Parsonsite
Wzór chemiczny: Pb<sup>2+</sup><sub>2</sub>(U<sup>6+</sup>O<sub>2</sub>)(PO<sub>4</sub>)<sub>2</sub>
Parsonsyt to rzadki, silnie radioaktywny minerał wtórny z grupy fosforanów uranylu, tworzący charakterystyczne, drobne kryształy i naloty.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 2.5-3
- Połysk
- Diamentowy, Żywiczny, Tłusty
- Rysa
- Jasnożółta
- Gęstość
- 5.72-6.29
- Łupliwość
- Dobra wzdłuż {100}
- Przełam
- Nieregularny
- Przezroczystość
- Przezroczysty do przeświecającego
- Układ krystaliczny
- Trójskośny
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Kluczową cechą diagnostyczną jest bardzo silna radioaktywność, łatwo wykrywalna za pomocą licznika Geigera. Wizualnie charakteryzuje się jasnożółtą barwą, drobnymi, tabliczkowymi kryształami tworzącymi rozetki lub ziemistymi nalotami. Brak fluorescencji w świetle UV jest również ważną wskazówką. ## Odróżnianie od podobnych Parsonsyt można pomylić z innymi wtórnymi minerałami uranu, takimi jak autunit czy torbernit. Autunit jednak silnie fluoryzuje na zielono w świetle UV, a torbernit zawiera miedź i ma bardziej zielonkawy odcień. Ostateczne rozróżnienie często wymaga analizy chemicznej (XRD). ## Formy kryształów Kryształy są zazwyczaj bardzo małe, tabliczkowe, wydłużone w jednym kierunku. Często tworzą promieniste lub rozetkowe agregaty. Występuje również w formie skupień ziemistych, proszkowych oraz jako powłoki i naloty.
Środowisko występowania
## Geneza Parsonsyt jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach wietrzenia (utleniania) hydrotermalnych i osadowych złóż uranu. Tworzy się w wyniku przeobrażenia pierwotnych minerałów uranowych, takich jak uraninit, w obecności wód bogatych w fosforany. ## Asocjacje mineralne Często współwystępuje z innymi wtórnymi minerałami uranu, takimi jak torbernit, autunit, kasolit, dewindtyt, a także z uraninitem (jako minerałem pierwotnym), kwarcem, skaleniem i minerałami ilastymi. ## Lokalizacje Najważniejsze i historyczne stanowisko, skąd pochodzą najlepsze okazy, to kopalnia Kasolo w prowincji Górna Katanga w Demokratycznej Republice Konga. Znany jest również z kopalni Ranger na Terytorium Północnym w Australii, z kilku miejsc w Niemczech (np. Wölsendorf w Bawarii), Francji (Lachaux w Owernii) oraz w USA (np. w Utah).
Rzadkość
Rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Najbardziej pożądane przez wyspecjalizowanych kolekcjonerów są okazy z dobrze wykształconymi, widocznymi kryształami tworzącymi estetyczne, promieniste agregaty lub rozetki na kontrastującej matrycy skalnej. Intensywność i czystość żółtej barwy również podnoszą wartość okazu. Ze względu na naturę minerału, rozmiar kryształów jest zwykle niewielki, więc nawet milimetrowe, ale ostre kryształy są wysoko cenione. ## Popularne stanowiska Okazy z lokalizacji typowej - kopalni Kasolo w Demokratycznej Republice Konga - są uważane za klasyczne i najbardziej wartościowe. Dobrej jakości materiał pochodzi również z kopalni Ranger w Australii.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Ze względu na kruchość i potencjalne pylenie, nie zaleca się mechanicznego czyszczenia okazów. Najbezpieczniej jest używać sprężonego powietrza w puszce do usuwania kurzu. Kontakt z wodą jest niewskazany. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać wdychania pyłu z minerału oraz bezpośredniego kontaktu ze skórą. Mycie rąk po każdym kontakcie jest obowiązkowe. Nie należy podgrzewać ani poddawać minerału działaniu chemikaliów. Przechowywać z dala od wilgoci. ## Przechowywanie Okazy parsonsytu muszą być przechowywane w szczelnych, ołowianych lub wykonanych z grubego plastiku pojemnikach, odpowiednio oznakowanych jako materiał radioaktywny. Należy je trzymać z dala od miejsc stałego przebywania ludzi, a także z dala od innych minerałów, które mogłyby ulec uszkodzeniu przez promieniowanie (np. kwarcu dymnego, fluorytu).