Princivalleite

Wzór chemiczny: Na(Mn²⁺₂Al)Al₆(Si₆O₁₈)(BO₃)₃(OH)₃O

Princivalleite to bardzo rzadki minerał z grupy turmalinów, wyróżniający się unikalną kombinacją sodu, manganu i aluminium w składzie chemicznym.

## Charakterystyka Princivalleite jest minerałem należącym do grupy turmalinów. Zazwyczaj tworzy niewielkie, pryzmatyczne kryształy o sześciobocznym zarysie, często zakończone piramidą trygonalną. Jego wygląd jest typowy dla turmalinów, jednak ze względu na ekstremalną rzadkość, okazy są zazwyczaj mikroskopijnej wielkości lub występują w formie wrostków w innych minerałach. Nie jest znany z tworzenia dużych, dobrze wykształconych kryształów. ## Właściwości fizyczne Minerał charakteryzuje się twardością wynoszącą 7 w skali Mohsa, co jest typowe dla turmalinów. Ma szklisty połysk i jest przezroczysty do przeświecającego. Jego gęstość obliczona wynosi około 3.19 g/cm³. Nie wykazuje łupliwości, a jego przełam jest nierówny do muszlowego. ## Barwy i odmiany Obserwowane okazy princivalleitu mają barwę od ciemnobrązowej do niemal czarnej. Nie wyróżniono żadnych nazwanych odmian tego minerału. ## Historia i nazwa Nazwa minerału honoruje włoską krystalograf, Francescę Princivalle (ur. 1961) z Uniwersytetu w Trieście, w uznaniu jej wkładu w badania nad minerałami z grupy turmalinów. Minerał został zatwierdzony przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2020 roku. Został odkryty w materiale pochodzącym z lokalizacji typowej w Alto Ligonchio we Włoszech. ## Zastosowania Princivalleite nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, jako ekstremalnie rzadki członek grupy turmalinów.

Właściwości

Twardość Mohsa: 7
Barwa: Light blue
Połysk: Vitreous
Rysa: White
Gęstość: 3.168
Łupliwość: None
Przełam: Conchoidal
Przezroczystość: Transparent,Translucent
Układ krystaliczny: Trigonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja princivalleitu jest niemożliwa bez zaawansowanych metod analitycznych, takich jak mikroanaliza rentgenowska (EDS/WDS) w połączeniu z dyfrakcją rentgenowską (XRD). W warunkach kolekcjonerskich rozpoznanie opiera się wyłącznie na etykiecie z wiarygodnego źródła, potwierdzającej analizę chemiczną. Cechy wizualne, takie jak ciemny kolor i pryzmatyczna forma, są wspólne dla wielu turmalinów. ## Odróżnianie od podobnych Princivalleite jest wizualnie nieodróżnialny od innych ciemnych turmalinów, takich jak schörl, dravit czy buergerit. Jedynym sposobem na odróżnienie jest precyzyjne określenie składu chemicznego, w szczególności unikalnej kombinacji sodu, manganu i aluminium na określonych pozycjach w strukturze krystalicznej. ## Formy kryształów Minerał tworzy słupkowe, pryzmatyczne kryształy o przekroju sześciobocznym lub trójkątnym z zaokrąglonymi ścianami. Kryształy są zazwyczaj bardzo małe, osiągając długość do 1 mm.

Środowisko występowania

## Geneza Princivalleite powstaje w pegmatytach granitowych bogatych w lit i bor. Jest produktem krystalizacji z resztkowych fluidów magmowych w późnych stadiach formowania się pegmatytu. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi minerałami typowymi dla pegmatytów, takimi jak kwarc, albit, mikroklin, muskowit, a przede wszystkim z innymi turmalinami, jak elbait i schörl. ## Lokalizacje Jedyną potwierdzoną i opisaną lokalizacją (stan na 2023 rok), z której pochodzi materiał typowy, jest Alto Ligonchio, gmina Ventasso, prowincja Reggio Emilia, we Włoszech. Jest to klasyczna lokalizacja dla wielu minerałów pegmatytowych.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Ze względu na ekstremalną rzadkość, każdy potwierdzony analitycznie okaz princivalleitu jest cenny dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów. Najwyżej cenione są okazy, gdzie kryształy, nawet mikroskopijne, są dobrze wykształcone, mają wyraźny połysk i są osadzone na kontrastującej matrycy skalnej. Wielkość kryształów jest kluczowym czynnikiem, a każdy okaz przekraczający 1 mm długości byłby uznany za wyjątkowy. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest historyczna lokalizacja typowa w Alto Ligonchio we Włoszech. Materiał do badań pochodził ze starych zbiorów, a pozyskanie nowych okazów jest mało prawdopodobne.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie mechanicznie, używając miękkiej, suchej szczoteczki lub sprężonego powietrza do usunięcia kurzu. Ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów, czyszczenie na mokro jest niewskazane i ryzykowne. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wszelkimi chemikaliami, w tym kwasami i silnymi zasadami. Nie należy poddawać okazów czyszczeniu ultradźwiękowemu ani termicznemu. Chronić przed wysoką temperaturą i nagłymi jej zmianami. ## Przechowywanie Okazy princivalleitu, zwykle w postaci mikrokryształów na matrycy skalnej, powinny być przechowywane w stabilnych warunkach, w zamykanych pudełkach typu "micromount", aby chronić je przed kurzem i uszkodzeniami mechanicznymi. Należy unikać ekspozycji na bezpośrednie światło słoneczne, chociaż nie ma dowodów na jego blaknięcie.