Nickelboussingaultite

Wzór chemiczny: (N<sup>3-</sup>H<sub>4</sub>)<sub>2</sub>Ni<sup>2+</sup>(S<sup>6+</sup>O<sub>4</sub>)<sub>2</sub>·6H<sub>2</sub>O

Nikielboussingaultyt to uwodniony siarczan niklu i amonu, rzadki minerał wtórny o charakterystycznej, jasnozielonej barwie.

## Charakterystyka Nikielboussingaultyt jest uwodnionym siarczanem niklu i amonu, należącym do grupy pikromerytu. Tworzy niewielkie, dobrze wykształcone kryształy o pokroju krótkosłupowym lub tabliczkowym, a także występuje w formie skupień ziarnistych, nalotów i wykwitów. Jest minerałem kruchym, o jasnozielonej, zielononiebieskiej lub żółtozielonej barwie, która jest jego najbardziej charakterystyczną cechą wizualną. ## Właściwości fizyczne Kryształy nikielboussingaultytu wykazują szklisty połysk. Minerał ten jest stosunkowo miękki, jego twardość w skali Mohsa wynosi 2.5. Jest przezroczysty do przeświecającego. Gęstość waha się w przedziale 1.913-1.933 g/cm³. Jest rozpuszczalny w wodzie. ## Barwy i odmiany Minerał ten występuje w odcieniach od jasnozielonego i żółtozielonego do zielononiebieskiego. Nie wyróżnia się jego nazwanych odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nikielboussingaultyt został po raz pierwszy opisany w 1930 roku przez A. N. Winchell. Jego nazwa nawiązuje do składu chemicznego - obecności niklu - oraz do jego strukturalnego podobieństwa do minerału boussingaultytu, który z kolei został nazwany na cześć francuskiego chemika Jean-Baptiste Boussingaulta. Jest to niklowy analog boussingaultytu.

Właściwości

Twardość Mohsa
2.5
Połysk
Szklisty
Rysa
Biała
Gęstość
1.913-1.933
Łupliwość
Dobra wg {010}
Przełam
Muszlowy
Przezroczystość
Przezroczysty do przeświecającego
Układ krystaliczny
Jednoskośny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Nikielboussingaultyt można rozpoznać po jego charakterystycznej jasnozielonej barwie, stosunkowo niskiej twardości oraz występowaniu w formie niewielkich kryształów, nalotów i wykwitów w specyficznym środowisku. Kluczową cechą diagnostyczną jest jego rozpuszczalność w wodzie. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi wtórnymi siarczanami niklu, takimi jak morenozyt (NiSO₄·7H₂O) lub retgersyt (NiSO₄·6H₂O). Odróżnienie często wymaga analizy chemicznej lub krystalograficznej. Od annabergitu (kwiatu niklowego) różni się pokrojem kryształów i środowiskiem występowania (annabergit tworzy się w strefach utleniania złóż kruszców niklu). ## Formy kryształów Kryształy są zazwyczaj niewielkie, o pokroju krótkosłupowym lub tabliczkowym. Najczęściej spotyka się go w postaci ziarnistych skupień, skorup, nalotów i wykwitów na powierzchni skał.

Środowisko występowania

## Geneza Nikielboussingaultyt jest minerałem wtórnym, powstającym w wyniku działalności fumaroli wulkanicznych, gdzie gorące gazy bogate w związki siarki i amoniaku reagują ze skałami zawierającymi nikiel. Tworzy się również jako produkt pożarów hałd kopalnianych, zwłaszcza w kopalniach węgla, gdzie w wysokiej temperaturze dochodzi do reakcji między siarczkami, związkami niklu i amoniakiem pochodzącym z materii organicznej. ## Asocjacje mineralne Często współwystępuje z innymi siarczanami powstającymi w podobnych warunkach, takimi jak boussingaultyt, mozyt, maskagnit, a także z siarką rodzimą. ## Lokalizacje Najważniejsze stanowiska tego minerału to m.in. Wezuwiusz we Włoszech (jako produkt działalności fumaroli), a także płonące hałdy kopalniane, np. w Świętej Katarzynie w Czechach; w Pensylwanii (USA) oraz w Pecs na Węgrzech.

Rzadkość

Rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z dobrze wykształconymi, przezroczystymi kryształami o intensywnej, jasnozielonej barwie. Atrakcyjność podnosi również kontrastowe umiejscowienie kryształów na matrycy skalnej. Ze względu na niewielkie rozmiary kryształów, okazy mikromontażowe są standardem. ## Popularne stanowiska Okazy pochodzące z klasycznych lokalizacji fumarolowych, jak Wezuwiusz, są historycznie i naukowo cenne. Dobrej jakości mikrokryształy pochodzą również z niektórych płonących hałd w Czechach i na Węgrzech.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie bardzo ostrożnie, używając sprężonego powietrza do usunięcia kurzu. Ze względu na rozpuszczalność w wodzie, absolutnie unikać kontaktu z wodą i innymi płynami. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą, wilgocią i chemikaliami, które mogą rozpuścić lub uszkodzić minerał. Przechowywać z dala od źródeł ciepła i bezpośredniego światła słonecznego, które mogą prowadzić do dehydratacji i utraty koloru. ## Przechowywanie Okazy nikielboussingaultytu wymagają przechowywania w suchych warunkach, najlepiej w szczelnym, zamykanym pojemniku (tzw. "membrane box" lub pudełko z pochłaniaczem wilgoci), aby chronić je przed wilgocią z powietrza. Należy unikać przechowywania w miejscach o zmiennej temperaturze i wilgotności.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej