Molinelloite

Wzór chemiczny: Cu<sup>2+</sup>(H<sub>2</sub>O)(OH)V<sup>4+</sup>O(V<sup>5+</sup>O<sub>4</sub>)

Molinelloit to bardzo rzadki minerał miedzi i wanadu, tworzący mikroskopijne, tabliczkowe kryształy o intensywnie niebieskiej barwie.

## Charakterystyka Molinelloit jest uwodnionym tlenowanadanianem miedzi. Występuje w postaci bardzo małych, cienkich, tabliczkowych kryształów o sześciobocznym zarysie, rzadko przekraczających 0.2 mm. Kryształy te tworzą rozetowe lub promieniste agregaty, a także cienkie naloty i skorupki na powierzchni skały macierzystej. Ze względu na swój mikroskopijny rozmiar, jest to minerał dostępny głównie dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów. ## Właściwości fizyczne Kryształy molinelloitu są elastyczne i wykazują silny pleochroizm - ich barwa zmienia się w zależności od kierunku obserwacji, od ciemnoniebieskiej do niemal bezbarwnej lub bladozielonej. Minerał ma połysk szklisty do perłowego. Twardość i gęstość nie zostały precyzyjnie określone z powodu niewielkich rozmiarów kryształów. ## Barwy i odmiany Charakteryzuje się intensywną, ciemnoniebieską barwą. Nie wyróżniono żadnych jego odmian. ## Historia i nazwa Minerał został odkryty w kopalni miedzi Molinello w Ligurii we Włoszech, od której pochodzi jego nazwa. Został zatwierdzony przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2013 roku pod numerem 2013-082. Opisany został po raz pierwszy przez G.L. Cinzia, G. Dalla Venturę, F. Castellaro, i G.B. Andreozziego. ## Zastosowania Molinelloit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest wyłącznie obiektem zainteresowania naukowego oraz stanowi cenny nabytek dla kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach lub minerałach z konkretnych lokalizacji (tzw. "locality collectors").

Właściwości

Twardość Mohsa
2
Połysk
Szklisty do perłowego
Rysa
Jasnoniebieska
Łupliwość
Doskonała wg {0001}
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Przezroczysty do przeświecającego
Układ krystaliczny
Heksagonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Rozpoznanie molinelloitu w warunkach amatorskich jest praktycznie niemożliwe. Identyfikacja wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak spektroskopia Ramana czy analiza chemiczna z użyciem mikrosondy elektronowej (EDS/WDS). Cechą wizualną, która może sugerować obecność tego minerału, są charakterystyczne, mikroskopijne, sześcioboczne, niebieskie kryształy w formie rozetowych skupień na skale macierzystej, pochodzącej z lokalizacji typowej. ## Odróżnianie od podobnych Molinelloit może być mylony z innymi rzadkimi, wtórnymi minerałami miedzi i wanadu o niebieskiej barwie, takimi jak mcalpineit, który również krystalizuje w systemie heksagonalnym. Pewne odróżnienie jest możliwe wyłącznie na podstawie szczegółowej analizy chemicznej i krystalograficznej. ## Formy kryształów Minerał tworzy cienkie, tabliczkowe kryształy o heksagonalnym (sześciobocznym) zarysie. Kryształy te często łączą się w promieniste lub rozetowe agregaty, a także tworzą cienkie powłoki na powierzchni skał.

Środowisko występowania

## Geneza Molinelloit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania złóż miedzi. Tworzy się w wyniku wietrzenia pierwotnych minerałów kruszcowych w obecności roztworów bogatych w wanad. W lokalizacji typowej (kopalnia Molinello) powstał na powierzchni bazaltu. ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z innymi wtórnymi minerałami miedzi i wanadu. W kopalni Molinello znaleziono go w towarzystwie takich minerałów jak: volborthyt, tangeit, vesignieit, mcalpineit, goethyt, malachit, a także z minerałami z grupy zeolitów. ## Lokalizacje Jedyną potwierdzoną i opisaną lokalizacją występowania molinelloitu na świecie jest jego miejsce odkrycia - kopalnia miedzi Molinello, położona w dolinie Graveglia, w pobliżu miejscowości Ne, w regionie Liguria we Włoszech.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu molinelloitu ocenia się przede wszystkim na podstawie bogactwa i wykształcenia kryształów. Najbardziej cenione są okazy z wyraźnie uformowanymi, rozetowymi agregatami o intensywnie niebieskiej barwie, dobrze kontrastującymi ze skałą macierzystą. Ze względu na mikroskopijny charakter minerału, kluczowa jest estetyka całego skupienia widocznego pod powiększeniem. Obecność rzadkich minerałów towarzyszących również podnosi wartość okazu. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów kolekcjonerskich jest lokalizacja typowa - kopalnia Molinello we Włoszech. Materiał z tego miejsca jest ekstremalnie rzadki i poszukiwany przez wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów systematycznych i mikromontów.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy molinelloitu są ekstremalnie delikatne ze względu na mikroskopijny rozmiar i formę występowania (naloty, drobne agregaty). Czyszczenie mechaniczne jest niewskazane. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości w celu usunięcia kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi chemikaliami. ## Czego unikać Należy unikać ultradźwięków, myjek parowych, kwasów, rozpuszczalników i detergentów. Minerał jest wrażliwy na działanie chemiczne i fizyczne. Należy chronić go przed wysoką temperaturą i wilgocią. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów wyłącznie w specjalistycznych, zamykanych pudełkach typu "micromount", które chronią je przed kurzem, uszkodzeniami mechanicznymi i nagłymi zmianami wilgotności. Ekspozycja powinna odbywać się z dala od bezpośredniego światła słonecznego i źródeł ciepła.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej