Pararaisaite

Wzór chemiczny: Cu<sup>2+</sup>Mg[Te<sup>6+</sup>O<sub>4</sub>(OH)<sub>2</sub>]·6H<sub>2</sub>O

Pararaisaite to bardzo rzadki, wtórny minerał miedzi, magnezu i telluru, tworzący niebieskozielone, tabliczkowe kryształy.

## Charakterystyka Pararaisaite jest uwodnionym telluranem miedzi i magnezu. Występuje w postaci drobnych, listewkowych lub tabliczkowych kryształów, które zwykle tworzą rozetowe lub promieniste skupienia i agregaty. Poszczególne kryształy rzadko przekraczają 0.2 mm długości. Ze względu na swój skład i warunki powstawania, jest minerałem o znaczeniu wyłącznie naukowym i kolekcjonerskim. ## Właściwości fizyczne Kryształy pararaisaitu wykazują szklisty połysk. Twardość minerału nie została dokładnie określona, ale szacuje się ją na około 2-3 w skali Mohsa, co jest typowe dla wielu wtórnych telluranów. Jest to minerał kruchy. ## Barwy i odmiany Pararaisaite ma charakterystyczną, intensywną niebieskozieloną barwę. Nie wyróżnia się jego odmian kolorystycznych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa minerału nawiązuje do jego bliskiego związku strukturalnego i chemicznego z raisaitem. Przedrostek "para-" wskazuje na odmienną symetrię krystalograficzną (jednoskośną) w stosunku do trójskośnego raisaitu. Został uznany za nowy minerał przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2012 roku pod numerem IMA 2012-027. Opisany został przez Stuarta J. Millsa i współpracowników. ## Zastosowania Pararaisaite nie ma żadnych zastosowań przemysłowych. Jest wyłącznie przedmiotem zainteresowania kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach oraz naukowców badających mineralogię telluru.

Właściwości

Twardość Mohsa
2-3
Połysk
Szklisty
Rysa
Jasnoniebieska
Łupliwość
Doskonała w {001}
Przełam
Kruchy
Przezroczystość
Przezroczysty
Układ krystaliczny
Jednoskośny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Rozpoznanie pararaisaitu w warunkach kolekcjonerskich opiera się na jego charakterystycznej niebieskozielonej barwie, formie niewielkich, tabliczkowych kryształów tworzących rozetowe agregaty oraz na współwystępowaniu z innymi rzadkimi telluranami i tellurkami. Pewna identyfikacja jest możliwa wyłącznie przy użyciu zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) i spektroskopia z dyspersją energii (EDS). ## Odróżnianie od podobnych Pararaisaite jest wizualnie bardzo podobny do raisaitu, od którego różni się układem krystalograficznym. Może być również mylony z innymi wtórnymi, niebieskozielonymi minerałami miedzi, takimi jak chalkantyt, brochantyt czy niektóre tellurany (np. teineit). Odróżnienie go od tych minerałów bez specjalistycznej analizy jest praktycznie niemożliwe. ## Formy kryształów Tworzy cienkie, tabliczkowe lub listewkowe kryształy, często o heksagonalnym zarysie, które łączą się w promieniste lub rozetowe agregaty. Skupienia te rzadko osiągają wielkość przekraczającą 1 mm.

Środowisko występowania

## Geneza Pararaisaite jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania (gossanach) złóż kruszcowych bogatych w tellur. Tworzy się w wyniku wietrzenia pierwotnych tellurków i minerałów miedzi w warunkach niskiej temperatury i ciśnienia. ## Asocjacje mineralne Minerał ten występuje w towarzystwie innych rzadkich minerałów tellurowych. W lokalizacji typowej (kopalnia Otto Mountain) znaleziono go w asocjacji z raisaitem, adanitem, chalkantytem, gipsem, kwarcem, złotem, tellurem rodzimym, a także minerałami z grupy allofanów. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania pararaisaitu na świecie jest jego lokalizacja typowa: kopalnia Otto Mountain, położona około 16 km na wschód od Baker, w hrabstwie San Bernardino w Kalifornii, USA.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu pararaisaitu ocenia się przede wszystkim na podstawie bogactwa i wielkości agregatów krystalicznych na matrycy skalnej. Najbardziej pożądane są okazy z wyraźnie uformowanymi, nieuszkodzonymi rozetami kryształów o intensywnej, niebieskozielonej barwie. Ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów, ważna jest również estetyka całej próbki i kontrast z minerałami towarzyszącymi. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów pararaisaitu jest kopalnia Otto Mountain w Kalifornii, USA. Wszystkie dostępne na rynku kolekcjonerskim próbki pochodzą z tego jednego miejsca.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na ekstremalną rzadkość i delikatność, okazy pararaisaitu nie powinny być czyszczone mechanicznie ani chemicznie. Wszelkie zanieczyszczenia najlepiej pozostawić w stanie nienaruszonym. Jeśli absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości, aby usunąć luźne cząstki kurzu. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą, kwasami, zasadami i wszelkimi rozpuszczalnikami. Minerał jest prawdopodobnie wrażliwy na zmiany temperatury i wilgotności. Nie należy go podgrzewać ani wystawiać na bezpośrednie działanie promieni słonecznych, które mogą spowodować jego odwodnienie i zmianę barwy. ## Przechowywanie Okazy pararaisaitu powinny być przechowywane wyłącznie w specjalistycznych, zamykanych pojemnikach typu "micromount", które chronią je przed uszkodzeniami mechanicznymi, kurzem i zmianami wilgotności. Należy unikać dotykania okazów.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej