Oxykinoshitalite

Wzór chemiczny: BaMg<sub>2</sub>Ti<sup>4+</sup>O<sub>2</sub>(Si<sub>2</sub>Al<sub>2</sub>)O<sub>10</sub>

Oksykinoshitalit to bardzo rzadki minerał z grupy mik, krucha mika tytanowo-barowa o charakterystycznej czerwonobrązowej barwie.

## Charakterystyka Oksykinoshitalit jest minerałem należącym do grupy mik, a dokładniej do podgrupy mik kruchych. Tworzy tabliczkowe lub blaszkowate kryształy, często zebrane w niewielkie, promieniste agregaty. Jego najbardziej charakterystyczną cechą wizualną jest czerwonobrązowa do ciemnobrązowej barwa. Jako członek mik kruchych, jest bardziej łamliwy niż pospolite miki, takie jak biotyt czy muskowit. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się twardością 4.5 w skali Mohsa, co czyni go stosunkowo miękkim. Połysk na powierzchniach łupliwości jest szklisty do perłowego. Jest minerałem przeświecającym. Jego gęstość wynosi około 3.55 g/cm³, co jest wartością stosunkowo wysoką dla krzemianu, wynikającą z obecności baru i tytanu w strukturze. ## Barwy i odmiany Obserwowane barwy oksykinoshitalitu ograniczają się do odcieni brązu, najczęściej czerwonobrązowego i ciemnobrązowego. Nie wyróżniono żadnych jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Oksykinoshitalit został po raz pierwszy opisany w 2000 roku przez M. Bunno, T. Maruyamę i H. Sameshimę. Jego nazwa nawiązuje do dwóch cech: jest tlenowym (oksy-) analogiem kinoshitalitu, a jednocześnie jest z nim strukturalnie powiązany. Minerałem typowym jest kinoshitalit, w którym zamiast tlenu w określonej pozycji strukturalnej występuje grupa hydroksylowa (OH). ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość, oksykinoshitalit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego oraz jest cenionym nabytkiem w zaawansowanych kolekcjach minerałów systematycznych i rzadkich.

Właściwości

Twardość Mohsa
4.5
Połysk
Vitreous to pearly
Rysa
Pale brown
Gęstość
3.55
Łupliwość
Perfect on {001}
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Translucent
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kluczowe cechy diagnostyczne to pokrój mikowy (blaszkowate kryształy, doskonała łupliwość w jednym kierunku), czerwonobrązowa barwa oraz stosunkowo wysoka gęstość. Najważniejszym wskaźnikiem jest jednak jego specyficzne środowisko występowania i minerały towarzyszące. ## Odróżnianie od podobnych Oksykinoshitalit można pomylić z innymi brązowymi mikami, takimi jak biotyt, flogopit czy nawet kinoshitalit. Odróżnienie go od biotytu i flogopitu jest możliwe na podstawie większej gęstości i kruchości. Identyfikacja i odróżnienie od kinoshitalitu wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak analiza chemiczna (EDS) lub rentgenowska (XRD). W praktyce kolekcjonerskiej główną metodą identyfikacji jest potwierdzona lokalizacja znaleziska. ## Formy kryształów Kryształy mają formę cienkich do grubych tabliczek o pseudoheksagonalnym zarysie. Zazwyczaj występują jako wrosłe blaszki lub niewielkie, rozetowe skupienia w skale macierzystej.

Środowisko występowania

## Geneza Oksykinoshitalit jest minerałem powstałym w warunkach metamorfizmu kontaktowego. Tworzy się w wysokiej temperaturze i przy niskim ciśnieniu w obrębie zmetamorfizowanych złóż rud manganu. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi rzadkimi minerałami manganu i baru. W lokalizacji typowej znaleziono go w towarzystwie tamagawalitu, tefroitu, celsianu, diopsydu i rodochrozytu. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i dobrze udokumentowanym miejscem występowania oksykinoshitalitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Noda-Tamagawa w prefekturze Iwate w Japonii. Jest to historyczna kopalnia rud manganu, znana z występowania wielu rzadkich gatunków minerałów.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najwyżej cenione okazy to te, które zawierają dobrze wykształcone, wyraźnie widoczne kryształy lub agregaty o intensywnej, czerwonobrązowej barwie. Duże znaczenie ma również matryca skalna i obecność rzadkich minerałów towarzyszących, takich jak tamagawalit. Ze względu na ogólną rzadkość, każdy autentyczny okaz jest uważany za wartościowy. ## Popularne stanowiska Wszystkie okazy kolekcjonerskie pochodzą z jednego miejsca na świecie: kopalni Noda-Tamagawa w Japonii. Kopalnia ta jest już nieczynna, co sprawia, że nowy materiał nie pojawia się na rynku, a wartość historycznych okazów wzrasta.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić bardzo ostrożnie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. W razie potrzeby można użyć wody destylowanej. Należy unikać myjek ultradźwiękowych, które mogłyby spowodować rozwarstwienie i zniszczenie kryształów. ## Czego unikać Minerał jest miękki i ma doskonałą łupliwość, dlatego jest bardzo wrażliwy na uderzenia i zarysowania. Należy chronić go przed kontaktem z twardszymi minerałami. Należy unikać kontaktu z silnymi kwasami i innymi agresywnymi chemikaliami. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w osobnych, wyściełanych pudełkach lub klaserach, aby zapobiec uszkodzeniom mechanicznym. Ekspozycja na silne światło słoneczne nie jest wskazana, chociaż minerał uważa się za stabilny w typowych warunkach.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej