Niggliite
Wzór chemiczny: PtSn
Niggliit to bardzo rzadki minerał z grupy stopów platyny i cyny, występujący w postaci mikroskopijnych, metalicznych wrostków w innych minerałach.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 4
- Połysk
- Metaliczny
- Rysa
- Czarna
- Gęstość
- 13.19
- Łupliwość
- Brak
- Przełam
- Nierówny
- Przezroczystość
- Nieprzezroczysty
- Układ krystaliczny
- Hexagonalny
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Identyfikacja niggliitu jest możliwa wyłącznie za pomocą zaawansowanych technik laboratoryjnych, takich jak mikroskopia rudna (analiza w świetle odbitym) oraz analiza chemiczna z użyciem mikrosondy elektronowej (EDS/WDS). Jego charakterystyczną cechą jest kremowobiały kolor z różowym odcieniem i silna anizotropia w świetle spolaryzowanym. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi minerałami platyny i cyny, takimi jak atokit (Pd,Pt)₃Sn czy rustenburgit (Pt,Pd)₃Sn. Ostateczne rozróżnienie wymaga precyzyjnej analizy składu chemicznego, ponieważ wszystkie te minerały tworzą mikroskopijne, metaliczne ziarna o podobnym wyglądzie. ## Formy kryształów Niggliit krystalizuje w układzie heksagonalnym. Najczęściej występuje w formie anhedralnych (nieprawidłowych) ziaren, blaszek lub wydłużonych wrostków o rozmiarach nieprzekraczających kilkuset mikrometrów.
Środowisko występowania
## Geneza Niggliit jest minerałem pochodzenia magmowego. Powstaje w ultrazasadowych i zasadowych intruzjach warstwowych, gdzie krystalizuje z resztkowych, bogatych w platynę i cyna stopów siarczkowych. Jest jednym z późnych minerałów krystalizujących w procesie różnicowania magmy. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z innymi minerałami z grupy platyny (PGM), takimi jak braggit, kooperit, rustenburgit i atokit. Towarzyszą mu również siarczki metali nieszlachetnych, głównie pentlandyt, piryt i pirotyn, a także minerały takie jak chalkopiryt, kubanit i magnetyt. ## Lokalizacje Najważniejsze stanowiska na świecie, z których pochodzą najlepiej zbadane okazy, to złoża platynowców w kompleksie magmowym Bushveld w Republice Południowej Afryki (szczególnie w warstwie Merensky Reef), kompleks Sudbury w Kanadzie oraz intruzja Dovyren w Rosji na Syberii.
Rzadkość
Bardzo rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Wartość kolekcjonerska niggliitu ma charakter niemal wyłącznie naukowy. Ponieważ minerał ten występuje w postaci mikroskopijnych ziaren, nie tworzy okazów atrakcyjnych wizualnie dla typowego kolekcjonera. Najcenniejsze są próbki skał (polerowane zgłady) z dobrze udokumentowaną obecnością niggliitu, potwierdzoną analizami, pochodzące ze znanych lokalizacji typowych, jak Bushveld.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy zawierające niggliit, ze względu na ich mikroskopijny charakter i występowanie w postaci wrostków, praktycznie nie wymagają czyszczenia i nie powinny być poddawane żadnym zabiegom mechanicznym ani chemicznym. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z silnymi kwasami, które mogłyby uszkodzić zarówno niggliit, jak i otaczające go minerały (matrycę). Nie ma specyficznych zaleceń dotyczących światła czy temperatury, jednak standardowo należy unikać ekstremalnych warunków. ## Przechowywanie Przechowywać w stabilnych warunkach pokojowych, w zamykanym pudełku klaserowym, aby chronić okaz przed kurzem i uszkodzeniami mechanicznymi. Ze względu na rzadkość i wartość naukową, każdy okaz powinien być starannie oznaczony z podaniem lokalizacji.