Percleveite-(La)

Wzór chemiczny: La₂Si₂O₇

Perkleveit-(La) to bardzo rzadki krzemian lantanowców, tworzący drobne, pryzmatyczne kryształy o szklistym połysku.

## Charakterystyka Perkleveit-(La) jest minerałem należącym do grupy gadolinitu i podgrupy datolitu. Występuje w postaci bardzo małych, pryzmatycznych kryształów, osiągających rozmiary do 0.2 x 0.05 x 0.05 mm, często tworzących promieniste agregaty. Jest przezroczysty do przeświecającego, o szklistym połysku. ## Właściwości fizyczne Minerał charakteryzuje się twardością około 6 w skali Mohsa. Jego gęstość obliczona wynosi 5.34 g/cm³. Nie wykazuje łupliwości, a jego przełam jest muszlowy. Jest kruchy. ## Barwy i odmiany Perkleveit-(La) jest bezbarwny do bladożółtego. Nie posiada znanych odmian. ## Historia i nazwa Nazwa "perkleveit" została nadana na cześć Pera Teodora Cleve (1840-1905), szwedzkiego chemika i mineraloga, który odkrył pierwiastki holm i tul. Przyrostek "-(La)" wskazuje na dominację lantanu w składzie chemicznym. Minerał został zatwierdzony przez IMA w 2002 roku. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i mikroskopijne rozmiary, perkleveit-(La) nie ma żadnego zastosowania poza badaniami naukowymi. Ma znaczenie wyłącznie dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów rzadkich.

Właściwości

Twardość Mohsa: 6
Barwa: Very pale yellow to colourless in thin fragments to light yellow in aggregates
Połysk: Vitreous
Rysa: White
Gęstość: 5.094
Łupliwość: Imperfect {001}
Przełam: Irregular/Uneven
Przezroczystość: Transparent
Układ krystaliczny: Tetragonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja perkleveitu-(La) jest niemożliwa bez zaawansowanych technik analitycznych, takich jak spektroskopia dyspersji energii (EDS/WDS) lub dyfrakcja rentgenowska (XRD), ze względu na jego mikroskopijne rozmiary i podobieństwo do innych krzemianów ziem rzadkich. Kluczowe jest stwierdzenie dominacji lantanu w składzie. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi minerałami z grupy gadolinitu, takimi jak gadolinit-(Y), gadolinit-(Ce) czy hingganit-(Y). Odróżnienie wymaga precyzyjnej analizy chemicznej w celu określenia dominującego pierwiastka ziem rzadkich. ## Formy kryształów Tworzy wydłużone, pryzmatyczne kryształy o przekroju zbliżonym do kwadratu. Kryształy często występują w postaci promienistych lub przypadkowo zorientowanych agregatów.

Środowisko występowania

## Geneza Perkleveit-(La) powstaje w późnych stadiach krystalizacji w pegmatytach granitowych, w obrębie miarolitycznych pustek. Jest produktem procesów hydrotermalnych zachodzących w niskich temperaturach. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z kwarcem, mikroklinem, albitem, fluorytem, ksenotymem-(Y), fergusonitem-(Y) oraz innymi minerałami z grupy gadolinitu. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania (lokalizacja typowa) perkleveitu-(La) jest kamieniołom granitu Nya (Sten) w pobliżu miejscowości Ula (Ulå), w gminie Larvik, w regionie Vestfold w Norwegii.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu perkleveitu-(La) jest oceniana przede wszystkim na podstawie możliwości jego identyfikacji i bogactwa współwystępujących minerałów. Najbardziej pożądane są okazy z dobrze wykształconymi, choć mikroskopijnymi, kryształami w promienistych agregatach, osadzone na kontrastującym podłożu (np. kwarcu lub skaleniu). Ze względu na rozmiary, kluczowa jest jakość wykonanej fotografii mikroskopowej. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest lokalizacja typowa w Norwegii, co czyni je ekstremalnie rzadkimi i poszukiwanymi przez kolekcjonerów specjalizujących się w minerałach typu "micromount" oraz minerałach pierwiastków ziem rzadkich.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na ekstremalną kruchość i niewielkie rozmiary kryształów, mechaniczne czyszczenie nie jest zalecane. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza do usunięcia luźnych cząstek kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą i chemikaliami. ## Czego unikać Należy unikać wszelkich kwasów i chemikaliów, ultradźwięków oraz gwałtownych zmian temperatury. Minerał jest bardzo kruchy, więc należy chronić go przed uderzeniami i wibracjami. ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać w stabilnych warunkach, w specjalistycznych pudełkach typu "micromount", chroniąc je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami mechanicznymi. Nie należy wystawiać ich na bezpośrednie działanie światła słonecznego.