Penberthycroftite

Wzór chemiczny: [Al₆(As⁵⁺O₄)₃(OH)₉(H₂O)₅]·8H₂O

Penberthycroftite to ekstremalnie rzadki arsenian glinu, tworzący mikroskopijne, bezbarwne kryształy w formie heksagonalnych płytek.

## Charakterystyka Penberthycroftite jest uwodnionym arsenianem glinu o złożonym składzie chemicznym. Występuje w postaci niezwykle małych, heksagonalnych, tabliczkowych kryształów, które rzadko przekraczają 40 mikrometrów średnicy i 5 mikrometrów grubości. Kryształy są bezbarwne i przezroczyste, często tworzą rozetowe lub nieregularne agregaty na powierzchni innych minerałów. ## Właściwości fizyczne Ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów, większość właściwości fizycznych, takich jak twardość, gęstość, przełam czy łupliwość, nie została precyzyjnie określona. Połysk jest opisywany jako szklisty. ## Barwy i odmiany Minerał ten jest bezbarwny. Nie są znane żadne jego odmiany barwne ani handlowe. ## Historia i nazwa Penberthycroftite został odkryty w kopalni Penberthy Croft, w miejscowości St Hilary w Kornwalii (Wielka Brytania). Jego nazwa pochodzi bezpośrednio od miejsca typowego (type locality). Minerał został zatwierdzony przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 1992 roku, a jego pierwszy opis ukazał się w 1994 roku w publikacji Mineralogical Magazine. Autorami opisu byli A.J. Criddle, J.G. Francis, C.J. Stanley oraz J.E. Chisholm. ## Zastosowania Penberthycroftite nie ma żadnego zastosowania przemysłowego ani komercyjnego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, jako ekstremalnie rzadki gatunek mineralny.

Właściwości

Barwa
White
Połysk
Vitreous
Rysa
White
Gęstość
2.18
Łupliwość
Basal cleavage on {010}
Przezroczystość
Translucent
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja penberthycroftitu jest niemożliwa bez zaawansowanego sprzętu laboratoryjnego. Wstępne rozpoznanie pod mikroskopem opiera się na obserwacji charakterystycznych, bardzo małych, bezbarwnych, heksagonalnych płytek. Ostateczne potwierdzenie wymaga analizy chemicznej (EDS) oraz rentgenowskiej analizy strukturalnej (XRD). ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi wtórnymi minerałami arsenianowymi lub siarczanowymi o podobnej formie, takimi jak farmakolit czy gips. Odróżnienie opiera się na analizie składu chemicznego – obecności glinu i arsenu przy braku wapnia czy siarki. ## Formy kryształów Tworzy bardzo cienkie, tabliczkowe kryształy o zarysie heksagonalnym. Kryształy te często grupują się w rozetowe lub nieregularne agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Penberthycroftite jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania (gossanach) złóż polimetalicznych. Tworzy się w wyniku wietrzenia pierwotnych minerałów kruszcowych, zwłaszcza arsenopirytu, w środowisku bogatym w glin, pochodzący z rozkładu minerałów ilastych lub skaleni. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi wtórnymi minerałami arsenianowymi i siarczanowymi. W lokalizacji typowej znaleziono go w towarzystwie farmakosyderytu, skorodytu, beudantytu, olivenitu, cornwallitu, a także kwarcu i goethytu. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i opisanym miejscem występowania penberthycroftitu na świecie jest jego lokalizacja typowa: kopalnia Penberthy Croft w St Hilary, Kornwalia, Wielka Brytania.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jako minerał typu "micromount", wartość kolekcjonerska okazu zależy od bogactwa i jakości mikroskopijnych kryształów. Najbardziej cenione są okazy z licznymi, dobrze wykształconymi, ostro zarysowanymi heksagonalnymi płytkami, tworzącymi fotogeniczne agregaty. Ważny jest również kontrast z matrycą skalną oraz obecność rzadkich minerałów towarzyszących. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest historyczna kopalnia Penberthy Croft w Kornwalii. Materiał z tej lokalizacji jest niezwykle trudny do zdobycia i pojawia się na rynku kolekcjonerskim sporadycznie.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy z penberthycroftitem należy traktować z najwyższą ostrożnością. Ze względu na mikroskopijny rozmiar i delikatność kryształów, nie zaleca się żadnego czyszczenia mechanicznego ani chemicznego. Pył można usuwać bardzo ostrożnie za pomocą miękkiego pędzelka lub gruszki fotograficznej. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą, chemikaliami, ultradźwiękami oraz nagłymi zmianami temperatury. Kryształy są niezwykle kruche i mogą zostać łatwo uszkodzone lub starte z powierzchni okazu. ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać w stabilnych warunkach, w zamkniętych pudełkach typu "micromount", aby chronić je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami mechanicznymi. Nie powinny być wystawiane na bezpośrednie działanie światła słonecznego.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej