należy unikać jakiegokolwiek kontaktu z wodą, roztworami czyszczącymi i szczoteczkami, które mogłyby bezpowrotnie uszkodzić mikroskopijne kryształy. ## Czego unikać Minerał ten, jako złożony hydroksychlorek, jest prawdopodobnie wrażliwy na działanie kwasów i innych chemikaliów. Należy chronić go przed wilgocią, gwałtownymi zmianami temperatury oraz bezpośrednim, długotrwałym działaniem światła słonecznego, które może powodować blaknięcie. Unikać wibracji i wstrząsów. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w stabilnych warunkach, najlepiej w zamykanym, wyściełanym pudełku typu mikromount, które chroni przed kurzem, uszkodzeniami mechanicznymi i zmianami wilgotności. Ekspozycja powinna odbywać się w zamkniętej gablocie, z dala od źródeł ciepła i światła.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej