Nickelbischofite

Wzór chemiczny: Ni<sup>2+</sup>Cl<sub>2</sub>·6H<sub>2</sub>O

Nikielbischofit to rzadki, rozpuszczalny w wodzie chlorek niklu, tworzący zielone, igiełkowe kryształy i wykwity w środowiskach o wysokiej wilgotności.

## Charakterystyka Nikielbischofit jest uwodnionym chlorkiem niklu, występującym w postaci delikatnych, igiełkowych lub włoskowych kryształów. Zazwyczaj tworzy skupienia włókniste, naloty, skorupy i wykwity na innych minerałach. Ze względu na swoją higroskopijną naturę i rozpuszczalność w wodzie, jest minerałem nietrwałym, który może istnieć tylko w warunkach bardzo wysokiej wilgotności powietrza lub w szczelnie zamkniętych przestrzeniach, takich jak pustki w skałach. ## Właściwości fizyczne Kryształy nikielbischofitu są bardzo miękkie i kruche. Minerał ten jest silnie higroskopijny, co oznacza, że chłonie wilgoć z powietrza, co może prowadzić do jego rozpuszczenia. Ma gęstość zbliżoną do 1.92 g/cm³. Charakteryzuje się szklistym połyskiem. ## Barwy i odmiany Nikielbischofit ma charakterystyczną, intensywnie zieloną lub niebieskozieloną barwę, typową dla uwodnionych związków niklu. Nie wyróżnia się jego odmian. ## Historia i nazwa Nazwa minerału nawiązuje do jego składu chemicznego (zawartość niklu) oraz do strukturalnego podobieństwa do bischofitu (MgCl₂·6H₂O). Został po raz pierwszy opisany w 1979 roku przez J.D. Grice'a i H.F. Steacy'ego na podstawie materiału z kopalni w Thompson, Manitoba, Kanada, gdzie został znaleziony już w 1971 roku. Został zatwierdzony jako nowy minerał przez IMA w 1978 roku. ## Zastosowania Nikielbischofit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest wyłącznie obiektem zainteresowania kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach oraz naukowców badających wtórne minerały niklu.

Właściwości

Twardość Mohsa
1.5-2
Połysk
Szklisty
Rysa
Biała
Gęstość
1.924
Łupliwość
Doskonała wg {110}
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Przezroczysty
Układ krystaliczny
Jednoskośny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Nikielbischofit można rozpoznać po jego intensywnej zielonej barwie, igiełkowej lub włóknistej formie oraz po jego niestabilności w normalnych warunkach atmosferycznych. Jego skrajna rozpuszczalność w wodzie jest kluczową cechą diagnostyczną - kropla wody na powierzchni minerału spowoduje jego zniknięcie. Reaguje gwałtownie z kwasem solnym. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi wtórnymi, zielonymi minerałami niklu, takimi jak annabergit (arsenian niklu) czy zaratyt (węglan niklu). Annabergit jest jednak znacznie twardszy i nie rozpuszcza się w wodzie. Zaratyt również jest nierozpuszczalny i zwykle tworzy skupienia kuliste lub nerkowate, a nie igiełkowe. ## Formy kryształów Kryształy są zazwyczaj bardzo małe, wydłużone w formie igieł lub włosków. Tworzą skupienia włókniste, promieniste agregaty, a także skorupy i wykwity.

Środowisko występowania

## Geneza Nikielbischofit jest minerałem wtórnym, powstającym w wyniku procesów wietrzenia lub utleniania pierwotnych siarczków niklu (głównie pentlandytu i millerytu) w obecności roztworów bogatych w chlorki. Tworzy się w warunkach niskiej temperatury i bardzo wysokiej wilgotności, często jako produkt poeksploatacyjny w kopalniach kruszców niklu, gdzie osadza się na ścianach wyrobisk, skałach płonnych lub starych narzędziach górniczych. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z minerałami, z których powstaje, czyli z pentlandytem i millerytem. Towarzyszą mu również inne siarczki, takie jak piryt i pirotyn, a także inne wtórne minerały niklu, np. morenozyt (siarczan niklu). ## Lokalizacje Najważniejsze i najlepiej udokumentowane stanowiska tego minerału to kopalnie niklu. Został odkryty w kopalni Thompson w prowincji Manitoba w Kanadzie (lokalizacja typowa). Znany jest również z kilku kopalń w Niemczech (np. w Saksonii i Nadrenii Północnej-Westfalii), z Grecji (w regionie Attyka), a także z hałd górniczych w Pensylwanii, USA.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Atrakcyjność kolekcjonerska nikielbischofitu zależy przede wszystkim od obfitości i jakości wykształcenia kryształów. Najbardziej cenione są okazy z widocznymi, dobrze uformowanymi igiełkami o intensywnie zielonej barwie, tworzące bogate naloty na skale macierzystej. Ze względu na niestabilność minerału, kluczowe jest, aby okaz był dobrze zachowany i odpowiednio zabezpieczony. Kontrast z matrycą skalną również podnosi wartość wizualną. ## Popularne stanowiska Za klasyczne i dostarczające najlepszych okazów uważa się lokalizację typową w Thompson, Manitoba (Kanada). Okazy z niemieckich kopalń również są znane w kolekcjach.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Tego minerału absolutnie nie wolno czyścić na mokro. Każdy kontakt z wodą, nawet w postaci wilgotnej szmatki, spowoduje jego natychmiastowe rozpuszczenie. Okazów nie czyści się mechanicznie ze względu na ich ekstremalną delikatność. ## Czego unikać Należy unikać przede wszystkim wilgoci i wody. Minerał jest silnie higroskopijny i chłonie wodę z powietrza, co prowadzi do jego delikwescencji (rozpuszczenia w pochłoniętej wodzie). Należy go chronić przed zmianami wilgotności, podwyższoną temperaturą i bezpośrednim światłem słonecznym. ## Przechowywanie Okazy nikielbischofitu muszą być przechowywane w hermetycznie zamkniętych pojemnikach, najlepiej z dodatkiem środka osuszającego (np. żelu krzemionkowego), aby zapewnić bardzo niską wilgotność otoczenia. Jest to jedyny sposób na długoterminowe zachowanie okazu w stanie stałym.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej