Nullaginite

Wzór chemiczny: Ni<sup>2+</sup><sub>2</sub>CO<sub>3</sub>(OH)<sub>2</sub>

Nullaginit to rzadki, wtórny minerał niklu, tworzący charakterystyczne, zielone, promieniste agregaty.

## Charakterystyka Nullaginit jest rzadkim, wtórnym węglanem niklu. Występuje w postaci niewielkich, kulistych lub półkulistych agregatów o promienistej, włóknistej budowie wewnętrznej. Poszczególne "włókna" są w rzeczywistości wydłużonymi, listewkowymi kryształami. Jego intensywna, szmaragdowozielona barwa jest bardzo charakterystyczna i wynika z dużej zawartości niklu. ## Właściwości fizyczne Kryształy nullaginitu są bardzo drobne i tworzą miękkie, łatwo rozcierające się w palcach agregaty. Minerał wykazuje silny pleochroizm w odcieniach zieleni. Ma połysk określany jako jedwabisty lub matowy w zależności od formy występowania. ## Barwy i odmiany Nullaginit występuje wyłącznie w charakterystycznym, szmaragdowozielonym kolorze. Nie są znane jego odmiany barwne ani handlowe. ## Historia i nazwa Minerał został po raz pierwszy opisany w 1981 roku przez E.H. Nickela i B.W. Robinsona. Jego nazwa pochodzi od miejsca odkrycia - rejonu Nullagine w formacji Pilbara w Australii Zachodniej. Jest to jedyne potwierdzone miejsce występowania tego minerału (lokalizacja typowa). ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i niewielkie rozmiary wystąpień, nullaginit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania kolekcjonerów rzadkich minerałów oraz naukowców.

Właściwości

Twardość Mohsa
1-2
Połysk
Jedwabisty
Rysa
Jasnozielona
Gęstość
3.45
Łupliwość
Doskonała w {0001}
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Prześwitujący
Układ krystaliczny
Trigonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kluczową cechą diagnostyczną jest unikalna kombinacja szmaragdowozielonej barwy, promienisto-włóknistej formy agregatów oraz ekstremalnej miękkości. Gwałtownie reaguje z kwasami, co jest typowe dla węglanów. ## Odróżnianie od podobnych Nullaginit bywa mylony z innymi wtórnymi minerałami niklu, takimi jak jasnozielony zaratyt (który jest amorficzny i ma szklisty połysk) lub reevesyt (zwykle tworzy drobne, heksagonalne płytki). Od malachitu odróżnia go znacznie jaśniejszy, szmaragdowy odcień zieleni (malachit jest ciemniejszy) i brak charakterystycznego dla malachitu pasmowania. ## Formy kryształów Tworzy kuliste, rozetowe i promieniste agregaty złożone z drobnych, listewkowych lub włóknistych kryształów, osiągające zazwyczaj do 2 mm średnicy.

Środowisko występowania

## Geneza Nullaginit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania (wietrzenia) złóż kruszców niklu. Tworzy się w pustkach i szczelinach skał ultrazasadowych (np. serpentynitów) w wyniku przemian pierwotnych siarczków niklu, takich jak pentlandyt. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z minerałami, z których powstaje lub którym towarzyszy w strefie utleniania. Są to przede wszystkim reevesyt, goethyt, a także relikty pierwotnych siarczków niklu i żelaza. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i opisanym miejscem występowania nullaginitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - kopalnia serpentynitu Otway w rejonie Nullagine, w regionie Pilbara w Australii Zachodniej.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu nullaginitu zależy przede wszystkim od wielkości i kompletności kulistych agregatów, ich liczby na matrycy skalnej oraz intensywności i czystości szmaragdowozielonej barwy. Najbardziej cenione są okazy z wyraźnie uformowanymi, nieuszkodzonymi "kulami" lub "rozetami" nullaginitu, kontrastującymi z ciemną skałą macierzystą (serpentynitem). ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów kolekcjonerskich jest lokalizacja typowa w Australii Zachodniej. Materiał z tego miejsca jest ekstremalnie ograniczony, a większość okazów trafiła na rynek w latach 80. XX wieku, krótko po odkryciu minerału.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na ekstremalną delikatność, nullaginitu praktycznie nie powinno się czyścić mechanicznie ani chemicznie. Agregaty są bardzo miękkie i kruche. W razie absolutnej konieczności można użyć gruszki fotograficznej do zdmuchnięcia kurzu. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą, kwasami (jest węglanem), środkami chemicznymi oraz wszelkimi narzędziami. Nawet dotyk może uszkodzić delikatne, włókniste agregaty. Nie należy go podgrzewać ani wystawiać na działanie ultradźwięków. ## Przechowywanie Okazy nullaginitu należy przechowywać wyłącznie w szczelnych, wyściełanych pudełkach typu "micromount", aby chronić je przed uszkodzeniami mechanicznymi, kurzem i zmianami wilgotności. Nie nadaje się do ekspozycji poza specjalistycznym pojemnikiem.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej