Pošepnýite

Wzór chemiczny: (Cu<sup>+1</sup><sub>3+x</sub>&#9744;<sub>3-x</sub>)(Hg<sup>2+</sup><sub>4-x</sub>Cu<sup>+1</sup><sub>2+x</sub>)Sb<sup>3+</sup><sub>4</sub>(Se<sup>2-</sup><sub>12.5</sub>&#9744;<sub>0.5</sub>) (0 ≤ x << 2)

Pošepnýite to niezwykle rzadki selenek antymonu, miedzi i rtęci, tworzący drobne, czarne kryształy o metalicznym połysku.

## Charakterystyka Pošepnýite jest bardzo rzadkim minerałem z grupy siarkosoli, a konkretnie złożonym selenkiem antymonu, miedzi i rtęci. Występuje w postaci bardzo drobnych, tabliczkowych lub listewkowych kryształów, rzadko przekraczających 0.2 mm długości. Tworzy również blaszki i agregaty. Jego kryształy są czarne, nieprzezroczyste i mają metaliczny połysk. Ze względu na ekstremalną rzadkość i mikroskopijne rozmiary, jest to minerał o znaczeniu wyłącznie naukowym i kolekcjonerskim. ## Właściwości fizyczne Kryształy pošepnýite są elastyczne i dają się zginać. Połysk jest metaliczny, a rysa czarna. Twardość i gęstość nie zostały precyzyjnie zmierzone ze względu na wielkość i rzadkość próbek. ## Barwy i odmiany Minerał jest jednorodny i występuje wyłącznie w kolorze czarnym. Nie wyróżnia się żadnych jego odmian. ## Historia i nazwa Nazwa minerału honoruje Františka Pošepný'ego (1836–1895), czeskiego geologa, który wniósł znaczący wkład w teorię powstawania złóż rud. Pošepnýite został zatwierdzony jako nowy minerał przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2017 roku. Został odkryty na historycznej hałdzie kopalni Předbořice w Czechach. ## Zastosowania Pošepnýite nie ma żadnych zastosowań przemysłowych. Jest wyłącznie obiektem zainteresowania naukowego oraz zaawansowanych kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach lub minerałach z grupy siarkosoli.

Właściwości

Połysk
Metaliczny
Rysa
Czarny
Przezroczystość
Nieprzezroczysty
Układ krystaliczny
Trigonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja pošepnýite jest możliwa wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod laboratoryjnych, takich jak spektroskopia dyspersji energii (EDS) w połączeniu z mikroskopią elektronową (SEM) oraz dyfrakcją rentgenowską (XRD). Wizualnie, w skali mikro, można zaobserwować czarne, metalicznie błyszczące kryształy o pokroju tabliczkowym lub listewkowym. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi czarnymi, metalicznymi siarkosolami lub selenkami występującymi w tym samym środowisku, takimi jak hakite, permingeatite czy petrovicite. Pewne rozróżnienie wymaga analizy chemicznej składu. ## Formy kryształów Tworzy bardzo małe, cienkie, tabliczkowe kryształy o sześciobocznym zarysie, a także formy listewkowe i blaszkowe. Występuje w postaci pojedynczych kryształów lub niewielkich skupień na powierzchni skały macierzystej.

Środowisko występowania

## Geneza Pošepnýite powstaje w wyniku procesów hydrotermalnych niskich temperatur. W lokalizacji typowej (Předbořice) występuje w żyłach kalcytowo-dolomitowych przecinających czarne łupki z okresu neoproterozoiku. ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z takimi minerałami jak permingeatyt, hakit, petrovicit, chameanit, uraninit, goethyt, hematyt, chalkopiryt, piryt, a także dolomit i kalcyt jako minerały skałotwórcze. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania tego minerału na świecie jest historyczna hałda kopalni uranu Předbořice, niedaleko miejscowości Květov w południowych Czechach.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jako mikrominerał, wartość kolekcjonerska okazu pošepnýite zależy od wielkości i wykształcenia kryształów, a także od bogactwa ich występowania na matrycy skalnej. Najbardziej pożądane są okazy z wyraźnie widocznymi, dobrze uformowanymi kryształami, najlepiej w asocjacji z innymi rzadkimi selenkami. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest lokalizacja typowa - Předbořice w Czechach. Materiał z tego miejsca jest ekstremalnie trudny do zdobycia.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na mikroskopijne rozmiary i delikatność kryształów, mechaniczne czyszczenie nie jest zalecane i może prowadzić do zniszczenia okazu. Okazy powinny być pozostawione w stanie naturalnym. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z chemikaliami, ultradźwiękami oraz ekstremalnymi zmianami temperatury. Kryształy są bardzo kruche i wrażliwe na uszkodzenia mechaniczne. ## Przechowywanie Okazy pošepnýite, jako mikrominerały, powinny być przechowywane w specjalistycznych pudełkach z przezroczystym wieczkiem (tzw. micromount), które chronią je przed kurzem i uszkodzeniami mechanicznymi. Należy unikać wibracji i wstrząsów.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej