Megacyclite

Wzór chemiczny: KNa<sub>8</sub>Si<sub>9</sub>O<sub>18</sub>(OH)<sub>9</sub>·19H<sub>2</sub>O

Megacyklit to bardzo rzadki, uwodniony krzemian potasu i sodu, tworzący bezbarwne, tabliczkowe kryształy o unikalnej, cyklicznej strukturze.

## Charakterystyka Megacyklit jest złożonym, uwodnionym krzemianem warstwowym sodu i potasu. Jego nazwa nawiązuje do wyjątkowej budowy krystalicznej, zawierającej duże, 18-członowe pierścienie tetraedrów krzemianowych. Tworzy on bardzo małe, bezbarwne, cienkie kryształy o tabliczkowym pokroju, osiągające rozmiary do 0.3 mm. Zazwyczaj występują one w postaci niewielkich, promienistych agregatów. Jest minerałem przezroczystym o szklistym połysku. ## Właściwości fizyczne Kryształy megacyklitu są bardzo kruche. Twardość w skali Mohsa wynosi około 2. Gęstość obliczona to 2.05 g/cm³. Minerał wykazuje silną, białą fluorescencję w świetle ultrafioletowym (zarówno w krótkich, jak i długich falach). ## Historia i nazwa Minerał został odkryty na górze Alluaiv w masywie Łowoziero na Półwyspie Kolskim w Rosji. Został zatwierdzony przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 1992 roku. Nazwa pochodzi od greckich słów "mega" (μέγας) - duży i "cyclos" (κύκλος) - koło, pierścień, w nawiązaniu do jego unikalnej struktury krystalicznej z dużymi pierścieniami krzemianowymi. ## Zastosowania Megacyklit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i mikroskopijne rozmiary kryształów, ma znaczenie wyłącznie naukowe i jest obiektem zainteresowania wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów rzadkich (tzw. "micromounts").

Właściwości

Twardość Mohsa
2
Połysk
Vitreous
Rysa
White
Gęstość
2.05
Łupliwość
Perfect on {0001}
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Transparent
Układ krystaliczny
Trigonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Rozpoznanie megacyklitu jest możliwe praktycznie wyłącznie na podstawie analizy chemicznej (EDS) i strukturalnej (XRD) z powodu jego mikroskopijnych rozmiarów i występowania w złożonych paragenezach. Cechą pomocniczą może być silna, biała fluorescencja w świetle UV, jednak nie jest ona unikalna tylko dla tego minerału. ## Odróżnianie od podobnych Megacyklit współwystępuje z innymi rzadkimi krzemianami sodu, takimi jak grumantyt, natrosilit czy rewdit. Odróżnienie go od tych minerałów "na oko", nawet pod mikroskopem, jest niemożliwe bez zaawansowanych technik analitycznych. Jego tabliczkowy pokrój i promieniste agregaty mogą być wskazówką, ale nie cechą definitywną. ## Formy kryształów Megacyklit tworzy cienkie, tabliczkowe kryształy o heksagonalnym zarysie, często ułożone w promieniste lub wachlarzowate agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Megacyklit powstaje w warunkach hydrotermalnych w pegmatytach ultraalkalicznych, silnie zróżnicowanych masywów nefelinowo-sjenitowych. Tworzy się w późnym etapie krystalizacji, w pustkach i szczelinach, w wyniku oddziaływania roztworów pomagmowych na wcześniej wykrystalizowane minerały. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi rzadkimi minerałami alkalicznymi. W lokalizacji typowej (masyw Łowoziero) znaleziono go w asocjacji z egirynem, ussyngitem, natrosilitem, grumantytem, rewditem, villiaumitem i sfalerytem. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania megacyklitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - góra Alluaiv w masywie Łowoziero, na Półwyspie Kolskim w Rosji.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazów megacyklitu ocenia się wyłącznie w kontekście kolekcjonerstwa mikroskopowego (micromounts). Najwyżej cenione są okazy, na których widoczne są dobrze wykształcone, nieuszkodzone, promieniste agregaty tabliczkowych kryształów, wyraźnie odcinające się od skały macierzystej. Bogactwo asocjacji z innymi rzadkimi minerałami również podnosi wartość okazu. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów megacyklitu jest masyw Łowoziero na Półwyspie Kolskim w Rosji.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy z megacyklitem należy czyścić z najwyższą ostrożnością, wyłącznie za pomocą sprężonego powietrza w celu usunięcia kurzu. Jakikolwiek kontakt z wodą, nawet destylowaną, lub innymi chemikaliami jest absolutnie niewskazany ze względu na jego rozpuszczalność. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi płynami, które mogą rozpuścić lub uszkodzić delikatne kryształy. Minerał jest bardzo kruchy, więc należy unikać wstrząsów, wibracji i dotykania. Należy chronić go przed wysoką temperaturą i zmianami wilgotności. ## Przechowywanie Okazy mikroskopowe (micromounts) powinny być przechowywane w szczelnych, zamykanych pudełkach, aby chronić je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami mechanicznymi. Ekspozycja powinna odbywać się wyłącznie pod mikroskopem.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej