Mössbauerite

Wzór chemiczny: Fe<sup>3+</sup><sub>6</sub>O<sub>4</sub>(OH)<sub>8</sub>(CO<sub>3</sub>)·3H<sub>2</sub>O

Mössbaueryt to rzadki minerał z grupy hydrotalkitu, tworzący heksagonalne, tabliczkowe kryształy o czerwonobrązowej barwie i perłowym połysku.

## Charakterystyka Mössbaueryt jest uwodnionym tlenowodorotlenkiem żelaza i węglanem, należącym do nadgrupy hydrotalkitu. Tworzy bardzo małe, heksagonalne, tabliczkowe kryształy, które zazwyczaj występują w postaci rozetkowych lub sferycznych agregatów. Poszczególne kryształy rzadko przekraczają 20 mikrometrów średnicy. Ze względu na swój rozmiar, jest minerałem możliwym do obserwacji głównie pod mikroskopem. ## Właściwości fizyczne Kryształy mössbauerytu są elastyczne i giętkie. Twardość minerału jest bardzo niska, szacowana na około 2 w skali Mohsa. Gęstość obliczona wynosi 3.05 g/cm³. Charakteryzuje się perłowym połyskiem. ## Barwy i odmiany Minerał ten występuje w jednolitym, czerwonobrązowym kolorze. Nie są znane jego odmiany barwne ani handlowe. ## Historia i nazwa Nazwa minerału honoruje Rudolfa Ludwiga Mössbauera (1929-2011), niemieckiego fizyka i laureata Nagrody Nobla w 1961 roku za odkrycie zjawiska znanego jako efekt Mössbauera. Zjawisko to jest kluczową techniką w badaniu minerałów zawierających żelazo. Minerał został zatwierdzony przez IMA w 2012 roku, a jego odkrycie opisano w 2015 roku. Miejscem typowym jest kopalnia Panzhihua w prowincji Syczuan w Chinach. ## Zastosowania Mössbaueryt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest wyłącznie obiektem zainteresowania naukowego i kolekcjonerskiego dla specjalistów gromadzących rzadkie minerały lub minerały z konkretnych grup systematycznych.

Właściwości

Twardość Mohsa
<2
Połysk
Pearly
Rysa
Red-brown
Gęstość
3.05
Łupliwość
Perfect on {0001}
Przełam
Micaceous
Przezroczystość
Translucent
Układ krystaliczny
Trigonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja mössbauerytu jest możliwa niemal wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod analitycznych, takich jak spektroskopia mössbauerowska (zgodnie z nazwą), dyfrakcja rentgenowska (XRD) oraz analiza chemiczna w mikrosondzie elektronowej (EDS/WDS). Wizualnie, w terenie lub w kolekcji, jest praktycznie niemożliwy do jednoznacznego zidentyfikowania. Charakterystyczne, choć nie unikalne, są czerwonobrązowe, rozetkowe agregaty drobnych, heksagonalnych płytek. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi minerałami z grupy hydrotalkitu, takimi jak fougèryt czy trænkneryt, a także z innymi wtórnymi minerałami żelaza o podobnym wyglądzie, np. goethytem czy hematytem w formach ziemistych. Pewne rozróżnienie wymaga specjalistycznych badań laboratoryjnych. ## Formy kryształów Kryształy mają formę cienkich, heksagonalnych tabliczek. Zazwyczaj tworzą one rozetkowe, kuliste lub sferulityczne agregaty, a także powłoki i naloty.

Środowisko występowania

## Geneza Mössbaueryt jest minerałem wtórnym, powstającym w wyniku procesów hydrotermalnych niskich temperatur lub wietrzenia. W lokalizacji typowej (kopalnia Panzhihua) został znaleziony w żyłach kalcytowych przecinających złoże tytanomagnetytu. ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z takimi minerałami jak kalcyt, aragonit, goethyt, magnetyt, piryt oraz minerały z grupy flogopitu. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i opisanym miejscem występowania tego minerału jest kopalnia żelaza Panzhihua w prowincji Syczuan w Chinach.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jako minerał typu "micromount", o jakości okazu decyduje przede wszystkim bogactwo i dobre wykształcenie mikroskopijnych agregatów na matrycy skalnej. Najbardziej pożądane są okazy z wyraźnymi, dobrze uformowanymi rozetkami, kontrastujące z jasnym tłem (np. białym kalcytem). Istotna jest również pewność identyfikacji, najlepiej potwierdzona analitycznie. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest miejsce typowe - kopalnia Panzhihua w Chinach.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na ekstremalną delikatność i niewielkie rozmiary kryształów, czyszczenie mechaniczne jest niewskazane i może prowadzić do zniszczenia okazu. Należy unikać kontaktu z wodą, która może wpłynąć na uwodnioną strukturę minerału. ## Czego unikać Należy unikać wszelkich chemikaliów, a w szczególności kwasów, które z łatwością go rozpuszczą. Minerał jest bardzo miękki i wrażliwy na wszelkie uszkodzenia mechaniczne, w tym zarysowania i ścieranie. Należy chronić go przed wysoką temperaturą i bezpośrednim światłem słonecznym. ## Przechowywanie Okazy mössbauerytu powinny być przechowywane wyłącznie w specjalistycznych, zamykanych pudełkach typu "micromount", które chronią je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami fizycznymi. Przechowywać w stabilnych warunkach pokojowych.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej