Minnesotaite
Wzór chemiczny: Fe²⁺₃Si₄O₁₀(OH)₂
Minnesotait to minerał z grupy talku, będący żelazistym odpowiednikiem talku, występujący w postaci drobnoziarnistych, łuskowych skupień.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 1.5-2
- Połysk
- Greasy, Waxy
- Rysa
- White
- Gęstość
- 3.01
- Łupliwość
- Micaceous on {001}
- Przełam
- Irregular/Uneven
- Przezroczystość
- Translucent
- Układ krystaliczny
- Triclinic
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Minnesotait rozpoznaje się po jego charakterystycznej niskiej twardości (jest bardzo miękki), zielonkawej barwie, tłustym lub woskowym połysku oraz występowaniu w formie zbitych, drobnoziarnistych mas. Często jest składnikiem laminowanych skał żelazistych. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z talkiem, chlorytem lub serpentynem. Od talku różni się większą gęstością i zazwyczaj ciemniejszą, bardziej zieloną barwą. Od chlorytów i serpentynów bywa trudny do odróżnienia bez zaawansowanych badań (np. XRD), choć minnesotait jest zazwyczaj bardziej drobnoziarnisty i rzadziej tworzy wyraźne blaszki niż wiele chlorytów. ## Formy kryształów Kryształy są niezwykle rzadkie i mają postać drobnych łusek lub blaszek. Zazwyczaj minerał ten tworzy zbite, spilśnione, ziemiste lub bardzo drobnoziarniste agregaty, często budując całe warstwy skalne.
Środowisko występowania
## Geneza Minnesotait jest minerałem typowym dla niskiego stopnia metamorfizmu w prekambryjskich, bogatych w żelazo formacjach osadowych, znanych jako pasiaste formacje żelaziste (BIF). Powstaje w wyniku przeobrażeń osadów bogatych w krzemionkę i żelazo w warunkach stosunkowo niskich temperatur i ciśnień. ## Asocjacje mineralne Często współwystępuje z innymi minerałami formacji żelazistych, takimi jak magnetyt, hematyt, syderyt, stilpnomelan, greenalit oraz różne formy kwarcu (chert, jaspis). ## Lokalizacje Najważniejsze i klasyczne lokalizacje minnesotaitu znajdują się w USA, w stanie Minnesota, w rejonach Mesabi Range i Cuyuna Range. Są to miejsca, skąd pochodzą najlepiej poznane okazy i gdzie minerał ten jest głównym składnikiem skał.
Rzadkość
Niezbyt pospolity
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Jakość kolekcjonerska okazów minnesotaitu jest oceniana inaczej niż w przypadku minerałów o dobrze wykształconych kryształach. Najbardziej cenione są okazy będące bogatymi, jednorodnymi skupieniami minerału, a zwłaszcza fragmenty skał (formacji żelazistych) z wyraźnymi warstwami minnesotaitu, często w kontrastowym zestawieniu z czerwonym jaspisem lub czarnym magnetytem/hematytem. Wyraźna, oliwkowozielona barwa jest pożądana. ## Popularne stanowiska Zdecydowanie najbardziej znane i cenione okazy pochodzą z klasycznych lokalizacji w stanie Minnesota w USA, zwłaszcza z rejonu Mesabi Range. Okazy z tych miejsc mają znaczenie historyczne i naukowe.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy minnesotaitu należy czyścić bardzo ostrożnie ze względu na ich niską twardość. Najlepiej używać miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. W razie potrzeby można przemyć okaz wodą destylowaną, unikając silnego tarcia. Należy go następnie dokładnie wysuszyć. ## Czego unikać Minerał jest wrażliwy na uszkodzenia mechaniczne - należy unikać zarysowań, uderzeń i upadków. Należy chronić go przed kontaktem z kwasami i innymi agresywnymi chemikaliami. Długotrwała ekspozycja na wilgoć może prowadzić do powolnego utleniania żelaza i zmiany barwy. ## Przechowywanie Okazy powinno się przechowywać w osobnych, wyściełanych pudełkach lub na miękkim podłożu, aby uniknąć otarć i zarysowań przez twardsze minerały. Nie wymaga specjalnych warunków oświetleniowych ani temperaturowych, ale stabilne warunki pokojowe są zalecane.