Mirnyite

Wzór chemiczny: SrZr⁴⁺(Ti⁴⁺₁₂Cr³⁺₆)Mg₂O₃₈

Mirnyit to ekstremalnie rzadki minerał tlenkowy z grupy crichtonitu, wyróżniający się złożonym składem chemicznym zawierającym stront, cyrkon, tytan, chrom i magnez.

## Charakterystyka Mirnyit jest minerałem należącym do grupy crichtonitu. Występuje w postaci bardzo małych, czarnych, metalicznie błyszczących ziaren o wielkości nieprzekraczającej 0.3 mm. Ziarna te są najczęściej anhedralne (nie wykazują własnych ścian krystalicznych) i występują jako wrostki w innych minerałach, głównie w piropie. ## Właściwości fizyczne Z uwagi na ekstremalnie mały rozmiar ziaren, większość właściwości fizycznych mirnyitu nie została precyzyjnie określona. Minerał jest nieprzezroczysty i ma czarną barwę z metalicznym połyskiem. Jego twardość i gęstość nie zostały zmierzone, a jedynie obliczone teoretycznie. ## Historia i nazwa Nazwa minerału pochodzi od kopalni diamentów "Mir" (ros. Мир) w Jakucji (Rosja), gdzie został on odkryty. Został zatwierdzony jako nowy gatunek minerału przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2010 roku (numer IMA2010-041). Opisany został przez zespół badaczy, w tym I.O. Galuskina i E.V. Galuskinę.

Właściwości

Twardość Mohsa: 7.5-8
Barwa: Jet black
Połysk: Metallic
Rysa: Streak was not measured due to lack of material.
Gęstość: 4.3867
Łupliwość: None
Przełam: Irregular/Uneven
Przezroczystość: Opaque
Układ krystaliczny: Trigonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja mirnyitu jest niemożliwa bez zaawansowanych technik analitycznych. Rozpoznanie opiera się na analizie chemicznej w mikrosondzie elektronowej (EDS/WDS) oraz badaniach krystalograficznych (dyfrakcja rentgenowska). W obrazie elektronów wstecznie rozproszonych (BSE) wyróżnia się jako bardzo jasne wrostki w ciemniejszej matrycy piropu. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi tlenkami tytanu lub minerałami z grupy crichtonitu, takimi jak lindsleyit czy mathiasyt, które również mogą występować jako wrostki w minerałach płaszcza Ziemi. Ostateczne odróżnienie wymaga precyzyjnej analizy składu chemicznego, zwłaszcza zawartości strontu, cyrkonu i chromu. ## Formy kryształów Mirnyit tworzy wyłącznie anhedralne (nieforemne) ziarna o rozmiarach od 50 do 300 mikrometrów.

Środowisko występowania

## Geneza Mirnyit powstaje w warunkach ultrawysokiego ciśnienia i temperatury, charakterystycznych dla górnego płaszcza Ziemi. Krystalizuje z magm kimberlitowych lub jest produktem metasomatozy w skałach płaszcza. Jego obecność wskazuje na bardzo specyficzne warunki geochemiczne, bogate w pierwiastki niezgodne, takie jak stront i cyrkon. ## Asocjacje mineralne Minerał ten został znaleziony jako wrostki w piropie (odmianie granatu). Współwystępuje z ilmenitem, chromitem oraz innymi, nienazwanymi jeszcze fazami mineralnymi bogatymi w tytan, chrom i potas. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania mirnyitu na świecie jest komin kimberlitowy kopalni "Mir" w pobliżu miasta Mirny, w Jakucji, w Rosji.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Mirnyit nie jest minerałem pozyskiwanym dla celów kolekcjonerskich w tradycyjnym rozumieniu. Jego wartość jest czysto naukowa. Okazy mają postać mikroskopijnych inkluzji w innych minerałach i są dostępne wyłącznie w wyspecjalizowanych kolekcjach instytucji badawczych. Najcenniejsze są te próbki, które pozwalają na pełną charakterystykę analityczną i zostały pozyskane bezpośrednio z miejsca typowego (kopalnia Mir).

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na występowanie w postaci mikroskopijnych wrostków w innych minerałach (głównie w granatach), mirnyit nie jest obiektem, który czyści się oddzielnie. Czyszczenie okazu-matrycy (np. piropu) powinno być ograniczone do delikatnego przetarcia suchą lub lekko wilgotną, miękką szmatką. ## Czego unikać Należy unikać stosowania jakichkolwiek środków chemicznych, myjek ultradźwiękowych oraz gwałtownych zmian temperatury, które mogłyby uszkodzić zarówno sam wrostek mirnyitu, jak i otaczający go minerał. ## Przechowywanie Okazy zawierające mirnyit, będące zazwyczaj fragmentami skał lub pojedynczymi kryształami piropu, powinny być przechowywane w stabilnych warunkach, w osobnych pudełkach klaserowych, aby uniknąć zarysowań i uszkodzeń mechanicznych. Z uwagi na ich wartość naukową, wymagają szczególnej ostrożności.