Oxybismutomicrolite

Wzór chemiczny: (Bi<sup>3+</sup><sub>1.33</sub>&#9744;<sub>0.67</sub>)Ta<sup>5+</sup><sub>2</sub>O<sub>6</sub>O

Oxybismutomicrolite to bardzo rzadki tlenek bizmutu i tantalu z grupy mikrolitu, znajdowany w postaci drobnych, żywicznobrunatnych ziaren w granitowych pegmatytach.

## Charakterystyka Oxybismutomicrolite jest niezwykle rzadkim minerałem z grupy mikrolitu, należącym do nadgrupy pirochloru. Chemicznie jest to tlenek bizmutu i tantalu. Występuje w postaci bardzo małych, nieregularnych ziaren lub słabo wykształconych, ośmiościennych kryształów, zwykle o rozmiarach nieprzekraczających 0.5 mm. Jego ziarna są najczęściej wrośnięte w inne minerały, głównie w kwarc lub albit. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się żywicznym do niemal metalicznego połyskiem. Jest kruchy, a jego twardość w skali Mohsa wynosi około 5. Gęstość jest bardzo wysoka, co jest typowe dla minerałów zawierających tantal i bizmut, i wynosi około 7.43 g/cm³. ## Barwy i odmiany Oxybismutomicrolite ma charakterystyczną, brunatną do czerwonobrunatnej barwę. Jest przeświecający do niemal nieprzezroczystego. Nie wyróżniono żadnych jego odmian. ## Historia i nazwa Nazwa minerału nawiązuje do jego składu chemicznego - dominacji tlenu (Oxy) i bizmutu (bismuto) oraz do przynależności do grupy mikrolitu (microlite). Został formalnie opisany i zatwierdzony przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2019 roku. Odkryto go w materiale pochodzącym z pegmatytu Solnechnaya w Górach Ułan-Sałga na terenie Tuwy w Rosji.

Właściwości

Twardość Mohsa
5
Połysk
Żywiczny do metalicznego
Rysa
Jasnobrunatna
Gęstość
7.43
Łupliwość
Brak
Przełam
Nierówny do podmuszlowego
Przezroczystość
Przeświecający do nieprzezroczystego
Układ krystaliczny
Regularny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja oxybismutomicrolitu jest niemożliwa bez zaawansowanych metod analitycznych, takich jak spektroskopia dyspersji energii (EDS) lub dyfrakcja rentgenowska (XRD). Wstępne rozpoznanie w terenie jest praktycznie niewykonalne. W kolekcji można go podejrzewać na podstawie wysokiej gęstości, żywicznego połysku, brunatnej barwy i współwystępowania z minerałami pegmatytowymi. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi minerałami z grupy pirochloru, takimi jak mikrolit, pirochlor czy inne tlenki tantalu i niobu (np. kasyteryt, rutyl). Pewne odróżnienie wymaga specjalistycznej analizy chemicznej w celu potwierdzenia dominacji bizmutu i tantalu. ## Formy kryształów Najczęściej tworzy anhedralne (nieregularne) ziarna lub subhedralne (słabo wykształcone) kryształy o pokroju ośmiościennym, o wielkości do 0.5 mm.

Środowisko występowania

## Geneza Oxybismutomicrolite powstaje w późnych stadiach krystalizacji granitowych pegmatytów litowo-cezowo-tantalowych (typu LCT), bogatych w bizmut. Jest minerałem fazy hydrotermalnej lub pneumatolitycznej. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z kwarcem, albitem, mikroklinem, lepidolitem, elbaitem, kasyterytem, tantalitytem-(Mn), bismutem rodzimym oraz innymi minerałami bizmutu. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania (lokalizacja typowa) jest pegmatyt Solnechnaya, znajdujący się w paśmie górskim Ułan-Sałga, w Republice Tuwy w Rosji.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazów oxybismutomicrolitu jest oceniana przede wszystkim na podstawie potwierdzenia jego tożsamości za pomocą analizy. Najcenniejsze są okazy z możliwie jak największymi, dobrze wykształconymi kryształami, chociaż nawet mikroskopijne ziarna mają dużą wartość naukową i kolekcjonerską. Kontrast z otaczającą skałą macierzystą (matrycą) również podnosi atrakcyjność okazu. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest lokalizacja typowa w Rosji. Materiał z tego miejsca jest ekstremalnie trudny do zdobycia i pojawia się na rynku kolekcjonerskim sporadycznie.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na ekstremalną rzadkość i niewielkie rozmiary ziaren, okazy z oxybismutomicrolitem praktycznie nie wymagają czyszczenia. Jeśli jest to konieczne, można użyć sprężonego powietrza do usunięcia kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą i chemicznymi środkami czyszczącymi. ## Czego unikać Należy unikać ultradźwiękowych myjek, gwałtownych zmian temperatury oraz wszelkich kwasów i zasad, które mogłyby uszkodzić ten delikatny minerał lub skałę macierzystą. ## Przechowywanie Okazy powinny być przechowywane w stabilnych warunkach, w zamkniętych pudełkach klaserowych, aby chronić je przed kurzem i uszkodzeniami mechanicznymi. Ze względu na mały rozmiar kryształów, zalecane jest przechowywanie w pudełkach typu "micromount".

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej