Parasibirskite

Wzór chemiczny: CaHBO<sub>3</sub>

Parasibirskite to rzadki boran wapnia, tworzący drobne, bezbarwne do białych kryształy i agregaty, blisko spokrewniony z sibirskitem.

## Charakterystyka Parasibirskite jest minerałem z grupy boranów, chemicznie uwodnionym boranem wapnia. Występuje w postaci bardzo małych, tabliczkowych lub listewkowych kryształów, które rzadko przekraczają 0.5 mm długości. Najczęściej tworzy rozetowe lub sferulityczne agregaty, a także żyłki i naskorupienia. Jest minerałem bezbarwnym do białego, o szklistym lub perłowym połysku. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się twardością około 3.5 w skali Mohsa. Jego kryształy wykazują doskonałą łupliwość w jednym kierunku. Jest przezroczysty do przeświecającego. Ze względu na niewielkie rozmiary kryształów, dokładne oznaczenie wielu właściwości fizycznych jest utrudnione. ## Historia i nazwa Parasibirskite został opisany po raz pierwszy w 1994 roku przez S.V. Malinko, N.V. Chukanova, A.V. Zaval'yanovej i V.V. Chrupenkovej. Jego nazwa nawiązuje do podobieństwa strukturalnego i chemicznego do sibirskitu, z którym jest dimorficzny (ma ten sam skład chemiczny, ale inną strukturę krystaliczną). Nazwa pochodzi od greckiego przedrostka "para-" oznaczającego "obok" lub "blisko" i nazwy minerału sibirskit.

Właściwości

Twardość Mohsa
3.5
Połysk
Szklisty, Perłowy
Rysa
Biała
Gęstość
2.55
Łupliwość
Doskonała wg {010}
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Przezroczysty do przeświecającego
Układ krystaliczny
Jednoskośny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja parasibirskitu w warunkach amatorskich jest praktycznie niemożliwa ze względu na jego rzadkość i niewielkie rozmiary kryształów. Rozpoznanie wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak rentgenowska analiza strukturalna (XRD) lub spektroskopia. Wizualnie charakteryzuje się białymi, perłowo połyskującymi agregatami drobnych kryształów. ## Odróżnianie od podobnych Parasibirskite jest dimorficzny z sibirskitem. Odróżnienie tych dwóch minerałów bez specjalistycznego sprzętu jest niemożliwe. Może być również mylony z innymi białymi boranami lub węglanami występującymi w podobnych paragenezach, takimi jak kalcyt czy kolemanit. Reakcja z kwasem solnym (gwałtowne pienienie) odróżnia go od kolemanitu, ale nie od kalcytu. Ostateczne rozróżnienie wymaga analizy laboratoryjnej. ## Formy kryształów Tworzy bardzo małe, cienkie, tabliczkowe kryształy o zarysie sześcioboku lub rombu, często wydłużone. Kryształy te zazwyczaj grupują się w rozetowe, promieniste lub sferulityczne agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Parasibirskite jest minerałem pochodzenia hydrotermalnego, powstającym w niskich temperaturach. Tworzy się w skarnach magnezowych, które powstały na kontakcie intruzji granitoidowych ze skałami węglanowymi (wapieniami i dolomitami). ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z sibirskitem, kalcytem, dolomitem, fluoborytem, kotoitem, ludwigitem, szaibelyitem oraz minerałami z grupy serpentynu. ## Lokalizacje Jako minerał bardzo rzadki, znany jest zaledwie z kilku miejsc na świecie. Lokalizacja typowa to złoże boru Titovskoye na Grzbiecie Tas-Khayakhtakh w Jakucji (Republika Sacha) w Rosji. Potwierdzono jego występowanie także w kopalni Fuka w prefekturze Okayama w Japonii oraz w kopalniach Coroana i Brosso we Włoszech.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Ze względu na ekstremalną rzadkość i mikroskopijne rozmiary kryształów, każdy potwierdzony analitycznie okaz parasibirskitu jest cenny dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów rzadkich (tzw. "rare species collectors"). Najwyżej cenione są okazy, na których widoczne są dobrze wykształcone, choćby najmniejsze, agregaty krystaliczne, wyraźnie odcinające się od skały macierzystej. Kluczowa jest precyzyjna dokumentacja i potwierdzenie lokalizacji. ## Popularne stanowiska Najbardziej "klasyczne" okazy, choć wciąż mikroskopijne, pochodzą z lokalizacji typowej w Rosji (złoże Titovskoye) oraz z kopalni Fuka w Japonii.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Z uwagi na niewielkie rozmiary i delikatność kryształów, czyszczenie mechaniczne jest niewskazane. W razie potrzeby można użyć sprężonego powietrza do usunięcia kurzu. Kontakt z wodą, zwłaszcza dejonizowaną, może być ryzykowny z powodu potencjalnej rozpuszczalności. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z kwasami, które gwałtownie rozpuszczają minerał. Należy również unikać ultradźwięków, czyszczenia parowego oraz zanurzania w wodzie. Przechowywać z dala od wilgoci. ## Przechowywanie Okazy parasibirskitu są zazwyczaj małe i kruche, dlatego najlepiej przechowywać je w specjalistycznych pudełkach mikromontażowych (micromount boxes), które chronią je przed uszkodzeniami mechanicznymi i kurzem. Należy zapewnić suche warunki przechowywania.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej