Potassic-sadanagaite

Wzór chemiczny: KCa<sub>2</sub>Mg<sub>3</sub>Al<sub>2</sub>(Si<sub>5</sub>Al<sub>3</sub>)O<sub>22</sub>(OH)<sub>2</sub>

Potassic-sadanagait to rzadki, ciemnozielony lub czarny minerał z grupy amfiboli, spotykany w wysokotemperaturowych skałach metamorficznych.

## Charakterystyka Potassic-sadanagait jest złożonym krzemianem należącym do supergrupy amfiboli. Tworzy zazwyczaj ziarniste agregaty lub słupkowe, pryzmatyczne kryształy, często o przekroju sześciobocznym. Jego barwa jest typowo ciemnozielona do czarnej. Jest minerałem nieprzezroczystym, a na powierzchniach kryształów lub przełamie wykazuje połysk szklisty. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się twardością w zakresie 5.5-6 w skali Mohsa. Jego gęstość jest stosunkowo duża, mierzona wynosi około 3.24 g/cm³. Wykazuje doskonałą łupliwość w dwóch kierunkach, co jest typowe dla amfiboli. ## Barwy i odmiany Dominującymi barwami są ciemna zieleń, zieleń w odcieniu brązowym oraz czerń. Nie wyróżniono jego odrębnych odmian barwnych czy handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa minerału nawiązuje do jego składu chemicznego - dominacji potasu (potassic) oraz do związku z innymi minerałami z szeregu sadanagaitu. Został uznany przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 1980 roku. Nazwa "sadanagaite" honoruje profesora Yoshikazu Sadanagę (1920-2003), japońskiego krystalografa z Uniwersytetu w Tokio, za jego wkład w mineralogię.

Właściwości

Twardość Mohsa
5.5-6
Połysk
Szklisty
Rysa
Zielonkawoszara
Gęstość
3.24
Łupliwość
Doskonała wzdłuż {110}
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Prześwitujący do nieprzezroczystego
Układ krystaliczny
Jednoskośny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Potassic-sadanagait jest rozpoznawany na podstawie ciemnozielonej do czarnej barwy, szklistego połysku oraz formy kryształów - wydłużonych pryzmatów, często o heksagonalnym zarysie. Kluczową cechą diagnostyczną, typową dla amfiboli, jest kąt przecięcia płaszczyzn łupliwości wynoszący około 120°. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi ciemnymi amfibolami, takimi jak hornblenda, lub piroksenami (np. augitem). Od piroksenów odróżnia go przede wszystkim kąt łupliwości (dla piroksenów wynosi on ok. 90°). Dokładna identyfikacja i odróżnienie od innych potasowych amfiboli (np. potassic-ferro-sadanagaitu) wymaga zaawansowanych analiz chemicznych (EDS, WDS) lub rentgenowskich (XRD). ## Formy kryształów Najczęściej występuje w formie słupkowych, pryzmatycznych kryształów, które mogą osiągać do kilku centymetrów długości. Tworzy także skupienia ziarniste i włókniste.

Środowisko występowania

## Geneza Jest to minerał charakterystyczny dla skał metamorficznych, które uległy przeobrażeniom w warunkach wysokich temperatur i ciśnień, w facji amfibolitowej i granulitowej. Powstaje również w skarnach, czyli skałach powstałych na kontakcie intruzji magmowej z bogatymi w wapń skałami osadowymi, takimi jak wapienie. ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z takimi minerałami jak kalcyt, diopsyd, skapolit, flogopit, tytanit, anortyt oraz inne minerały z grupy amfiboli i piroksenów. ## Lokalizacje Najważniejsze stanowiska tego minerału znajdują się w Japonii, na wyspie Honsiu (kopalnia Kasuga, prefektura Gifu - lokalizacja typowa; kopalnia Myojin, prefektura Tochigi). Notowany był również w Sterling Hill w New Jersey (USA) oraz w kompleksie magmowym Ilímaussaq na Grenlandii.

Rzadkość

Rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Okazy kolekcjonerskie są cenione przede wszystkim za dobrze wykształcone, pojedyncze kryształy o wyraźnym połysku i czystej, ciemnej barwie. Szczególnie poszukiwane są kryształy wykazujące sześcioboczny zarys, zwłaszcza jeśli są osadzone na kontrastującym podłożu (np. na białym kalcycie). Wielkość kryształów również znacząco podnosi wartość okazu. ## Popularne stanowiska Najbardziej klasyczne i cenione okazy, często będące wzorcem dla tego minerału, pochodzą z kopalni Kasuga w Japonii.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie mechanicznie, używając miękkiej, suchej szczoteczki lub pędzelka do usunięcia kurzu. Dopuszczalne jest użycie sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości. Ze względu na złożony skład chemiczny, należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi środkami chemicznymi. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać myjek ultradźwiękowych, środków chemicznych, kwasów i detergentów, które mogą wejść w reakcję z minerałem i spowodować jego trwałe uszkodzenie. Chronić przed wysoką temperaturą i gwałtownymi jej zmianami. ## Przechowywanie Przechowywać w stabilnych warunkach, z dala od wilgoci i bezpośredniego światła słonecznego. Najlepiej przechowywać w zamkniętych klaserach lub gablotach, aby ograniczyć gromadzenie się kurzu.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej