Mooreite

Wzór chemiczny: Mg₁₅(S⁶⁺O₄)₂(OH)₂₆·₈H₂O

Mooreit to rzadki, uwodniony siarczan magnezu, tworzący bezbarwne lub białe, tabliczkowe kryształy o perłowym połysku.

## Charakterystyka Mooreit jest minerałem z grupy siarczanów, chemicznie zasadowym uwodnionym siarczanem magnezu. Występuje w postaci niewielkich, tabliczkowych lub listewkowych kryształów, często zgrupowanych w rozetkowe lub promieniste agregaty. Kryształy są zazwyczaj bezbarwne do białych, niekiedy z bladozielonym lub żółtawym odcieniem. Charakterystyczną cechą jest ich doskonała łupliwość w jednym kierunku, co nadaje powierzchniom kryształów perłowy połysk. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest bardzo miękki, jego twardość w skali Mohsa wynosi zaledwie 2.5. Jest lekki, o gęstości około 2.47 g/cm³. Kryształy są przezroczyste do przeświecających. Połysk na powierzchniach łupliwości jest wyraźnie perłowy, podczas gdy na innych powierzchniach - szklisty. ## Barwy i odmiany Mooreit jest zazwyczaj bezbarwny lub biały. Niektóre okazy mogą wykazywać bladozielone lub bladożółte zabarwienie, prawdopodobnie spowodowane domieszkami. Nie wyróżnia się nazwanych odmian tego minerału. ## Historia i nazwa Mooreit został odkryty w kopalni Sterling Hill w Ogdensburgu, w hrabstwie Sussex (New Jersey, USA). Opisali go w 1929 roku Lawson H. Bauer i Harry Berman. Nazwa minerału honoruje Gideona E. Moore'a (1842-1895), amerykańskiego chemika, który jako pierwszy przeprowadził analizy chemiczne wielu minerałów ze złoża Franklin w New Jersey. ## Zastosowania Ze względu na swoją rzadkość, niewielkie rozmiary kryształów i niską twardość, mooreit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach lub minerałach ze złoża Franklin-Sterling Hill.

Właściwości

Twardość Mohsa: 3
Barwa: Colourless, light tan; colourless in transmitted light.
Połysk: Pearly, Vitreous
Rysa: White to colorless
Gęstość: 2.47
Łupliwość: On {010}, perfect.
Przełam: Micaceous
Przezroczystość: Transparent
Układ krystaliczny: Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kluczową cechą diagnostyczną mooreitu jest jego pokrój w formie cienkich, tabliczkowych kryształów, często w promienistych agregatach. Charakterystyczny jest również silny, perłowy połysk na powierzchniach doskonałej łupliwości oraz bardzo niska twardość (2.5 w skali Mohsa). Reaguje z kwasami. ## Odróżnianie od podobnych Mooreit może być mylony z innymi białymi lub bezbarwnymi minerałami wtórnymi o perłowym połysku, takimi jak brucyt, talk czy gips. Od gipsu odróżnia go pokrój kryształów i współwystępowanie z minerałami złoża Franklin. Od brucytu i talku różni się formą kryształów i środowiskiem występowania; brucyt jest tlenkiem, a talk krzemianem, podczas gdy mooreit jest siarczanem. ## Formy kryształów Kryształy są tabliczkowe, spłaszczone zgodnie z płaszczyzną łupliwości, o zarysie sześcio- lub ośmiokątnym. Często tworzą wachlarzowate, promieniste lub rozetkowe agregaty, a także cienkie powłoki i naloty na innych minerałach.

Środowisko występowania

## Geneza Mooreit jest wtórnym minerałem hydrotermalnym, powstającym w strefie utleniania złóż cynku. Tworzy się w wyniku przeobrażenia pierwotnych minerałów kruszcowych w niskich temperaturach. Najczęściej spotykany jest w szczelinach i pustkach w obrębie rud cynkowych. ## Asocjacje mineralne Minerał ten występuje w towarzystwie innych rzadkich minerałów wtórnych, typowych dla złoża Franklin-Sterling Hill. Najczęściej współwystępuje z fluoborytem, hydrohetaerolitem, cynkitem, willemitem, franklinitem, a także z kalcytem i pirochroitem. ## Lokalizacje Mooreit jest minerałem bardzo rzadkim. Przez wiele lat znany był wyłącznie z miejsca odkrycia - kopalni Sterling Hill w Ogdensburgu, w stanie New Jersey, USA, która jest jego lokalizacją typową. Potwierdzono również jego występowanie w kopalni Långban w Szwecji oraz w kompleksie Ilímaussaq na Grenlandii.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z dobrze wykształconymi, ostrymi kryształami tworzącymi estetyczne, promieniste lub rozetkowe agregaty. Ważna jest przezroczystość i czystość kryształów oraz brak uszkodzeń mechanicznych. Kontrastujące podłoże (matryca), na przykład z ciemnym franklinitem, znacznie podnosi atrakcyjność wizualną i wartość okazu. ## Popularne stanowiska Zdecydowanie najbardziej znane i cenione okazy mooreitu pochodzą z jego lokalizacji typowej - kopalni Sterling Hill w New Jersey, USA. Okazy z tego miejsca są uważane za klasyczne i stanowią wzorzec dla tego minerału.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Mooreit jest minerałem bardzo delikatnym, miękkim i rozpuszczalnym w kwasach. Należy go czyścić wyłącznie mechanicznie, używając bardzo miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Unikać kontaktu z wodą, która może uszkodzić powierzchnię kryształów. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą, kwasami i innymi chemikaliami. Minerał jest wrażliwy na zmiany wilgotności i temperatury. Nie należy go podgrzewać ani wystawiać na bezpośrednie działanie promieni słonecznych. Ze względu na niską twardość jest bardzo podatny na zarysowania i uszkodzenia mechaniczne. ## Przechowywanie Okazy mooreitu należy przechowywać w stabilnych warunkach, najlepiej w zamkniętych, wyściełanych pudełkach lub klaserach, aby chronić je przed kurzem, uszkodzeniami mechanicznymi i zmianami wilgotności. Należy go trzymać z dala od twardszych minerałów, które mogłyby go zarysować.