Natrowalentaite

Wzór chemiczny: [Fe<sup>3+</sup><sub>0.5</sub>Na<sub>0.5</sub>(H<sub>2</sub>O)<sub>6</sub>][NaAs<sup>3+</sup><sub>2</sub>(Fe<sup>3+</sup><sub>2.33</sub>W<sup>6+</sup><sub>0.67</sub>)(PO<sub>4</sub>)<sub>2</sub>O<sub>7</sub>]

Natrowalentait to niezwykle rzadki, uwodniony arsenian-fosforan sodu, żelaza i wolframu, odkryty w kopalni Arsenatnaya w Rosji.

## Charakterystyka Natrowalentait jest minerałem o wyjątkowo złożonym składzie chemicznym, należącym do grupy walentaitu. Tworzy bardzo małe, tabliczkowe lub listewkowe kryształy, nieprzekraczające 0.2 mm długości i zaledwie kilku mikrometrów grubości. Kryształy te często występują w promienistych lub splątanych agregatach. Ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów, większość cech wizualnych jest trudna do zaobserwowania bez specjalistycznego sprzętu. ## Właściwości fizyczne Kryształy natrowalentaitu są elastyczne i wykazują doskonałą łupliwość w jednym kierunku. Minerał ma twardość około 2 w skali Mohsa i szklisty połysk. Jego gęstość obliczona na podstawie wzoru chemicznego i parametrów komórki elementarnej wynosi 3.51 g/cm³. ## Barwy i odmiany Natrowalentait ma barwę od żółtej do żółtobrązowej. Nie zaobserwowano u niego polichromii ani pleochroizmu. Nie wyróżniono żadnych jego odmian. ## Historia i nazwa Minerał został po raz pierwszy opisany w 2018 roku przez zespół mineralogów pod kierownictwem Igora V. Pekova. Jego nazwa nawiązuje do dominacji sodu (łac. *natrium*) w składzie chemicznym oraz do jego strukturalnego i chemicznego podobieństwa do walentaitu. Został zatwierdzony przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) pod numerem 2017-085. Miejscem typowym jest fumarola Arsenatnaya na wulkanie Tołbaczyk na Kamczatce w Rosji. ## Zastosowania Natrowalentait nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest obiektem zainteresowania wyłącznie naukowego i kolekcjonerskiego ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i unikalny skład chemiczny.

Właściwości

Twardość Mohsa
2
Połysk
Szklisty
Rysa
Jasnożółta
Gęstość
3.51
Łupliwość
Doskonała wg {100}
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Przezroczysty do przeświecającego
Układ krystaliczny
Jednoskośny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja natrowalentaitu jest niemożliwa bez zaawansowanych metod analitycznych. Wymaga analizy chemicznej (EDS) w celu potwierdzenia obecności sodu, żelaza, wolframu, arsenu i fosforu oraz dyfrakcji rentgenowskiej (XRD) w celu potwierdzenia unikalnej struktury krystalicznej. Wizualnie, w miejscu występowania, można go podejrzewać na podstawie żółtobrązowej barwy i występowania w postaci drobnych, listewkowych kryształów w paragenezie z innymi rzadkimi arsenianami. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi minerałami z grupy walentaitu, takimi jak walentait czy arseniowalenatyt, a także z innymi wtórnymi, żółtymi arsenianami. Pewne rozróżnienie jest możliwe wyłącznie na podstawie szczegółowej analizy chemicznej, która wykaże unikalną dla natrowalentaitu dominację sodu. ## Formy kryształów Natrowalentait tworzy bardzo cienkie, tabliczkowe lub listewkowe kryształy, wydłużone w jednym kierunku. Kryształy te łączą się w promieniste, gwiaździste lub bezładnie splątane agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Natrowalentait jest minerałem pochodzenia fumarolicznego. Powstaje w wyniku resublimacji gazów wulkanicznych w strefach utleniania w temperaturach od 100 do 400°C. Krystalizuje bezpośrednio z gorących par bogatych w arsen, fosfor, wolfram i inne pierwiastki na powierzchni skał wulkanicznych. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi rzadkimi produktami ekshalacji wulkanicznych. W lokalizacji typowej znaleziono go w towarzystwie hematytu, tenorytu, aftitalu, johilllerytu, eriomenitu, arseniopleitu, badalovitu i svabitu. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania natrowalentaitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - fumarola Arsenatnaya, znajdująca się na drugim stożku żużlowym północnego wyłomu Wielkiej Erupcji Szczelinowej Tołbaczyka (1975-1976) na wulkanie Tołbaczyk, Kamczatka, Dalekowschodni Okręg Federalny, Rosja.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Ze względu na mikroskopijny charakter okazów, głównym kryterium wartości jest bogactwo i jakość agregatów krystalicznych na matrycy skalnej. Najbardziej pożądane są okazy z dobrze wykształconymi, obfitymi skupieniami promienistymi o intensywnej, żółtobrązowej barwie. Ważna jest również asocjacja z innymi rzadkimi minerałami z tej lokalizacji. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów natrowalentaitu jest jego miejsce typowe - fumarola Arsenatnaya na wulkanie Tołbaczyk w Rosji. Materiał z tej lokalizacji jest niezwykle trudny do zdobycia i stanowi rarytas w wyspecjalizowanych kolekcjach minerałów rzadkich i mikromontów.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na ekstremalną kruchość, niewielkie rozmiary i rozpuszczalność w wodzie, okazy natrowalentaitu nie powinny być czyszczone na mokro. Najbezpieczniejszą metodą jest usuwanie kurzu za pomocą sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości lub bardzo miękkiego pędzelka, o ile jest to absolutnie konieczne. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą, kwasami i innymi chemikaliami, które mogą rozpuścić lub uszkodzić minerał. Okazy są bardzo wrażliwe na wstrząsy i uszkodzenia mechaniczne. Nie należy ich podgrzewać ani wystawiać na zmiany temperatury. ## Przechowywanie Okazy natrowalentaitu, zazwyczaj mikroskopijne i na podłożu skalnym, powinny być przechowywane w stabilnych warunkach, w zamkniętych, wyściełanych pudełkach typu "micromount", aby chronić je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami fizycznymi. Należy unikać wibracji.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej