Nagashimalite
Wzór chemiczny: Ba<sub>4</sub>(V<sup>3+</sup>,Ti<sup>4+</sup>)<sub>4</sub>(O,OH)<sub>2</sub>[B<sub>2</sub>Si<sub>8</sub>O<sub>27</sub>]Cl
Nagashimalit to ekstremalnie rzadki borokrzemian baru, wanadu i tytanu, tworzący tabliczkowe kryształy o ciemnozielonej lub czarnej barwie.
Opis
## Charakterystyka Nagashimalit jest złożonym borokrzemianem z grupy hyalotekitu, zawierającym bar, wanad i tytan. Tworzy bardzo małe, cienkie, tabliczkowe lub płytkowe kryształy, które rzadko przekraczają 1 mm długości. Kryształy te często grupują się w subparallelne lub rozetowe agregaty. Minerał ma barwę od ciemnozielonej do niemal czarnej i charakteryzuje się szklistym połyskiem. ## Właściwości fizyczne Jego twardość w skali Mohsa wynosi 6. Jest minerałem stosunkowo gęstym, a jego gęstość właściwa to około 4,15 g/cm³. Na cienkich krawędziach lub w przypadku bardzo małych kryształów wykazuje przeświecalność. ## Barwy i odmiany Minerał ten występuje w jednolitych barwach, od ciemnej zieleni po czerń. Ze względu na jego ekstremalną rzadkość nie wyróżniono żadnych odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nagashimalit został opisany w 1999 roku przez Izumi Nakai i jego zespół. Nazwa honoruje Otokichi Nagashimę (1907-1981), japońskiego kolekcjonera minerałów, który znalazł pierwsze próbki tego minerału w latach 70. XX wieku. Miejscem typowym jest kopalnia Mogurazawa w prefekturze Gunma w Japonii. ## Zastosowania Nagashimalit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, będąc przedmiotem zainteresowania specjalistycznych instytucji i zaawansowanych kolekcjonerów rzadkich minerałów.
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Cechami charakterystycznymi nagashimalitu są jego ciemnozielona do czarnej barwa, cienki, tabliczkowy pokrój kryształów, twardość 6 oraz jasnozielona rysa. Kluczowe znaczenie diagnostyczne ma jego unikalne środowisko występowania i parageneza z innymi rzadkimi minerałami baru. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z ciemnymi turmalinami (schorlem), niektórymi amfibolami (hornblende) lub piroksenami (egiryn). Odróżnia go jednak specyficzny, cienkotabliczkowy pokrój, stosunkowo wysoka gęstość, jasnozielona rysa oraz współwystępowanie z celsianem i cymrytem w złożach manganu. ## Formy kryształów Nagashimalit tworzy cienkie, tabliczkowe kryształy o zarysie prostokątnym lub sześciobocznym. Kryształy te często występują w postaci niewielkich agregatów o strukturze rozetowej lub subparallelnej.
Środowisko geologiczne
## Geneza Nagashimalit powstaje w wyniku niskotemperaturowego metamorfizmu w złożach rud manganu. Jego krystalizacja jest związana z procesami hydrotermalnymi w skałach bogatych w bar, wanad i bor. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z celsianem, cymrytem, tamaiitem, ganofyllitem, kwarcem i braunitem. Parageneza ta jest bardzo charakterystyczna dla jego jedynej znanej lokalizacji. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania nagashimalitu na świecie jest kopalnia Mogurazawa, w pobliżu miasta Kiryū, w prefekturze Gunma na wyspie Honsiu w Japonii.
Rzadkość
Ekstremalnie rzadki
Aspekty kolekcjonerskie
## Kryteria jakości Najwyżej cenione okazy to te, które zawierają dobrze wykształcone, ostre kryształy o wyraźnym tabliczkowym pokroju, tworzące estetyczne grupy na matrycy skalnej. Dużą wartość dodaje obecność innych rzadkich minerałów towarzyszących, takich jak celsian czy tamaiit. Ze względu na niewielkie rozmiary kryształów, okazy nadające się do obserwacji pod mikroskopem (tzw. mikromonty) są najbardziej powszechne w kolekcjach. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów kolekcjonerskich jest historyczna lokalizacja typowa - kopalnia Mogurazawa w Japonii. Kopalnia ta jest już nieczynna, co sprawia, że nowe okazy nie są pozyskiwane, a materiał na rynku pochodzi wyłącznie ze starych zbiorów.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy nagashimalitu należy czyścić wyłącznie mechanicznie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. W razie konieczności można użyć wody destylowanej, ale należy unikać długotrwałego moczenia i natychmiast osuszyć okaz. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać myjek ultradźwiękowych, czyszczenia parą oraz kontaktu z kwasami i innymi chemikaliami. Minerał jest kruchy, dlatego trzeba go chronić przed uderzeniami, zarysowaniem i gwałtownymi zmianami temperatury. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w osobnych, wyściełanych pudełkach klaserowych, aby zapobiec otarciom i kontaktowi z innymi minerałami. Należy chronić go przed kurzem i wilgocią.